Ford-staking laat zure nasmaak na
Vakbondsmilitanten delen pamfletten uit aan de poorten van de Ford-fabriek in Genk. belga
Foto: © SVEN DILLEN
Bij autobouwer Ford Genk en toeleverancier Johnson Controls zijn de stakingen om meer loon afgekocht. Straks is Opel aan de beurt. De vakbonden lopen nu voorop in het loonopbod.

SOCIAAL

Van onze redacteur



Vorige week wisten de vakbondssecretarissen en -afgevaardigden in Genk niet waar eerst te onderhandelen. Ze werden, tot hun eigen verbazing, dag na dag in snelheid gepakt door hun eigen achterban. Eerst bij de toeleveranciers, daarna bij Ford Genk zelf.

De délégués konden niet anders dan de eisen van de stakende arbeiders overnemen en bij de directie aankloppen voor een 'goed gesprek'. Achter de schermen lieten ze bij herhaling verstaan de spontane roep naar meer loon 'te begrijpen', maar tegelijk 'geen goede zaak voor het bedrijf te vinden'.

Voor alle duidelijkheid: de stakingen in Genk werden niet door de vakbonden georganiseerd. Dat zei nationaal ACV-voorzitter Luc Cortebeeck zondag nog met zoveel woorden. Toch gaven Cortebeeck en zijn ABVV-collega Rudy De Leeuw de stakers hun volle steun en hekelden ze het 'verlies aan koopkracht van de gewone man'.

Die houding mag niet verbazen. De vakbonden strijden in mei met elkaar om de verdeling van de macht in meer dan zesduizend ondernemingsraden en preventiecomités. Amper drie maanden voor die sociale verkiezingen is het voor een vakbondsleider zelfmoord om tegen de looneisen van zijn achterban in te gaan.

Maar juist die houding maakt de weg vrij voor een verdere escalatie van de stakingsgolf. En deze keer willen de délégués niet langer achter de troepen aanhollen, maar nemen ze opnieuw het heft in handen.

Dat bleek gisteren bij Opel in Antwerpen, waar ABVV-afgevaardigde Rudi Kennes bekendmaakte dat de bonden de directie van Opel hadden gesommeerd voor een gesprek over lagere werkdruk en meer koopkracht. Kennes was zo slim om geen eigen looneisen op tafel te leggen en te rekenen op de 'creativiteit' van de werkgever. Als die zou toegeven, zou er niet gestaakt moeten worden. 'Voorkomen is beter dan genezen.'

Wat betekent dat? Als er bij Opel niets uit de bus komt, kunnen de bonden haast niet anders dan de actietrom te roeren. Ditmaal hebben ze het mechanisme van een potentieel conflict zelf in gang gezet. En als Opel toch toegeeft, nauwelijks een halfjaar na een zware sanering, dreigt de vonk naar andere bedrijven over te slaan. Voorlopig blijven de bedrijven die niet tot de metaalsector behoren, buiten schot, op koerierbedrijf DHL in Opglabbeek na. Maar bij veel bedrijfsleiders is de stakingsvrees groot.

Is dat erg? Uiteindelijk zullen al die conflicten wel opgelost raken, in typische Belgische compromissen. Zoals ze bij Ford Genk de kersverse techniek van de loonbonus 'inventief hebben gebruikt' om de dubbele premie van 500 euro fiscaal zo vriendelijk mogelijk te kunnen uitbetalen. Als dank voor de behaalde of nog te behalen productieverhoging. Social engineering, heet dat. Of de aanpassing van de sociale regels voor eigen nut. Dat belooft weinig goeds voor een correcte toepassing van de loonbonus.