Het opdelen van een bank met ruim 100.000 werknemers is uniek, maar ook risicovol.

Midden september kregen Fortis, Royal Bank of Scotland (RBS) en Santander de toelating van toezichthouder Nederlandsche Bank (DNB) om hun bod op ABNAmro door te zetten.

Dat gebeurde echter onder strikte voorwaarden, want in drie delen snijden van een grote bank met 100.000 werknemers is niet alleen een unieke, maar ook een riskante onderneming. De Nederlandse autoriteiten moeten er niet aan denken dat ABN Amro, of delen ervan, omvallen of vastlopen. Dat zou wellicht voor een gelijkaardige paniek zorgen als bij de recente stormloop op de Britse hypotheekbank Northern Rock.

De Nederlandse toezichthouder heeft de drie banken dan ook overladen met voorwaarden en aanvullende afspraken om te voorkomen dat deze complexe operatie mislukt. Met name in Nederland, waar 27.000 mensen werken voor ABN Amro, zit de centrale bank bovenop het dossier. Enkele tientallen medewerkers houden ABN Amro, Fortis en het consortium dan ook al maandenlang in de gaten. De zaak is dermate belangrijk dat ook DNB-voorzitter Nout Wellink elke dag bij de toezichtoperatie betrokken is.

Zo eist de Nederlandse toezichthouder onder meer dat het bod en de financiering uiterlijk worden afgerond op 31december. Daarmee wordt de periode van onzekerheid beperkt. Daarnaast moeten de overnemers een zogenaamd transitieplan maken, waarin in detail staat hoe de opsplitsing zal verlopen.

De drie banken mogen dit jaar dan ook geen fundamentele veranderingen aanbrengen in de organisatie van de bank. Tenminste, totdat DNB het gedetailleerde splitsingsplan heeft goedgekeurd en totdat de banken kunnen aantonen dat er voldoende grip is op het management van ABN Amro. Bij elke opsplitsing is bovendien vooraf de toestemming nodig van de Nederlandsche Bank en dit om te voorkomen dat klanten en spaarders worden benadeeld.

De drie banken staan de komende maanden en jaren dan ook voor een enorme opgave. Want niet alleen wordt het opsplitsen en ontvlechten van ABN Amro een chirurgische klus zonder weerga -zo moet er tussen RBS en Fortis in Nederland nog volop onderhandeld worden over de precieze breuklijn tussen kmo's en grote zakelijke klanten- bij dat monnikenwerk zullen zowel DNB als het Nederlandse ministerie van Financiën hinderlijk meekijken en soms zelfs botweg het scalpel in eigen handen nemen.

Dat alles zal Fortis& co hopen energie kosten. Waarnemers vragen zich dan ook luidop af of de Belgisch-Nederlandse bankverzekeraar zichzelf niet heeft overschat met deze megaoperatie. En zolang de vraagtekens niet zijn opgelost, zal die twijfel als een schaduw blijven hangen boven de beurskoers van Fortis.