ANALYSE. Vakbonden VW bang van eigen aanhang
ABVV-délégué Hedwin De Clercq (op de foto met de rug naar de camera) kondigde gisteren als eerste het personeelsreferendum aan. Foto: © Herman Ricour
Analyse. De délégués bij VW Vorst weten dat er geen alternatief is voor de Audi-plannen. Maar hun aanhang ziet dat anders.

DE eensgezindheid bij de Vlaamse vakbondsafgevaardigden in Vorst is groot. Bij de délégués van ACV, ABVV en ACLVB vielen afgelopen vrijdag - en gisteren opnieuw - alleen maar variaties te horen op dezelfde redenering: ,,We hebben geen andere keuze dan de door Audi voorgestelde kostenverlaging te aanvaarden, om de toekomst van de autofabriek veilig te stellen.''

Toch werd de intentieverklaring over die kostenbesparing - en over de investeringen van Audi in de productie van nieuwe modellen - gisteren niet ondertekend. De vakbondsonderhandelaars stuurden integendeel aan op de organisatie van een personeelsreferendum.

Daarmee willen de délégués de kritiek vermijden dat ze op eigen houtje een deal met de directie hebben gesloten, zonder voorafgaande goedkeuring door de vakbondsaanhang. Vooral bij de FGTB is het concept van de vakbond als volksdemocratie heilig. De délégué of secretaris mag er geen akkoorden sluiten met de bedrijfsleiding zonder instemming van de eigen militanten.

Het is niet de eerste keer dat de vakbonden in Vorst aarzelen om in te gaan tegen een relatief kleine, maar bijzonder luidruchtige en combattieve groep FGTB-militanten. Die metallo's wijzen al drie maanden lang elk vergelijk met VW af. Ze stemden tegen de (nochtans royale) regeling voor vertrekpremies, en willen nu niet toegeven op de werktijdverlenging.

Die harde kern is al driemaal sinds de heropstart van de VW-fabriek, begin januari, de motor geweest van een stakingsactie. Dit keer beseffen de vakbonden dat de staking het einde van de fabriek kan inluiden. Maar dat besef volstaat blijkbaar niet om de stakers terecht te wijzen. Met het referendum hopen ze een meerderheid van de 2.200 overgebleven VW-werknemers achter de Audi-plannen te krijgen. ,,De uitslag van het referendum zal bindend zijn'', aldus ABVV-vakbondsgezicht Hedwin De Clercq. ,,Ook wie tegenstemt, zal er zich bij moeten neerleggen wanneer een meerderheid voor is.''

De vakbonden hopen dat een meerderheid van de VW-werknemers 'ja' zal antwoorden. Maar ze nemen een (berekend) risico. Als de groep ,,malcontenten'' groter is dan verwacht, en het referendum toch een 'neen' oplevert, komt niets minder dan de overleving van VW Vorst in gevaar.

Misschien zouden de nationale vakbondsleiders van ACV en ABVV door hun uitdrukkelijke, publieke steun aan de VW-delegaties het debat in een beslissende plooi kunnen doen vallen. Maar hun stem was in de voorbije dagen niet te horen.