Deur van kmo's gaat wat meer open voor vakbonden
De werkgeversdelegatie (vlnr.): Karel Van Eetvelt (Unizo), Roger Mené (UCM), Chris Botterman (Agrofront) en Pieter Timmermans (VBO) op een persconferentie in 2005. belga
Foto: © BENOIT DOPPAGNE
De toegang van de vakbonden tot de kmo's wordt vanaf volgend jaar uitgebreid, maar niet veralgemeend.

SOCIAAL

Van onze redacteur



Dat is de belangrijkste conclusie van het compromisakkoord over de 'sociale dialoog in België', zoals dat gisteren afgesloten werd door de nationale toponderhandelaars van vakbonden en werkgeversfederaties. Centraal in het debat stond de toepassing van de Europese richtlijn over 'werknemersinformatie in de kmo's', beter bekend als het dossier 'vakbond en kmo'.

Met het akkoord komt een einde aan een jarenlang aanslepend conflict over de manier waarop het sociaal overleg in de kleinere bedrijven moet verlopen. Dit dossier werd 'het BHV van de sociale partners' genoemd, met een verwijzing naar de politieke impasse rond het kiesarrondissement BHV.

Maar daar waar de oranje-blauwe regeringsonderhandelaars in de voorbije maanden faalden, zijn vakbonden en werkgevers er wel in geslaagd om hun meningsverschil over 'vakbond en kmo' uit te praten. Dit overlegsucces zal de positie van de leden van de Groep van Tien in de (politieke) besluitvorming ongetwijfeld versterken.

Wat zijn de belangrijkste afspraken?

In bedrijven met meer dan 100 werknemers verandert er niets.

In bedrijven met 50 tot 100 werknemers worden de bestaande preventiecomités opgewaardeerd. Ze krijgen feitelijk de status van een ondernemingsraad. De bedrijfsleiding zal de leden van het comité dus ook sociaal-economische informatie moeten geven, en niet langer alleen over de kwaliteit van de arbeidsomstandigheden (veiligheid en gezondheid op het werk).

Die 'invoering' van ondernemingsraden in kmo's vanaf 50werknemers is een winstpunt voor de vakbonden. Maar de afspraak om het aantal beschermde werknemers gelijk te houden, is dan weer een winstpunt voor de werkgevers. De afspraak geldt vanaf midden volgend jaar, na de sociale verkiezingen in mei. In 2010 volgt een evaluatie.

Voor kmo's met20 tot 50werknemers -het echte twistpunt- is de oplossing dubbel. Alle bedrijfssectoren moeten tegen uiterlijk eind 2010 een formule van werknemersinformatie invoeren. Dat kan gaan om een heuse vakbondsdelegatie, maar de toelating van de vakbonden tot de kleine kmo's wordt geen automatisme. Er komt geen uniforme, nationale regeling. In de meeste sectoren bestaan er overigens al afspraken over het functioneren van de vakbondsdelegatie in kmo's.

Voor de vakbonden is de deur naar de kleine bedrijven hiermee verder open gezet, voor de werkgevers is het symbool van de verplichte aanvaarding van een vakbondsafgevaardigde vermeden. Of hoe een typisch Belgisch compromis er kan uitzien.

Met dit vergelijk tussen de sociale partners kan de aftredende regering-Verhofstadt er de Europese Commissie in extremis toe brengen om geen monsterboete uit te spreken tegen ons land. De deadline voor de betaling van die boete van 3miljoen euro verstrijkt midden december.

Vakbonden en werkgevers hebben zich ten slotte voorgenomen om tegen 2010 nieuwe afspraken te maken over 'hoe om te gaan met spontane stakingsacties'. In de sectoren moet er 'beter wederzijds respect' worden opgebracht voor de overlegprocedures bij sociale conflicten.