Steeds meer internationale bedrijven, zoals Siemens, pleiten voor een verlenging van de werkweek. Aan het Verenigd Koninkrijk gaat die discussie echter voorbij. Daar ligt het maximum op 48 uur per week en zelfs daar kunnen werkgevers tamelijk gemakkelijk onderuit komen. De ,,flexibiliteit'' van de arbeidsmarkt lijkt een van de oorzaken van het Britse economische succes.

BRITSE vaders kunnen na de geboorte van een baby tegenwoordig betaald verlof krijgen. Alleen maakt vrijwel niemand gebruik van dat recht. Volgens de nieuwste gegevens van de belastingdienst kozen sinds vorig jaar april 79.210 vaders ervoor om via deze regeling twee weken lang luiers te verwisselen, niet meer dan een vijfde van het potentieel.

Groot-Brittannië kent nu eenmaal een cultuur van lange werkweken en weinig vrije dagen, zeker onder mannen. Cijfers van de Oeso, de organisatie van geïndustrialiseerde landen, tonen het aan. Waar de gemiddelde Belg vorig jaar in totaal 1.452 uur op het werk verscheen en zijn Duitse collega 1.446 uur, waren de Britten gemiddeld 1.673 uur aan de slag. Wie zoiets als vaderschapsverlof opneemt, loopt kennelijk het risico door zijn baas en collega's minder serieus te worden genomen.

De discussie over verlenging van de arbeidstijden die momenteel in West-Europa woedt - aangevuurd door bedrijven als Siemens, Bosch, Renault en DaimlerChrysler - gaat grotendeels aan het Verenigd Koninkrijk voorbij. Ondernemers hebben sinds de Thatcher-jaren op dit gebied weinig te klagen. Officieel bestaat er zoiets als een maximumwerkweek van 48 uur, maar zolang het individuele personeelslid toestemming geeft, kun je daar onderuit. ,,Ik heb onlangs zelf nog zo'n contract ondertekend'', vertelt Howard Archer, analist bij de Londense tak van het economische adviesbureau Global Insight.

Al te veel zeuren over de lange uren kan gevaarlijk zijn, want er is weinig dat een werkgever in de weg staat als hij personeel buiten de deur wil zetten. ,,In mijn vorige leven werkte ik in de City (het Londense financiële centrum, red.)'', vertelt Archer. ,,Iedereen kent daar de verhalen over collega's die na de vakantie vrolijk achter hun computer kruipen, om er daar achter te komen dat hun paswoord geen toegang tot het netwerk meer geeft. En pas als zij opheldering vragen bij de IT-afdeling, komen zij erachter dat zij in de tussentijd zijn ontslagen. Het zijn excessen natuurlijk, maar het komt wel voor. Behalve de Verenigde Staten zijn er weinig westerse landen die zo weinig ontslagbescherming kennen.''

Wel heel bont maakte Accident uit Manchester het vorig jaar. Toen de grootste letselverzekeraar van het land failliet ging, werden 2.500 werknemers op staande voet ontslagen via een sms'je op hun mobiele telefoon. Alleen dankzij de vakbond TUC, die het onaanvaardbaar vond dat Accident nog niet één maand salaris doorbetaalde, kwam er een bescheiden compensatieregeling.

Aan de goden overgeleverd? Er zitten ook duidelijke voordelen aan dit op het oog anarchistische systeem, meent Howard Archer. ,,Werkgevers zijn niet zo bang om mensen in dienst te nemen omdat zij weten dat zij ook relatief gemakkelijk weer van ze af kunnen, mocht dat nodig zijn. Dat is goed voor de werkgelegenheid. En dat is weer een van de redenen dat het Verenigd Koninkrijk, in tegenstelling tot het vasteland van Europa, niet of nauwelijks last heeft gehad van de wereldwijde recessie.''

De verwachting is dat de Britse economie dit jaar weer met zo'n 3,5 procent zal groeien, na een periode waarin de groei nooit onder de 2 procent zakte. Archer: ,,Er zijn natuurlijk ook andere factoren die een rol spelen. De aanhoudende bloei van de huizenmarkt bijvoorbeeld, die de consumptie bleef aanwakkeren en die overigens wel eens zou kunnen omslaan in een enorme bedreiging als de huizenprijzen gaan dalen. Plus de enorme investeringen van de Labourregering in de publieke sector, die achteraf gezien precies op het goede moment kwam. Maar de flexibele arbeidsmarkt is zeker ook een factor van belang. Het is niet voor niets dat onze regering iedere keer zo gaat dwarsliggen als de EU weer met plannen komt om de rechten van werknemers te vergroten.''

Een beetje minder stress kan echter ook geen kwaad, lijkt inmiddels zelfs premier Blair te beseffen. Onlangs werd duidelijk dat Labour in het komende verkiezingsprogramma zal pleiten voor acht extra vrije dagen. Dat wil zeggen: de wet zal zodanig worden veranderd dat de acht zogenaamde bank holidays niet meer meetellen bij de vier vakantieweken waar iedereen jaarlijks recht op heeft. En nu maar afwachten of de Britten die vakantiedagen ook echt op gaan nemen.