Bush wil aan pensioenen knabbelen
President Bush wil Amerika duidelijk maken dat het op een crisis afstevent. Foto: © ap
NEW YORK - De Amerikaanse president George W. Bush organiseert vandaag en morgen een speciale economische conferentie in Washington om het Congres en Wall Street warm te maken voor de twee ambitieuze initiatieven van zijn tweede ambtstermijn: de gedeeltelijke privatisering van de wettelijke pensioenen en de vereenvoudiging van het belastingstelsel. Alleen bevriende economen en zakenlui zijn uitgenodigd om hun groot enthousiasme voor de plannen te ventileren.

DE economische conferenties van Bush - die van vandaag en morgen is zijn derde - zijn, anders dan die van zijn voorganger Clinton, geen bijeenkomsten waar nieuwe ideeën worden besproken of waar wordt gediscussieerd. Ze vormen het startsein van een campagne om de ideeën van het Witte Huis erdoor te drukken. De ondertitel van het forum, schrijft de conservatieve columnist David Brooks in The New York Times, luidt dan ook ,,Waarom President Bush Over Alles Gelijk Heeft''.

Bush wil via de conferentie Amerika allereerst duidelijk maken dat het op een crisis afstevent. Critici mogen zeggen dat het wettelijk pensioenstelsel pas in 2052 in de rode cijfers raakt en met enkele bijstellingen de 22ste eeuw haalt, Bush zal steeds het woord ,,failliet'' in de mond nemen. ,,Tegen de tijd dat de huidige werknemers van midden twintig met pensioen gaan, is het stelsel failliet, tenzij we iets doen om het te redden'', zei hij onlangs. Hoewel de president zegt geen enkele oplossing uit te sluiten, is al duidelijk dat hij een gedeeltelijke privatisering wil. De werknemers moeten het recht krijgen een deel van de premies op een aparte rekening te storten en dat te beleggen. De overheid kan daarna de uitkeringen verlagen zodat het stelsel ook op de lange termijn betaalbaar blijft.

Maar als jeugdige werknemers minder premies gaan afdragen, terwijl de overheid haar verplichtingen gewoon moet blijven voldoen, komt ze in de overgang tussen het oude en het nieuwe stelsel met een groot gat te zitten. Dat zou tot één à twee biljoen dollar op kunnen lopen. Terwijl de VS nu reeds met zo'n 480 miljard dollar in absolute cijfers het grootste begrotingstekort in hun geschiedenis kennen.

Niet alleen Wall Street wordt daar zenuwachtig van, ook de begrotingshaviken binnen de Republikeinse partij. Temeer omdat Bush de belastingen wil vereenvoudigen en ze ,,,meer op economische groei'' wil richten. Dat is codetaal voor een belastingverlaging. Gevoegd bij de bestaande belastingverlagingen die Bush nog permanent wil maken, zouden deze maatregelen het tekort zo kunnen opdrijven dat de kapitaalmarkten het vertrouwen verliezen. Met een vrije val van de dollar en hoge rentevoeten tot gevolg. Onder meer Martin Feldstein, een econoom van Harvard die ook wordt genoemd als de opvolger van Fed-voorzitter Alan Greenspan, en topman Richard Parsons van uitgever Time Warner, mogen vandaag en morgen komen duidelijk maken dat de hoge overgangskosten bij het pensioenstelsel niet mogen meetellen voor het overheidstekort. Het enige wat de regering doet, is verplichtingen naar voren halen. De kapitaalmarkten zullen niet zenuwachtig worden, want tegenover nieuwe staatsobligaties staan even grote nieuwe privé-spaarrekeningen, aldus de president, die morgen de conferentie met een toespraak afsluit. De conferentie vindt nu plaats, nog voor de beëdiging van Bush, omdat het Witte Huis haast heeft. Want voor 2006 staan weer verkiezingen op de rol voor het Huis van Afgevaardigden en een deel van de Senaat.