BRUSSEL - De Amerikaanse centrale bank, de Federal Reserve (Fed), heeft gisteravond haar basisrente met een kwart procentpunt verhoogd tot 1,5%. De tweede renteverhoging in evenveel maanden zou wel eens de laatste kunnen zijn tot aan de presidentsverkiezingen van november.

OVER de vraag of de Fed gisteren de rente zou verhogen, bestond niet veel discussie meer. De 22 zogenaamde primary dealers, commerciële banken die overheidspapier rechtstreeks met de centrale bank mogen verhandelen, hadden dat unaniem voorspeld.

Discussie is er echter wel over de vraag of de rente volgende maand nog eens verhoogd zal worden (DS 9 augustus). De kans daarop is aanzienlijk afgenomen na de teleurstellende arbeidsmarktcijfers die vrijdag in Washington werden bekendgemaakt. Zowat een derde van de primary dealers gaat er nu van uit dat de Fed afzijdig zal blijven tot na de presidentsverkiezingen van 2 november. Amper een week geleden dachten velen dat er dit jaar nog vier renteverhogingen zouden volgen.

Het lijkt waarschijnlijk dat gisteren een geanimeerd debat plaatsvond in het FOMC, het Fed-comité dat de rentetarieven uitstippelt. De centrale bank zit immers met de vervelende vaststelling dat de economie in een expansieve fase zit die een monetaire verstrakking onvermijdelijk maakt, maar waarbij de statistieken wijzen op een onverwachte afkoeling in de voorbije weken. De evenwichtsoefening die elk monetair beleid in essentie is, wordt daardoor zeer moeilijk. Een hogere rente dreigt de economische dynamiek te verstikken, maar niet ingrijpen verhoogt het risico op een oververhittende economie en inflatie.

De meeste waarnemers gaan er daarom van uit dat de Fed het tempo van de renteverhogingen misschien iets zal afzwakken, maar dat het basistarief tegen eind dit jaar toch rond de twee procent zal uitkomen. Belangrijker dan het tarief op zich is de begeleidende commentaar van de Fed. Analisten zullen op basis daarvan proberen uit te vissen welke visie de Fed zelf heeft over de economische toestand.

Na de vorige renteverhoging had de Fed laten verstaan dat de rente voortaan in een ,,gematigd tempo'' (measured pace) zou worden opgetrokken. ,,Ze zullen nu moeten uitleggen dat die woorden niet betekenen dat je de rente elke maand met een kwart procentpunt optrekt'', aldus Nigel Gault van het economisch instituut Global Insight tegenover Bloomberg.

De enorme ommekeer in het verwachtingspatroon liet de voorbije dagen in elk geval zijn sporen na op de financiële markten. Na de publicatie van de jobcijfers zochten heel wat beleggers hun toevlucht in staatsobligaties, die bescherming bieden tegen een eventuele economische vertraging. De rente op diverse looptijden nam daardoor een stevige duik. De Amerikaanse tweejaarsrente daalde van meer dan 2,6 % naar een goede 2,4 %. De Europese obligatiemarkten volgden. In Duitsland zit de tienjaarsrente weer dicht tegen de vier procent aan, een niveau waarvan iedereen dacht dat het voor enkele jaren tot het verleden behoorde.

Bladzijde 13: analyse: Olieprijs en werkgelegenheid zorgen voor hoofdbrekens.