Dat negentien mensen vrijwillig naar het leven in het begin van de twintigste eeuw terugkeren, lijkt bijna ondenkbaar. Dag elektriciteit, dag stromend water, dag wasmachine, dag televisie... Hoe dat drie maanden durende experiment verliep, ziet u in de reeks Ja, milord? . Eén familie krijgt de voorrechten van de heren des huizes, veertien andere vrijwilligers nemen dienst als huispersoneel.

Wie alvast met zeer veel belangstelling naar de serie zal kijken, is Diane De Keyzer, auteur van twee bestsellers over het leven van knechten en meiden. ,,Meesters waren meesters, meiden waren meiden. Om het gezag van de meesters te rechtvaardigen, werden er desnoods God, de bijbel en alle heiligen bij gesleurd'', ondervond ze tijdens haar onderzoek.

In haar boeken Madame est servie en De keuken van meesters en meiden gunt Diane De Keyzer de lezer een blik op het dagelijkse leven van begin de twintigste eeuw. Een televisieprogramma waarin die tijd wordt nagespeeld, interesseert haar dan ook mateloos. In Ja, milord? engageren negentien mensen zich om drie maanden te leven zoals toen. Met het beperkte comfort en vooral, in de sociale omstandigheden die het leven van knechten en meiden weinig benijdenswaardig maakten.

Diane De Keyzer: ,,Ik heb me al dikwijls afgevraagd hoe je kan leven in een huis zonder stromend water, zonder elektriciteit, zonder een lamp die je zo kan aanknippen. Dit is een zeer boeiend experiment. Zeker omdat de deelnemers een totaal ander leven gewend zijn.''

  • Verrast het je dat er bijna achtduizend kandidaten opdaagden voor het experiment?
  • ,,Neen. Ik denk dat het succes te verklaren is door een nostalgische reflex. De belle epoque spreekt tot de verbeelding. Het was de tijd dat alles nog moest gaan gebeuren.''

  • Zou je zelf meedoen?
  • ,,Het zou me wel interesseren. Het liefst van al zou ik in de keuken werken, omdat dat me het moeilijkste lijkt. Maar ik weet niet of ik het drie maanden zou volhouden. Enkele dagen om de sfeer te proeven en een en ander te ervaren, lijkt me haalbaarder.''


    Dagen van veertien uur
  • Welk comfort zou je het meeste missen?
  • ,,Muziek! De enige manier om in die tijd naar muziek te luisteren, was een grammofoon in huis halen of naar liveconcerten te gaan, maar dat was alleen voor de allerrijksten weggelegd. En de wasmachine zou ik natuurlijk ook missen. Zonder elektriciteit de was moeten doen, lijkt me de meest verschrikkelijke klus. Om de zes weken hingen de meiden boven de wastobbe; en als er niet genoeg linnen in huis was, nog vaker.''

  • Ondanks het harde werk mochten de knechten en meiden maar op weinig respect rekenen.
  • ,,Hun sociale positie is een hoofdstuk apart. De 19de eeuwse maatschappij was een echte klassemaatschappij, waarin willekeur welig tierde. Dienstbodes draaiden niet zelden dagen van veertien uur. Ze sliepen in de meest oncomfortabele kamers en moesten zich nederig opstellen. Hun hele leven werd bepaald door hun plaats in de hiërarchie. Wie mag een gesprek starten? Wie mag 's middags pudding eten? Wie mag een bad nemen en wanneer? Dat was echt zo, hoor. Dat kan je nalezen in de toenmalige handleidingen voor huispersoneel.''

  • Denk je dat mensen van vandaag zich echt goed kunnen inleven?
  • ,,Dat lijkt me zeer moeilijk. Ik wil die serie dus absoluut zien, en zien waar ze in de fout gaan (lacht) . Wat me ook interesseert, is de preutsheid die in die tijd heerste. En of dan werkelijk mijnheer zijn handen niet kon thuishouden en zo.''

  • Ja, milord? , Vitaya, om 11 en 18 uur, met herhalingen de hele week lang.