BRUSSEL -- Het bod van de Nederlandse pensioenfondsen ABP en PGGM op durfkapitaalverschaffer Alpinvest is een gedurfde vorm van verticale integratie. Door dergelijke fondsen over te nemen, dringen de pensioenfondsen door in de hele spaarketting. De opzet, een groter deel van de meerwaarden binnenrijven, lijkt ambitieus.

Vorig jaar verrasten de twee grootste Nederlandse pensioenfondsen ABP en PGGM vriend en vijand met hun bod op de Nationale Investeringsbank (NIB). Het was voor het eerst dat deze reuzen -- bekend als passieve beleggers -- een risicokapitaalverschaffer aanschaften. Met het bod op Alpinvest versterken ABP en PGGM nog hun greep op de Nederlandse durfkapitaalmarkt.

De pensioenfondsen, die jaarlijks tientallen miljarden te beleggen hebben, menen blijkbaar dat ze hogere rendementen kunnen halen door stroomafwaarts te investeren in de markt. Daarbij lijken ze uit het oog te verliezen dat ze door zelf een bank (NIB) en vervolgens een pure durfkapitaalverschaffer over te nemen, wegdrijven van hun kernactiviteit.

De pensioenfondsen zijn weliswaar grote jongens, maar ze zijn ook aan beperkingen gebonden. Ze hebben te maken met vaste pensioenverplichtingen tegenover honderdduizenden overheids-, zorg-, en onderwijswerknemers. Ze hebben belang bij een regelmatig en vrij voorspelbaar inkomen. Avonturen lijken daarin niet te passen.

Pensioenfondsen die toch willen investeren in durfkapitaal, kunnen dat door op te treden als sponsor van een gespecialiseerd fonds. Achter de overname van de NIB en nu Alpinvest schuilt een belangrijke gok. Ze gaan ervan uit dat ze, door zelf op te treden als durfkapitaalverschaffer, de gebruikelijke 20 procent voorafname op de meerwaarden door de initiatiefnemers van het durfkapitaalfonds in eigen portefeuille kunnen houden.

Deze 20-procentregel is eigen aan de vergoedingsstructuur van gespecialiseerde durfkapitaalfondsen en is een belangrijke (financiële) aansporing om fondsenbeheerders aan te zetten tot efficiënt beheer. De vraag is of een durfkapitaalfonds als onderdeel van een groot (en per definitie log) pensioenfonds eenzelfde rendement kan halen als gespecialiseerde fondsen.

Indien dat niet het geval is, is het voor de pensioengerechtigden van ABP en PGGM interessanter dat de pensioenfondsen gewone beleggers blijven in plaats van zelf het stuur in handen te nemen.

Je wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld je aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig