Computerfabrikant Compaq heeft de jongste tijd een paar rake klappen geïncasseerd. Nu komt het bedrijf met een pakket draconische maatregelen aanzetten.

Michael Capellas, voorzitter en CEO van Compaq Computers, stippelde eergisteren de nieuwe route voor zijn bedrijf uit. Een plezierritje wordt het vast niet, want de weg ligt vol hindernissen.

Compaq wordt langs alle kanten belaagd. Het bedrijf deelde twee keer in de klappen: eerst daalde de vraag naar pc's, dan daalde de vraag naar krachtige servers. Laat die twee productgroepen nu net de kernactiviteit uitmaken van de op één na grootste computerfabrikant ter wereld.

Compaq lijdt net als andere computerfabrikanten onder de snelle groeivertraging van de internationale verkoopcijfers. Maar de Amerikaanse markt is er nog het ergst aan toe. Uit cijfers van onderzoeksbureau Gartner Dataquest blijkt dat de voorkoop van pc's in het eerste kwartaal van dit jaar voor het eerst daalde. De vooruitzichten zijn somber, toch op korte termijn. De sector hoopt dat de vraag naar pc's in het vierde kwartaal van dit jaar weer aantrekt.

Het grootste risico is dat de vraag blijft dalen omdat de consument wacht op de komst van Windows XP om een nieuwe computer te kopen. Windows XP is het nieuwe besturingssysteem dat Microsoft normaal op 25 oktober lanceert.

Niet alleen de pc-markt slabakt. Ook in het segment van de servers, de krachtige machines die het Internet en bedrijfsnetwerken aandrijven, is het kommer en kwel. Volgens Gartner viel de verkoop van servers in het eerste kwartaal met 1,8 procent terug vergeleken bij hetzelfde kwartaal vorig jaar. Compaq slaagde er wel in marktaandeel af te snoepen van Hewlett-Packard, maar moet nog altijd IBM en Sun Microsystems laten voorgaan. In elk geval, alle marktspelers hebben af te rekenen met prijsdruk en slinkende marges.

Als gevolg van dat alles kondigde Compaq in het eerste kwartaal een winst aan van omgerekend net geen tien miljard frank, op een totaal verkoopcijfer van 400 miljard frank. Voor het tweede kwartaal verwacht het bedrijf nauwelijks vijf procent winst te maken.

Capellas wil nu draconische maatregelen nemen. Eergisteren kondigde hij in een interne memo verdere besparingen aan, die de kosten van Compaq beter moeten afstemmen op de verminderde inkomsten. De groep wil jaarlijks nog eens 35 miljard frank besparen op bedrijfskosten, bovenop de 27 miljard die Capellas in maart aankondigde. Dat houdt in dat Compaq nog meer banen schrapt, bovenop de 5.000 die al waren gepland.

Capellas wil ook de eigen chiptechnologie voor de Alpha en Himalaya servers afstoten. Tegen 2004 wil hij alle 64-bit servers uitrusten met de Itanium processor van Intel. ,,We beschikken gewoonweg niet over voldoende middelen om te concurreren met Intel'', zei Capellas in een interview. Volgens analisten moet deze beslissing Compaq jaarlijks miljarden frank aan ontwikkeling besparen.

Maar het is lang niet zeker dat de overgang vlot verloopt. Zo moet Compaq ervoor zorgen dat de software van zijn klanten compatibel is met de Itanium-technologie. HP deed er zeven jaar over om die compatibiliteit op punt te stellen. De kosten drukken kan maar een deel van de oplossing zijn. Compaq moet meer inkomsten genereren. Capellas weet dat en kondigde eergisteren een verschuiving aan van hardware naar diensten. Die strategie heeft IBM al eerder met veel succes toegepast: dat bedrijf haalt de laatste jaren bijna al zijn inkomsten uit diensten.

Capellas gaf te verstaan dat hij het aandeel van diensten in de bedrijfsinkomsten in vier jaar tijd wil opkrikken van ongeveer 22 procent naar meer dan dertig procent. Daartoe wil Compaq voor twintig miljard overnames doen, vooral buiten de Verenigde Staten. Inzake marketing wil het bedrijf zich herpositioneren naar diverse verticale segmenten, zoals financiële diensten, telecommunicatie, gezondheidszorg en productie.

,,De nieuwe trends zetten ons huidig zakenmodel op de helling'', zei Capellas. ,,We willen Compaq helemaal omvormen en we geven onszelf daarvoor 180 dagen de tijd. Dat we zo onze kostenstructuur kunnen optimaliseren, is mooi meegenomen.''

Capellas heeft dus ambitieuze plannen. De vraag is of hij ze snel genoeg kan uitvoeren om het tij te doen keren.

(Bijkomende verslaggeving van Tom Foremski.)