Hoeveel verdienen de managers van Belgische ondernemingen? De meesten zijn daarover vrij discreet. Maar uit de informatie in de jaarverslagen valt toch wel het een en ander op te maken. Bijvoorbeeld dat de meeste topmanagers er vorig jaar niet op achteruit gingen.

FORTIS-TOPMAN Anton Van Rossum en zijn Dexia-collega Pierre Richard zijn de enige toplui van Belgische bedrijven van wie precies geweten is wat ze vorig jaar verdienden.
Van Rossum ontving bruto 2,1 miljoen euro, Richard 1,4 miljoen euro. Niet toevallig zijn het allebei buitenlanders. Van Rossum is Nederlander, Richard Fransman. Hun bedrijven zijn binationale organisaties, die niet alleen met de Belgische voorschriften en gebruiken te maken hebben, maar ook met die in respectievelijk Nederland en Frankrijk.

Bedrijven die honderd procent Belgisch zijn, betrachten veel meer discretie als het op de vergoeding van het management aankomt. Behalve Fortis en Dexia maakt geen enkel bedrijf uit de Bel-20 bekend hoeveel de nummer één verdient.

Een meerderheid houdt zich wel in zekere mate aan de richtlijn die het VBO in 2002 heeft gepubliceerd. Naar aanleiding van een wetgevend initiatief dat toen in de Senaat voorlag, maar uiteindelijk niet is goedgekeurd, adviseerde de werkgeversorganisatie haar leden toen een zekere mate van transparantie in acht te nemen. Onder meer beveelt het VBO aan om het totaalbedrag te vermelden dat aan de raad van bestuur en het management wordt uitgekeerd. ,,Het is immers normaal dat de financiële markten willen weten wat de bestuursorganen kosten van de vennootschappen waarin zij investeren’’, zo motiveerde VBO-voorzitter Luc Vansteenkiste de aanbeveling.

De Belgische bedrijven staan nog ver van de zeer open communicatie die Angelsaksische ondernemingen voeren over hun vergoedingsbeleid, maar toch bevatten de jaarverslagen wel wat nuttige informatie. Zo wordt duidelijk dat topmanagers in de grootste Belgische ondernemingen niet overdreven veel verdienen. Het gemiddelde loon voor een lid van het topmanagement overschrijdt zelden 1 miljoen euro.

 Een opvallende uitzondering is Interbrew, waar negen directieleden samen ruim 20 miljoen euro verdienen. Maar hier wordt het gemiddelde waarschijnlijk vertekend door het salaris van de gedelegeerd bestuurder, John Brock. Algemeen wordt aangenomen dat hij de best betaalde Belgische bedrijfsleider is.

Ook bij GBL, Fortis en UCB verdienen de directieleden gemiddeld meer  1 miljoen euro. Ook wordt bij sommige ondernemingen het zicht op het beloningsbeleid vertroebeld door het grote aantal leden in het topmanagement.

Hoe meer managers erin worden opgenomen, hoe verder het gemiddelde naar beneden wordt getrokken en hoe minder heldere informatie voor de aandeelhouder. Met name Barco en Bekaert maken zich schuldig aan deze strategie.

Wel blijkt dat sommige ondernemingen de vergoedingen voor het topmanagement vorig jaar flink hebben opgetrokken, zonder dat daar op het eerste gezicht reden toe is. Een motivatie van het gevoerde beloningsbeleid, nochtans het eerste punt uit de VBO-aanbevelingen, is in veel jaarverslagen immers niet te vinden. Minstens vijf bedrijven uit de Bel-20 hebben de vergoeding voor het topmanagement met 10procent of meer opgetrokken. Wat dat betreft spant Agfa-Gevaert de kroon. Daar verdienden de vijf leden van het directiecomité vorig jaar 6,7 miljoen euro, maar in dat bedrag zijn ook de afscheidsvergoedingen van twee leden begrepen. Als dat bedrag ervan wordt afgetrokken, blijft er 4,7 miljoen euro over voor vijf leden. Dat is 46 procent meer dan een jaar geleden. Het aandeel Agfa steeg in de loop van 2003 met slechts 8,6 procent.

Barco kende zijn managers vorig jaar eveneens een forse loonsverhoging toe. Het uitvoerend comité kreeg vorig jaar 3miljoen euro, 12 procent meer dan het jaar ervoor. En in dat bedrag is het loon van gedelegeerd bestuurder Martin De Prycker niet inbegrepen. Hij wordt via de raad van bestuur vergoed. Wel is het uitvoerend comité met één persoon uitgebreid, van 13 naar 14 leden. Het aandeel steeg vorig jaar met 41 procent.

GBL kende zijn drie gedelegeerd bestuurders, onder wie vader en zoon Frère, een loonsverhoging van 20 procent toe. Het managementtrio mocht vorig jaar 4,8 miljoen euro verdelen, terwijl dat het jaar ervoor 4miljoen euro was, zo vermeldt het jaarverslag. Het bedrag staat in schril contract met een onderneming als Umicore, dat vorig jaar 3miljoen uitkeerde aan een directiecomité met negen leden. Dat was wel 13 procent meer dan het jaar ervoor. Toen ging 2,66 miljoen euro naar hetzelfde comité, dat toen nog acht leden telde. De koers van het aandeel Umicore nam vorig jaar wel met 36 procent toe.

Ook Interbrew besteedde meer aan de vergoeding van het management. De negen leden van de executive board of management verdienden vorig jaar samen 20,5 miljoen euro. Dat is 35 procent meer dan het jaar ervoor, maar daarbij moet opgemerkt worden dat het orgaan in 2002 slechts zes leden telden. Gemiddeld is het loon van de managers er dus een beetje op achteruit gegaan.

Toch verdienden ze ruim drie keer zoveel als een topman van KBC. Die bank kende de acht leden van het directiecomité vorig jaar 5,3 miljoen euro toe, 10 procent meer dan het jaar ervoor.

Bij Solvay kreeg het eveneens uit acht leden bestaande directiecomité 4,85 miljoen euro, wat 6procent meer was dan het jaar ervoor.

Ook Bekaert vergoedde zijn managers vorig jaar beter. Het bedrag dat werd toegekend aan het achttien leden van de group executive bedroeg 5,7 miljoen euro, 4,8 procent meer dan het jaar ervoor.

Bij Dexia gingen de managers er gemiddeld 22 procent op vooruit. De zes leden van het directiecomité toucheerden gezamenlijk 5miljoen euro, terwijl ze het jaar ervoor 4,1 miljoen euro kregen. Gedelegeerd bestuurder Pierre Richard is een van de weinige toplui in Belgische ondernemingen wier individuele salaris vermeld wordt in het jaarverslag. Richard verdiende vorig jaar 1,4 miljoen euro, 8 procent meer dan het jaar ervoor. Richards beloning is vrij bescheiden in vergelijking met die van Anton Van Rossum.

De gedelegeerd bestuurder van Fortis kreeg vorig jaar 2,1 miljoen euro op zijn rekening gestort. Hij kreeg geen loonsverhoging en verdiende evenveel als een jaar eerder. De andere leden van het executive committee bij Fortis zetten zelfs een stapje achteruit. Ze verdienden met z’n zevenen 7,4 miljoen euro, terwijl ze het jaar ervoor 8 miljoen euro kregen. Dat is een vermindering met 9,2 procent.

Fortis is niet de enige onderneming die haar management vorig jaar minder goed beloonde dan het jaar ervoor. Delhaize is nog een voorbeeld van zo’n bedrijf. Het executief comité van acht leden ontving vorig jaar 7,6 miljoen euro, 15 procent minder dan de 8,9 miljoen die in 2002 aan hetzelfde comité werd toegekend.

Ook bij UCB gingen de topmanagers er op achteruit. De drie leden van het uitvoerend comité ontvingen vorig jaar 3,8 miljoen euro, 5 procent minder dan het jaar ervoor. Lang niet alle bedrijven die deel uitmaken van de Bel-20, geven informatie over de vergoeding van hun management.

Enkele ondernemingen wijden er in hun jaarverslag geen letter aan. Dat geldt bijvoorbeeld voor Colruyt, Electrabel, D’Ieteren en Mobistar. Andere Bel-20-leden, zoals Almanij en Omega Pharma, hadden op 1 juni hun jaarverslag over 2003 nog niet op hun website gepubliceerd.