PORTEFEUILLE. Vliegen voor een habbekrats... of wat meer
Vliegen is nog nooit zo goedkoop geweest. Als je de reclames van de luchtvaartmaatschappijen mag geloven, vlieg je tegenwoordig voor vaak nog geen twintig euro naar Berlijn, Rome of Praag. Het laagste tarief is in de praktijk dikwijls onvindbaar wanneer je wilt gaan boeken. En als je het toch vindt, blijkt het door allerlei taksen en toeslagen in werkelijkheid toch nog hoger te liggen. Enkele voorbeelden, en een paar tips.

NU de krokusvakantie alweer ruim een week achter ons ligt, kunnen we beginnen dromen van de paas- of de zomervakantie. Of van een tripje nog ergens tussenin. Uit onderzoek blijkt immers dat de Belgen steeds vaker en korter op reis gaan. Ook langere reizen - van minstens vier nachten - zitten nog in de lift, maar het aantal korte trips - hoogstens drie nachten - stijgt sneller. De tijd dat de Belg er één keer per jaar, in de zomer, voor twee of drie weken op uittrok en de rest van het jaar thuis bleef, is voorbij. Een skivakantie in de winter, een weekje aan zee in de paasvakantie, tien dagen luieren in een all in -hotel in Turkije of Spanje in de zomer, en dan misschien nog een citytripje van een paar dagen in het najaar: het zijn al lang niet meer alleen de grootverdieners die zich een dergelijk vakantieschema kunnen veroorloven.

Allicht heeft de ontwikkeling van de luchtvaartsector die stijging van het aantal vakanties mee in de hand gewerkt. De opkomst van lagekostenmaatschappijen zoals Ryanair en lagetarievenmaatschappijen zoals Virgin Express heeft de prijs voor een luchtvaartticket danig omlaag geduwd. Ook bij de traditionele maatschappijen, zoals SNBA.

Het gevolg is dat steeds meer mensen er af en toe eens met het vliegtuig tussenuit knijpen. Zoals ze vroeger een weekendje naar de zee, de Ardennen of het platteland trokken, vliegen ze nu voor een paar dagen over en weer naar Carcassonne, Rome, Praag of Berlijn.

Vaak is het de prijs van het ticket die daarbij de bestemming bepaalt. Als Virgin Express reclame maakt dat je voor 39 euro naar Barcelona kan vliegen, dan krijg je toch zin in een paar dagen Barcelona? De smalle straatjes van Carcassonne, bijvoorbeeld, hebben allicht nog nooit zo'n toevloed van Belgen te verwerken gehad als de jongste jaren, met dank aan Ryanair.

Het goedkoopste ticket vinden is echter geen sinecure. Een vergelijking van het aanbod van de verschillende maatschappijen vergt al snel een paar uur achter de pc. En er zitten heel wat addertjes in het gras.

Om die te illustreren, werkten we een paar voorbeelden uit, waarbij we de zoektocht beperkten tot SNBA, Virgin Express en Ryanair. Dat deden we afgelopen vrijdag: de prijzen van de tickets die we gebruiken, zijn daarom nu misschien al niet meer terug te vinden op de websites van de luchtvaartmaatschappijen. Die passen hun prijzen immers voortdurend aan in functie van de boekingen die ze al binnenkregen. De heel goedkope tickets zijn soms op een paar uur tijd al weg.

VOORBEELD 1: NAAR BERLIJN VOOR 80 CENT

Geweldig, dachten we, toen we op zoek gingen naar tickets voor een citytrip naar Berlijn. Bij Virgin Express vonden we een super deal: 80 eurocent per persoon voor de heenvlucht. De goedkoopste terugvlucht op de dag dat we wilden terugkomen, kostte 10 euro.

Dat betekent echter niet dat we nu heen en terug naar Berlijn vliegen met ons tweetjes voor 21,60 euro. In totaal kosten de vluchten ons bijna 160 euro, bijna acht keer zoveel.

