Spoor dreigt met hardere acties
Van de intentie om de reizigers te ontzien, is niet veel in huis gekomen. Foto: © BDW
BRUSSEL - ,,Als de politiek volgende week niet tegemoet komt aan onze verzuchtingen voorspel ik een big bang'', zegt Jos Digneffe van de socialistische spoorbond ACOD. ,,Dan komen er stakingen van 24 uur en meer.''



VAN de oorspronkelijke bedoeling om bij de treinstaking afgelopen vrijdag de reizigers zoveel mogelijk te ontzien, is niet heel veel in huis gekomen. De spoorbonden hadden aangekondigd dat vrijdag van 's middags tot twee uur het werk zou neergelegd worden.

Maar in delen van Wallonië werd 's morgen al gestaakt met uitlopers naar Vlaanderen, en ook in de Brusselse stations reden vanaf tien uur geen treinen meer. Daardoor liep ook het internationale treinverkeer in het honderd. Vanaf twee uur gingen de meeste spoormannen wel opnieuw aan de slag, maar dat betekende niet dat het treinverkeer opnieuw vlot verliep. Rond vijf uur in de namiddag, bij de start van de spits, reed op de grote lijnen vanuit Brussel nog altijd maar een trein op de twee.

,,De treinreizigers heeft zelf gezorgd voor de uitbreiding van de acties'' zegt Digneffe. ,,In de ochtend zijn twee onderstationschefs in Brussel-Zuid het slachtoffer geworden van agressie. De veiligheid van het personeel staat al jaren hoog op onze agenda, maar de NMBS doet daar niets aan.''

De aanleiding voor de acties zijn de nieuwe beheersovereenkomsten die in de maak zijn. Daarin staat dat de NMBS in 2008 een financieel evenwicht moet bereiken. Dat kan volgens de bonden niet zonder dat het personeelsbestand nog eens wordt ingekrompen met 3.000 tot 4.000 eenheden. Na de herstructurering die de vorige spoorbaas Karel Vinck op de sporen zette, telt de NMBS eind dit jaar nog 38.000 voltijdse banen. De bonden wijzen er bovendien op dat de NMBS te weinig wil investeren om de beoogde passagierstoename op te vangen.

De bonden maakten zich dan ook sterk dat ze eigenlijk voor de reiziger staakten. Daarom wilden ze die reizigers ook zoveel mogelijk ontzien. ,,Maar dat is niet helemaal gelukt'', moet Michel Bovy van de christelijke spoorbond ACV-Transcom toegeven. ,,Maar je moet dat ook niet overdrijven. We hebben geprobeerd ons zo verantwoordelijk mogelijk te gedragen. Daardoor is de staking wat uitgelopen, maar de overlast voor de reizigers bleef al bij al beperkt.''

Leen Uyterhoeven, woordvoerster van de NMBS-Holding, wijst erop dat het niet om een echt conflict gaat tussen spoorbaas Jannie Haek en de bonden. ,,Voor ons hoeft niet per se in de beheersovereenkomst dat in 2008 een financieel evenwicht gehaald wordt. We begrijpen heel goed de angst van de vakbonden, maar even goed de verzuchtingen van de overheid nu ze de NMBS-schulden overgenomen heeft.''

Dinsdag zien de bonden minister van Overheidsbedrijven Johan Vande Lanotte voor een ,,lang en diepgaand overleg''. ,,We hebben als overheid ernstige inspanningen gedaan en de schulden overgenomn'', zegt woordvoerster Vivi Lombaerts. ,,Het is dan ook een gerechtvaardigde vraag aan het bedrijf om enig financieel engagement aan te gaan.

Maar de bonden waarschuwen. ,,Als nu al moeilijk gedaan wordt omdat de staking uitliep tot drie uur of iets meer, zullen we volgende keer voor duidelijkheid zorgen'', zegt Bovy.

,,Als het overleg niets oplevert, zullen we het werk voor 24 uur neerleggen.''