EEN merkwaardig jaar, 2006. De fiscus zal dan aan de ruim 5,7 miljoen belastingplichtigen in dit land bijna een miljard euro extra moeten terugbetalen. Waarom? Omdat bij de berekening van het nettoloon dit jaar geen rekening mag worden gehouden met de jongste fiscale hervormingen.

Van de verhoogde fiscale vrijstelling voor gehuwden en de verruiming van de inkomensschijven waarop 30, respectievelijk 40 procent belasting wordt aangerekend, is geen spoor te vinden in de bedrijfsvoorheffing. Volgend jaar is het van hetzelfde laken een broek. Maar dat wordt een verhaal voor 2007.

Driekwart van de belastingplichtigen zal in de lente van 2006 allicht een feestje bouwen. Zij krijgen sowieso al geld terug, en daar komt voor een modaal gezin nog eens 885 euro bovenop. Voor het overblijvende kwart wordt het een troostprijs. Zij moeten samen door de bank 4 tot 5 miljard euro bijbetalen, in 2006 mag het dus wat minder zijn.

Het verhaal begint in de zomer van volgend jaar. Dan vinden we de bruine envelop met het aanslagformulier voor de inkomsten van 2004 in de bus. Einde juni of juli, afhankelijk van de mate waarin het weer misloopt met de loonfiches van de ambtenaren, moet dat formulier keurig ingevuld op de bus.

En dan kan de administratie aan de slag. Zodra zij berekend heeft hoeveel belastingen u moet betalen, wordt dat bedrag gevestigd (vastgelegd) door de inkohiering en door het kohier uitvoerbaar te laten verklaren door de directeur-generaal van de belastingen of zijn gedelegeerd ambtenaar.

Als blijkt dat we moeten bijbetalen, zitten we een paar dagen in zak en as. Krijgen we terug, dan kan de vreugde niet op. Maar is die vreugde wel terecht?

Het lijkt natuurlijk de idiootste vraag die iemand zich kan stellen. Wie staat nu in 's hemelsnaam te popelen om belastingen te mogen bijbetalen? De fiscus gaat maand na maand al met 30 tot 40 procent van ons inkomen aan de haal. Je kunt toch alleen maar hopen dat hij het daarbij laat, en het liefst nog wat terugstort?

Bekijkt u het eens even van de andere kant. De meeste belastingplichtigen zien maand na maand zowat een derde van hun bruto inkomen - waarvan eerst al bijna 14 procent socialezekerheidsbijdragen werd afgehouden - rechtstreeks naar de fiscus verdwijnen. Het bedrag van die maandelijkse bijdrage wordt berekend op basis van het inkomen van de betrokkene, rekening houdend met de gezinstoestand, extralegale voordelen enzovoorts.

Als u dan pakweg vijftien maanden later van de fiscus te horen krijgt dat u binnen twee maanden 1.400 euro zult terugkrijgen, betekent dat eigenlijk dat u gemiddeld ruim 100 euro per maand (rekening houdend met dertiende maand en vakantiegeld) te veel hebt betaald. Dat is geld waarover u niet kon beschikken en dat geen rente heeft opgebracht.

Als u die 100 euro elke maand had mogen houden en belegd had tegen 3,5 procent (een gewoon hoogrentend spaarboekje of een modale tak 21), zou er een klein anderhalf jaar later 1.500 euro op uw rekening staan. Honderd euro die u dus niet verdiend hebt doordat de fiscus te veel heeft afgehouden.

Als de fiscus u integendeel laat weten dat u 1.400 euro moet bijbetalen, en u hebt het te weinig betaalde geld de maanden voordien belegd, maakt u honderd euro winst.

Het voordeel kan nog een stuk groter zijn als u dankzij die 100 euro per maand niet aan uw goed belegd spaargeld hebt moeten raken en zo een rendement haalde van pakweg 6 procent. Dan hebt u een extra spaarpotje van net geen 1.575 euro opgebouwd, waarvan u er 1.400 aan de belastingadministratie moet doorgeven en 175 euro (12,5 procent) kunt behouden. Met dank aan de fiscus.

Waarom int de fiscus overigens de belastingen op maandbasis? Waarom stuurt hij op het einde van het jaar niet gewoon de belastingfactuur? Gewoon omdat de meeste mensen niet de discipline zouden kunnen opbrengen om maandelijks een deel van hun inkomen opzij te zetten en zo de later verschuldigde belasting bijeen te sparen.

Beeldt u zich even in dat de fiscus u de keuze zou geven: ofwel elke maand 1.000 euro belastingen betalen, ofwel binnen een jaar een rekening krijgen van 14.000 euro (12 keer 1.000 euro plus belasting op dertiende maand en vakantiegeld). We zouden geen seconde aarzelen en voor de tweede oplossing kiezen.

Elke maand leggen we dan zelf 1.000 euro opzij en beleggen die op een hoogrentend spaarboekje dat 3,5 procent rendeert. Na een jaar staat er dan 14.215 euro op onze rekening. Als de belastingfactuur betaald is, houden we 215 euro over.

In de praktijk is de kans groot dat die factuur pas een jaar later komt, omdat de fiscus ons eerst zal vragen een aangifte te doen van al onze inkomsten, dan berekent hoeveel belastingen we verschuldigd zijn, en dan de aanslag vestigt. Nog een jaar rente (weer 3,5 procent) dus, of bijna 500 euro extra. Een jaarlijkse belastingfactuur zou in dit geval dus een besparing opleveren van 715 euro, meer dan 5 procent van het aan de fiscus verschuldigde bedrag.

Misschien toch een troostende gedachte als u dit jaar moet ,,bijbetalen''. Maar uiteraard alleen als u het te veel ontvangen bedrag maand na maand opzij hebt gezet. Op die manier geeft u aan de keizer wat de keizer toekomt en verdient u er toch zelf nog wat aan.

Redacteur Luc Coppens bespreekt elke vrijdag een aspect van onze gezinshuishouding.