Debet daaraan zijn de bijkomende kosten. Voor de heenvlucht komen die uit op 39,19 euro per persoon, voor de terugvlucht 29,99 euro. Zowel de heen- als de terugvlucht kost dus 39,99 euro per persoon.

Over die bijkomende kosten is al heel wat te doen geweest. Zowel Test-Aankoop als minister van Consumentenzaken Freya Van den Bossche heeft al aangeklaagd dat de luchtvaartmaatschappijen bedrieglijke reclame maken, door alleen de prijs voor de vlucht te afficheren in hun reclame, zonder bijkomende kosten. Die protesten hebben blijkbaar al enig effect gehad. Waar mogelijk proberen de luchtvaartmaatschappijen nu all in-prijzen te afficheren. Het zal allicht niet toevallig zijn dat de prijs van zowel onze heen- als onze terugvlucht uitkomt op 39,99 euro - een bedrag waarmee je mooi kan uitpakken op je website of in advertenties.

Bij Virgin Express kan je nagaan hoe die bijkomende kosten zijn samengesteld. Voor de heenvlucht betalen we 22,4 euro departure tax. Daarbij komt 4 euro security tax , een vergoeding voor de bijkomende veiligheidsmaatregelen op de luchthaven, 10 euro brandstoftoeslag en 2,75 euro administratieve kosten.

Die laatste drie bedragen zijn hetzelfde voor de terugvlucht, en trouwens voor alle vluchten van Virgin binnen Europa. De departure tax verschilt naar gelang de luchthaven waar je vertrekt. Op Berlin Schönefeld bedraagt hij maar 13,24 euro, zodat het totaal van de taksen voor de terugvlucht uitkomt op 29,99 euro.

VOORBEELD 2: EEN WEEKJE ROME

Zowel Virgin Express als SNBA als Ryanair biedt vluchten naar Rome aan, zij het naar verschillende luchthavens (Fiumicino voor SNBA en Virgin, Ciampino voor Ryanair). We kozen voor een verblijf van een week, eind april, dus buiten elke schoolvakantie.

De prijzen van Ryanair en SNBA zijn aan elkaar gewaagd, Virgin Express is een pak duurder. Overigens is Rome een van de weinige bestemmingen waar de zusterbedrijven SNBA en Virgin Express nog allebei naartoe vliegen. Misschien niet lang meer?

Enkele bedenkingen bij de prijsvergelijking. De vluchten van Ryanair lijken veel duurder dan die van SNBA (69,99 euro heen, 89,99 terug). Maar bij Ryanair ligt het bedrag aan belastingen en toeslagen een stuk lager dan bij de twee andere luchtvaartmaatschappijen, zodat het aanbod niet veel duurder uitvalt dan dat van SNBA. Ook bij Ryanair kan men nagaan waaruit die bijkomende kosten zijn opgebouwd. Voor de heenvlucht - vanuit Charleroi, uiteraard - blijken we per persoon bijvoorbeeld slechts 7 euro government tax of luchthaventaksen te betalen. Daarbij komt 2 euro ,,PSC'' - veiligheidstoeslag? - en 5,24 euro ,, ins. & wchr levy '', verzekerings- en rolstoel(!)toeslag, in totaal 14,24 euro per persoon. Tenslotte moet er bij Ryanair ook nog eens extra betaald worden voor betaling met een kredietkaart, ook al is dat de enige betaalmogelijkheid die op de site wordt aangeboden. Dat bedrag - 2,5 euro per persoon, baby's uitgezonderd - komt nog eens bovenop de eindafrekening van 386,86 euro, waardoor het verschil met SNBA oploopt.

Bij SNBA kost zowel de heen- als de terugvlucht slechts 59 euro. Maar hier zijn de kosten heel wat minder doorzichtig. Wat er allemaal in het bedrag van 61,36 euro zit, weet je niet: het bedrag wordt niet opgesplitst. Maar SNBA legt wel uit dat er eventueel nog kosten geheven kunnen worden na de boeking van het ticket omdat de luchthaventaksen voortdurend gewijzigd worden.

