BRUSSEL -- Unizo, de Unie van Zelfstandige Ondernemers, eist van Banksys lagere tarieven voor het gebruik van elektronische betaalsystemen. Voor alle zelfstandigen samen is een vermindering van 320 miljoen frank op jaarbasis een minimum, vindt Kris Peeters. ,,Banksys misbruikt zijn monopoliepositie'', zei de gedelegeerd bestuurder gisteren. Hij stuurde klachtenbrieven naar de Europese Commissie.

De komst van de euro brengt ongetwijfeld een toename van het elektronisch betalen mee. Unizo wil dat aangrijpen om lagere tarieven te bedingen, maar de onderhandelingen met Banksys lopen ,,zeer stroef''.

Unizo lanceert daarom publiekelijk een eigen voorstel. Dat komt neer op een verlaging van de kosten voor de handelaars met 320 miljoen per jaar. Op die manier wordt ook de discriminatie in tarieven tussen grootdistributie en de zelfstandige zaken weggewerkt.

Een klacht bij de Europese Commissie daarover wacht al sinds 1998 op behandeling. Na enkele bloedige overvallen op geldtransporten bereikten de grootwarenhuizen dat jaar een apart tariefakkoord met Banksys. Unizo heeft dat steeds aangevochten. Gisteren stuurde de Unie van zelfstandige ondernemers daarover een brief naar enkele Europese bewindslieden.

Unizo vraagt concreet dat het forfait voor de eerste 120 transacties, het tarief voor Proton en de vaste kosten verlagen. Een betaalautomaat kost een doorsneehandelaar zowat 50.000 frank per jaar. Het Unizo-voorstel komt neer op een vermindering van 5.400 frank.

Dat voorstel lijkt te nemen of te laten, maar drukkingsmiddelen heeft Unizo eigenlijk niet. Peeters beklemtoont dan ook ,,de grote verantwoordelijkheid van de overheid''. Hij rekent op de ministers van Financiën en Economie, Didier Reynders en Charles Picqué, om iets te regelen ,,als Banksys misbruik blijft maken van haar machtspositie''.

Het kabinet van Picqué meldde gisteren dat de minister al eerder een onderzoek startte naar mogelijk misbruik van machtspositie bij Banksys. De Dienst voor de Mededinging voert dit onderzoek uit. Picqué wil zich ervan vergewissen dat de ,,betrekkingen tussen Banksys en de handelaars (...) daadwerkelijk op een billijke grondslag stoelen''. De minister wees erop dat het hem toekomt maximumprijzen vast te leggen ,,indien de regels inzake vrije concurrentie in het gedrang komen''.

Unizo verwijst ten slotte naar de recente pannes van het systeem op zaterdag, in volle piekmomenten voor de winkels. Volgens Banksys is dat het gevolg van aanpassingen om de komst van de euro voor te bereiden. ,,Het uitvallen van het systeem bezorgde klanten en winkeliers ongemakken en verlies. Banksys oordeelde het zelfs niet nodig zich hiervoor te verontschuldigen, laat staan een tegemoetkoming te doen'', stelt Unizo dat daarin het typisch gedrag van een ,,monopolist'' ziet.

Woordvoerster Marina De Moerlooze van Banksys wou geen commentaar kwijt op de beweringen van Unizo, geen commentaar op de 320 miljoen frank korting die de handelaren vragen, geen commentaar op de onderhandelingen, geen commentaar op de Europese klacht, geen commentaar op de beschuldiging van misbruik van monopolie.

De Moerlooze wou wel kwijt dat de ,,vertragingen'' -- ,,geen pannes'' -- van het betaalsysteem tot het einde van de zomer kunnen blijven opduiken omdat de ,,implementatie van de euro'' dan pas afgelopen is.

Vast staat dat het Banksys-systeem in de nacht van zondag op maandag tussen middernacht en drie uur onbeschikbaar zal zijn door onderhoudswerken.