Toen Yofi Grant, managing director van Databank, deze maand in Londen arriveerde, maakte hij zich geen illusies over de stemming van zijn klanten. Databank is de grootste effectenmakelaar van Ghana.

,,De klanten zijn niet in de stemming om in Afrika te beleggen met alles wat ze op hun televisieschermen zien. Maar we dachten dat het een goed idee was om goede betrekkingen te behouden in het geval dat de zaken veranderen'', zei hij.

,,Helaas scheren ze ons allemaal over dezelfde kam -- zelfs de landen zoals de onze die niet in oorlog zijn.''

We zijn ver verwijderd van de onstuimige periode van twee jaar waarin de beurs van Ghana sterk opkwam om in 1998 een van de best presterende groeimarkten te worden.

Maar de politieke en economische opschudding in Zimbabwe; de politieke onzekerheid in Ghana; een militaire staatsgreep in Ivoorkust in december en de oorlogen in Ethiopië en de Democratische Republiek Congo hebben er samen voor gezorgd dat de appetijt van de beleggers voor de regio over was.

De kille wind die in 1997 door de Aziatische markten begon te waaien deed de internationale beleggers hun aandacht vestigen op de groeiende groep aandelenmarkten in Afrika.

De beleggers waren aangetrokken door de stijgende politieke stabiliteit in de regio, haar groeiend aantal aandelenmarkten, de privatiseringen door de regering van openbare instellingen en het economische en financiële beleid om internationale beleggingen aan te trekken.

,,Wat de mensen zagen was een regio die orde op zaken begon te stellen. En wat meer is: het rendement was hoog als je bereid was om het risico te nemen'', zei een analist.

De zaken liggen vandaag de dag volledig anders. De cijfers tonen aan dat Ghana dit jaar 16,5 procent gezakt is in Amerikaanse dollars en dat de regionale beurs in Ivoorkust gedaald is met 19,7 procent.

De beurs van Nairobi heeft 13,5 procent ingeleverd, terwijl Zimbabwe 17,5 procent heeft afgestaan. De beurs van Johannesburg, veruit de grootste in Afrika, is met ongeveer 27 procent gedaald.

De daling in Ghana is aan verschillende factoren te wijten, onder meer de politieke onzekerheid in de aanloop naar de presidentsverkiezingen in december. President Jerry Rawlings stapt dan na bijna 18 jaar op.

Een andere factor is de daling in de internationale prijzen van de twee belangrijkste exportproducten, cacao en goud. Er was ook een stijging in de invoer van olieproducten. Al die factoren hebben de cedi, de lokale munt, met bijna 50 procent doen dalen dit jaar.

Lokale beleggers lieten de markten links liggen waardoor de slechte liquiditeit nog meer verminderde, wat de internationale beleggers gefrustreerd achterliet.

Een lokale effectenmakelaar zei: ,,We hebben gedurende vele jaren een groot deel van Unilever (Ghana) gehad en we krijgen ze niet weg. De buitenlandse beleggers hebben de neiging om aan andere buitenlandse houders te verkopen, maar zelfs dan staan de zaken er krap voor omdat de povere beschikbaarheid van dollars het hen moeilijk maakt hun fondsen te repatriëren.''

Maar het onderwerp van gesprek van vele beleggers is Zimbabwe. De beurs verloor 22 procent van zijn waarde tijdens een val van 2 dagen deze maand, en is nog gezakt met 17,5 procent sinds begin dit jaar.

Hoewel het als één van de meest liquide markten in Afrika wordt beschouwd, verloren de lokale en internationale beleggers de moed omdat de oorlogsveteranen en kolonisten boerderijen van blanke boeren overnamen en de politici van de oppositie aanvielen.

Niet dat de beurscontroles en de ondersteuning van de munt het de buitenlandse beleggers gemakkelijk hebben gemaakt om de markt te verlaten.

Jenni Chamberlin van de afdeling groeimarkten bij HSBC zei: ,,De politieke gebeurtenissen in Zimbabwe en in verschillende andere Afrikaanse landen hebben de stemming bij de beleggers niet verbeterd. De klanten vinden nu dat het een risico is dat ze niet willen lopen.''

De enige markt die aan de uitverkoop is kunnen ontsnappen, is die van Nigeria.

Een jaar na de introductie van een burgerlijke regering zijn de kopers teruggekeerd. Ze waren aangemoedigd door de nieuwe politieke stabiliteit en het stijgende aantal privatiseringsplannen. De markt is dit jaar 14,3 procent gestegen.

Phillip Ihenacho van Afrinvest, een investeringsbank in Londen, zei: ,,Er zijn een paar technische problemen die de internationale beleggers hebben verhinderd om in die markt te stappen. Maar deze zijn bijna opgelost en ik zie dat beheerders van internationale portefeuilles steeds meer interesse tonen.''

© The Financial Times

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig