Consument laat het afweten
Foto: © VUM
Conjunctuuranalisten hopen dat de Belgische economie, na drie jaar hinken, dit jaar weer op twee benen gaat lopen.

DE consument lijkt af te haken. De index die meet hoe we met zijn allen naar de toekomst kijken, is afgelopen maand opnieuw gedaald, de tweede keer al dit jaar. Met -5 staat hij nu weer op hetzelfde peil als eind vorig jaar. Moeten we ons zorgen beginnen maken?

,,Normaal niet'', zegt de conjunctuurspecialist Ivan Van de Cloot van ING Bank. De orderboekjes van de exportsector zijn erg goed gevuld. Alles wijst er volgens hem op dat de buitenlandse consument het een tijdje van de binnenlandse zal overnemen. ,,Ongeveer tot de zomer, dan zullen ook de Belgen zelf hopelijk meer beginnen verbruiken en loopt de economie voor het eerst sinds drie jaar weer op twee benen.''

,,Eigenlijk'', zo merkt Van de Cloot op, ,,zat deze vertraging eind vorig jaar al wat in de pijplijn. Maar december was een uitzonderlijke maand. Ten opzichte van november schoot de consumptie plots 28 procent omhoog.''

Nu is december altijd al een buitenbeentje geweest door het jaareinde. Gemiddeld ligt de consumptie die maand zo'n 20 % hoger. Maar de jongste jaren is de stijging sterker. Van de Cloot spreekt van een ,,luxe-effect''. Mensen willen voor elkaar niet onderdoen.

Eigenlijk was december dus de uitzondering en toen de Nationale Bank de enquête hield waarop de index van januari steunt, speelde dat effect nog door. Nadien is het weer de verkeerde kant opgegaan. Pas tijdens de tweede helft van het jaar verwacht Van de Cloot beterschap.

,,Dan zal de belastingbetaler-consument de eindafrekening gekregen hebben van de fiscus, en merken dat hij al twee jaar inderdaad minder belastingen betaalt.'' Omdat de administratie bij de berekening van de bedrijfsvoorheffing nauwelijks rekening heeft gehouden met de laatste fase van de belastinghervorming, is het wachten op het aanslagbiljet voor we de verlaging aan den lijve ondervinden.

Gemiddeld gaat het om 900 euro per gezin. ,,Het is afwachten'', geeft Van de Cloot toe, ,,of dat geld uitgegeven zal worden of opgepot.'' De renteverhogingen van de jongste maanden hebben een dubbel effect. Enerzijds betekenen zij een extra stimulans om te sparen, maar anderzijds kun je dankzij die hogere rente hetzelfde resultaat bereiken met een geringere spaarinspanning.

In afwachting moeten we het van de buitenlandse consument hebben, van de export dus. Het is van 2002 geleden dat de buitenlandse handel nog een positieve bijdrage tot onze groei heeft geleverd, merkt Van de Cloot op. Een probleem is dat onze uitvoer meestal niet veel verder geraakt dan de buurlanden, en dat zijn niet bepaald de sterke groeiers.

We doen wel inspanningen om vastere voet aan de grond te krijgen in groeilanden, ,,maar de mix aan producten die België te bieden heeft, is in deze fase van de internationale conjunctuur de verkeerde''.

Duitsland, zegt Van de Cloot, produceert vooral machines en andere productiegoederen. En dat is precies wat landen als China en India nu massaal nodig hebben. ,,Dat onze handelsbalans met India desondanks een surplus vertoont, heeft veel te maken met de uitvoer van diamant die in Antwerpen wordt geslepen.''

Maar nu de internationale economie het beter doet, neemt de hele internationale handel toe. België wordt daar gewoon in meegezogen.

(lc)