BRUSSEL - Immigratie kan de gevolgen van de toenemende vergrijzing en arbeidstekorten in Europa helpen verzachten, maar zal alleen niet volstaan om bijvoorbeeld de pensioensystemen in stand te houden. Dat maakten de VN bekend in een nieuw rapport over internationale migratie.

DE bevolking in Europa (het continent zonder Rusland, de Baltische staten, Oekraïne, Wit-Rusland en Moldavië) zou tussen 1995 en 2000 met 4,4 miljoen geslonken zijn als er in die periode niet 5 miljoen immigranten waren bijgekomen, aldus de VN. Maar zelfs de gemiddelde toename van het aantal immigranten die de VN voorzien (600.000 per jaar tussen 2000 en 2050) zal niet volstaan om de Europese bevolking op peil te houden: dat aantal zou in die periode met 96 miljoen dalen.

Als de voorspelde migratietendensen realiteit worden, zou de verhouding tussen niet-actieven en actieven in Duitsland dalen van 85 per 100 naar 76 en in Groot-Brittannië van 72 naar 65. Immigratie van nieuwe EU-lidstaten in Oost-Europa naar West-Europa zal extra problemen creëren in die landen, waar de vruchtbaarheidsgraad nog lager ligt.

,,De uitdaging van de vergrijzing van de bevolking zal dus een alomvattende strategie vergen, zoals een herziening van de pensioenleeftijd en de pensioenvoorwaarden én de verhoging van de activiteitsgraad'', verklaarde José Antonio Ocampo, vice-secretaris-generaal van de VN.

Het percentage migranten in Europa is sinds 1960 gestegen van 14 miljoen in 1960 (3,3 % van bevolking) tot 32,8 miljoen in 2000 (6,4 %). Maar Noord-Amerika kende in diezelfde periode een verdriedubbeling van het aantal migranten.

Het feit dat de landen van Europa immigratielanden geworden zijn, veroorzaakt angst bij de ,,autochtone'' bevolking. ,,Maar uit alle studies blijkt dat de impact op het niveau van de salarissen en de arbeidsmarkt zeer beperkt is'', verklaarde Jean-Pierre Gonnot van het VN-hoofdkwartier die in Brussel de studie kwam voorstellen.

Toch neemt in heel Europa de bezorgdheid over het behoud van de nationale identiteit en cultuur toe. Het multiculturele model is op zijn retour. ,,De jongste jaren zien we een heropleving van inspanningen om migranten te integreren in de nationale cultuur. Die trend werd dooreengemengd en soms verward met inspanningen sinds 11 september om een harder standpunt in te nemen tegenover immigranten uit veiligheidsoverwegingen'', aldus het rapport. De VN stellen vast dat pas nu stilaan een debat op gang komt over alle aspecten van internationale migratie.

(bar)