SNBA geeft wel een overzicht van de ,,servicevergoedingen'' die verschuldigd zijn, hier 10 euro. Het bedrag van die ,,servicevergoeding'' hangt af van de luchthaven van vertrek, vaak van de bestemming (binnen Europa of intercontinentaal) én van de manier van boeken: wie via het customer contact centre of aan de ticketbalie op de luchthaven boekt, betaalt een veelvoud van de tien euro die we betalen bij boeking via de website.

Nog één vaststelling: de vluchten van SNBA en Virgin Express vertrekken en landen op dezelfde luchthavens. Toch verschilt het bedrag van de kosten dat bovenop de prijs van de vlucht zelf wordt aangerekend. Bij SNBA betalen we per persoon 71,36 euro bovenop de 118 euro voor de vlucht. Bij Virgin Express bedragen de bijkomende kosten slechts 66,86 euro (39,19 euro heen, 27,67 euro terug).

VOORBEELD 3: OP ZOEK NAAR HET PROMOTIETARIEF

Op de homepage van Ryanair vind je een aantal promoties. ,,Rome Ciampino vanaf 17,74 euro'' staat er. Dat blijkt geldig te zijn voor vluchten tussen 24 maart en 30 juni, met uitzondering van de schoolvakanties en feestdagen. Boeken moet je doen tussen 10 en 16 maart.

Wie zo'n promotietarief wil terugvinden, moet er een paar uur voor veil hebben om het te vinden. We pasten een eenvoudige truc toe, via de functie ,,laagste tarieven zoeken''. Als je daar bijvoorbeeld invult dat je wil vertrekken op 1 april en terugkomen op 30 april, krijg je een overzicht van de heenvluchten tot drie weken na de ingegeven vertrekdatum, en de terugvluchten vanaf drie weken voor de ingegeven retourdatum.

Op die manier vonden we zowel in mei als in juni een paar vluchten tegen de prijs van... 3,49 euro. Rekenen we daarbij de 14,24 euro taksen (zie voorbeeld 2) , dan komen we voor de heenvlucht uit op 17,73 euro, zelfs een centje minder dan aangekondigd. De terugvlucht kost tegen hetzelfde tarief iets meer, 22,70 euro, omdat de bijkomende kosten hoger liggen.

Ten slotte moeten er ook hier nog kosten bijbetaald worden voor de betaling met een kredietkaart. Waardoor je uiteindelijk toch voor zo'n 90 euro met zijn tweetjes heen en terug naar Rome kan.

CONCLUSIE

De promotietarieven die de luchtvaartmaatschappijen aankondigen, bevatten inmiddels meestal een deel van de bijkomende kosten. Hoe lager de prijs van de eigenlijke vlucht is, hoe hoger natuurlijk het relatieve aandeel van die kosten. Wie afgaat op de prijzen die geafficheerd worden bij een eerste zoekopdracht op de website, gaat daarom best ook eens naar het volgende scherm kijken om te zien welke kosten er nog bijkomen.

De samenstelling van die bijkomende kosten blijft erg ondoorzichtig, zelfs al geeft de luchtvaartmaatschappij een opsplitsing. De zogenaamde ,,taksen'' van de ene luchtvaartmaatschappij zijn bovendien absoluut niet vergelijkbaar met die van de andere. Allicht ook omdat de maatschappijen een deel eigen kosten verstoppen onder de term ,,taxes''. Daardoor lijkt het alsof die kosten hen extern worden opgelegd, wat absoluut niet waar is.

Hoeveel je uiteindelijk echt betaalt voor je tickets, zie je pas wanneer je de boekingsprocedure helemaal tot het einde, tot en met de betaling, doorloopt. Vooral de kosten die Ryanair aanrekent voor de betaling met een kredietkaart, kunnen daardoor de factuur nog een stuk verder doen oplopen wanneer je bijvoorbeeld met een gezin van vier mensen op vakantie vertrekt.

Een paar uurtjes uittrekken om te zoeken en te vergelijken, en vooral de kleine lettertjes goed lezen blijft dus de boodschap.