BRUSSEL - De Vlaamse gemeenten hebben hun opbrengsten uit lokale belastingen (zoals opcentiemen op de personenbelasting) sinds 1999 met 926 miljoen euro, of 36 procent, zien stijgen tot 3,5 miljard euro. De opbrengsten van specifieke bedrijfsbelastingen die de gemeenten innen, zoals de taks op drijfkracht, zijn in de afgelopen vijf jaar verdubbeld tot 160 miljoen euro.

DAT blijkt uit een enquête door Voka, het netwerk van Vlaamse ondernemingen. Voka vergeleek de belastinginkomsten van 1999, één jaar voor de vorige gemeenteraadsverkiezingen, met de verwachte opbrengsten uit de belastingen van 2005, ook een pre-electoraal jaar.

Een groot deel van die lokale belastingopbrengsten is afkomstig van de bedrijven. Die klagen volgens Philippe Muyters, gedelegeerd bestuurder van Voka, over het ,,kluwen aan belastingen en aanvullende belastingen die de gemeenten zelf kunnen opleggen en naar eigen goeddunken kunnen verhogen of verlagen''.

Voka wil die rechtsonzekerheid voor bedrijven weggewerkt zien in het fiscaal pact dat de Vlaamse regering met de gemeenten wil sluiten. Volgens Voka moet dat pact alle resultaat-onafhankelijke gemeentebelastingen afschaffen, zeker omdat de tarieven van die belastingen hoog zijn in vergelijking met het buitenland.

Het onderzoek leert volgens Voka dat het aantal gemeenten met specifieke bedrijfsbelastingen sinds 1999 is toegenomen (zie grafiek). Toch is er sinds vorig jaar sprake van een ,,licht positieve evolutie''. In 2004 hebben 14 Vlaamse gemeenten een bestaande bedrijfsbelasting afgeschaft, tegenover 11 die er een nieuwe hebben ingevoerd. Dit jaar zet die trend door: tegenover 26 gemeenten die een bedrijfstaks afschaffen, staan 14 gemeenten die er een nieuwe invoeren.

Ook de opbrengst van al die gemeentelijke bedrijfsbelastingen blijft stijgen (zie grafiek). Voka is tevreden dat in de voorbije jaren nogal wat gemeenten de belasting op drijfkracht hebben afgeschaft. Voor het eerst gaat de opbrengst ervan dit jaar in dalende lijn.

De werkgeversorganisatie noemt het een verouderde taks en hekelt de totaal arbitraire tariefbepaling. Wijnegem bijvoorbeeld hanteert een tarief van 29,75 euro per kilowatt motorvermogen. In het nabijgelegen Ravels gaat het om 12,4 euro en is de eerste 25 kilowatt vrijgesteld.

Mechelen is een van de zeven Vlaamse gemeenten waar de belasting op drijfkracht dit jaar is afgeschaft. In Mechelen worden trouwens zeven soorten bedrijfsbelastingen vervangen door één belasting op de bedrijfsoppervlakte. Dergelijke integratie vindt in wel meer gemeenten plaats, aldus Voka. In Grobbendonk bijvoorbeeld ter vervanging van de milieubelasting.

De totaalopbrengst van de lokale belastingen op bedrijfsoppervlakte is dan ook in geen tijd tot 45 miljoen euro gestegen, verspreid over 65 gemeenten. Vaak worden vrijstellingen verleend voor vrije beroepen of voor landbouwbedrijven.

De taks op huis aan huis bezorgd reclamedrukwerk en op reclameborden is ook een blijver. Vorig jaar werd deze belasting nog in drie nieuwe gemeenten ingevoerd, onder meer in Maasmechelen.

(jir)