BRUSSEL - De Kamer heeft donderdagavond het wetsontwerp aangenomen dat een wettelijke regeling uitwerkt voor bedreigde getuigen. Dat gebeurde meerderheid tegen oppositie. Het gaat om een nieuw instrument in de strijd tegen de georganiseerde misdaad.
Het ontwerp loopt parallel met dat over de anonieme getuigen, waarvoor het parlement eerder al het licht op groen zette. Via beschermingsmaatregelen wordt getuigen die beschikken over essentiële gegevens in een gerechtelijk onderzoek de kans gegeven om met die gegevens, ondanks de schrik voor represailles, toch naar buiten te komen. In dit geval gaat het niet om het verlenen van anonimiteit, maar wordt een globale beschermingsregeling uitgewerkt.

Er wordt een onderscheid gemaakt tussen gewone en bijzondere beschermingsmaatregelen. Onder het eerste wordt bijvoorbeeld verstaan het niet vermelden van persoonlijke gegevens in het strafdossier, het plaatsen van gedetineerde getuigen in een beveiligde vleugel van een gevangenis, enzovoort.

Bijzondere maatregelen gaan een stuk verder. Het gaat ofwel om het onderbrengen van een getuige op een ander adres (liefst in het buitenland) of om het verlenen van een nieuwe identiteit. Dit kan enkel wanneer de gewone maatregelen niet volstaan en bij zware misdaden, misdrijven gepleegd in het kader van de georganiseerde misdaad of bij schendingen van het internationaal recht.

Een speciale commissie beslist over de toekenning, wijziging of intrekken van een beschermingsmaatregel. Dat gebeurt op advies van de Getuigenbeschermingsdienst, die ook instaat voor de follow-up van de maatregelen.

De bescherming wordt enkel verleend wanneer de betrokkene volledig wil meewerken. Hij/zij moet daarom zijn/haar verklaringen willen bevestigen tijdens het proces. Er wordt ook nagegaan of de getuige echt gevaar loopt door de verklaringen en of de gegevens niet op een andere manier kunnen worden verkregen. De commissie onderzoekt tot slot of het belang van de zaak opweegt tegen het gevaar dat de getuige loopt.

Niet enkel de getuigen zelf kunnen een bescherming genieten. Dat kan ook voor bloed- en aanverwanten tot de derde graad, personen met wie de getuige samenwoont of een intieme relatie heeft of voor adoptanten en adoptiekinderen én hun aanverwanten.

De meerderheid schreef in de tekst in dat de bescherming niet geldt voor personen die verklaringen willen afleggen over een strafzaak waarbij ze zelf betrokken zijn. Volgens de oppositie is dit te verregaand en holt de bepaling de regeling volledig uit.