Electrabel en zijn moederbedrijf Suez gaan akkoord om hun wijdvertakte aanwezigheid in de Belgische elektriciteitssector zwaar terug te dringen. Op die manier hopen ze van de schopstoel te geraken.

DE TOP van het grootste Belgische elektriciteitsbedrijf put moed uit de woorden van premier Guy Verhofstadt, die een structurele dialoog tussen de federale regering en Electrabel/Suez in het vooruitzicht stelde. Daaruit moeten afspraken voortvloeien die de onderneming enerzijds voldoende rechtszekerheid bieden om te kunnen groeien, en die anderzijds een goede werking van de Belgische energiemarkt waarborgen (DS 12 oktober). De rechtszekerheid ligt erg gevoelig bij Electrabel doordat enkele investeringsdossiers door overheidsbeslissingen in een sukkelstraatje zijn verzeild. Het meest opvallende voorbeeld is de blokkering van de bouw van een windmolenpark in zee voor de kust van Knokke-Heist.

Tegelijkertijd borrelen in politieke kringen geregeld ideeën en zelfs wetsvoorstellen op om Electrabel in ons land te kortwieken. Zo pleit Jean-Marie De Decker (VLD) in een wetsvoorstel resoluut voor een opsplitsing van Electrabel. Bart Martens (SP.A) en Luc Willems (VLD) willen dan weer een rem zetten op de verlenging van milieuvergunningen voor klassieke elektriciteitscentrales.

Het moge duidelijk zijn dat de toplui van Electrabel en Suez met argusogen zullen toekijken hoe de federale regering die wetsvoorstellen - ingediend door leden van de meerderheidspartijen - aanpakt. Het zal meteen de lakmoesproef worden voor alle afspraken die de ministers van de federale regering met de Suez-top hebben gemaakt.

Blijft de vraag in welke mate en op welke termijn de toegevingen van Suez de mededinging op de Belgische elektriciteitsmarkt ten goede komen. Meer concurrentie moet leiden tot dalende stroomprijzen voor de consument. De Suez-top deed daarover alvast een rist beloften aan de regering. De opvallendste is de verkoop van ongebruikte Electrabel-terreinen aan andere elektriciteitsbedrijven, die er dan een centrale kunnen bouwen. Nuon liet al herhaaldelijk verstaan dat het verscheidene projecten heeft klaarliggen voor grote centrales. Maar topman Wim Heyselberghs beklemtoonde gisteren dat alles afhangt van de ligging van de sites die Electrabel afstoot. Vooraleer dergelijke centrales draaien, zullen trouwens nog wel een paar jaar verstrijken.

Electrabel zal vanaf 1 januari 2006 ook elke dag 500 megawatt verkopen via de nieuwe Belgische elektriciteitsbeurs Belpex. Belpex is een initiatief van het hoogspanningsbedrijf Elia. Vergeleken met het totale opgestelde elektriciteitsvermogen - circa 14.000 megawatt - lijkt die 500 megawatt een druppel op een hete plaat. Maar die druppel komt wel bovenop een heleboel andere.

Zo werd Electrabel eerder al verplicht om jaarlijks 1.200 megawatt te veilen. Onlangs schrapte het Europees Hof van Justitie ook een oude, maar nooit uitgevoerde, stroomtransitovereenkomst waardoor Elia capaciteit op zijn net moest reserveren voor het vervoer van elektriciteit van Frankrijk via België naar Nederland. Daardoor kan nu meer stroom ingevoerd worden om de Belgische elektriciteitsleverancier te bevoorraden.

Volgens senator Bart Martens (SP.A) blijft dat alles onvoldoende voor een goede marktwerking. Hij gaat ervan uit dat zijn wetsvoorstel binnenkort op de agenda komt in de Senaat. Electrabel/Suez zal dus heel snel weten of de regering écht een structurele dialoog wil voeren.