KONTICH -- ,,Als federaal premier Guy Verhofstadt en zijn Vlaamse collega Patrick Dewael in dezelfde week verkondigen dat het nu maar eens gedaan moet zijn met de vervroegde uitstoot van oudere werknemers, dan is dat een mooi signaal. Maar het volstaat niet. De politieke wereld moet nu echt werk maken van een actieplan.'' Dat zegt Ludo Van de Kerkhof, voorzitter van de Task Force Leeftijdsbewust Personeelsbeleid van de Koning Boudewijnstichting. ,,Waarom bijvoorbeeld geen herstartbanen voor uitgerangeerde 50-plussers?'', vraagt hij zich af.

De cijfers over de ontstellend lage tewerkstellingsgraad van oudere werknemers in ons land zijn bekend, maar het blijft telkens schrikken: slechts 22 procent van de 55-plussers is nog aan de slag. De rest probeert zich thuis ,,nuttig bezig te houden'' of klust ergens bij in het zwart.

De Task Force Leeftijdsbewust Personeelsbeleid probeert al sinds 1995 het tij te keren. ,,Maar we moeten eerlijk zijn en toegeven dat onze vereniging van personeelsdirecteuren en hrm-verantwoordelijken eigenlijk nog niet zoveel bereikt heeft'', zegt Ludo Van de Kerkhof. Hij is sinds half december zelf een beetje tegen heug en meug met pensioen. Daarvoor was hij een van de hrm-verantwoordelijken bij Alcatel Bell.

,,Wij hebben wel studiedagen georganiseerd en met succes, maar er zaten vooral overtuigden in de zaal. We zijn er ook in geslaagd een leeftijdsverbod in te voeren in personeelsadvertenties, maar in de praktijk bestaat die leeftijddiscriminatie nog steeds. Ons missioneringswerk heeft dus een beetje gefaald en zeker onze contacten met de politieke wereld en met de Nationale Arbeidsraad hebben te weinig reacties opgeleverd.''

Ludo Van de Kerkhof vindt dat zowel de politieke wereld als het bedrijfsleven de oudere werknemers blijven stigmatiseren. ,,Neem bijvoorbeeld de heisa rond de startbanen van Laurette Onkelinx. Veel ouderen krijgen dan het gevoel dat alle aandacht naar de jongeren gaat. Waarom ontwerpt men geen startbanen voor oudere werklozen of herstartbanen voor bruggepensioneerden?''

,,Het credo in veel bedrijven is nog steeds: jong is beter. Hoe jonger een bedrijfsleider, hoe beter, alsof dat zou betekenen dat het hele bedrijf jong en dynamisch werkt. Sommige bedrijven melden zelfs trots in hun jaarverslag hoe laag de gemiddelde leeftijd in hun onderneming wel is. Zoiets is allemaal niet van aard om de motivatie van de ouderen te bevorderen.''

Guy Verhofstadt speelt onder meer met het idee om de arbeidslasten voor oudere werknemers te verlagen. Niet gelaten voor Ludo Van de Kerkhof, ,,maar ik heb toch de ervaring dat een lastenverlaging, zeker in grote bedrijven, geen garantie is om personeel aan te werven of te behouden.''

,,Als ik toch raad zou moeten geven aan de premier, dan zou ik hem suggereren de opleidingskosten te verlagen, bijvoorbeeld via fiscale maatregelen. Tachtig procent van de opleidingen gebeurt tijdens de eerste vijf jaar van een loopbaan. Dat betekent dat oudere werknemers bijna steeds uit de boot vallen. Dat moet veranderen. Het zou enorm motiverend zijn als oudere werknemers nog het gevoel krijgen dat ze in aanmerking komen voor bijscholing. Dan gaan ze vanaf een bepaalde leeftijd niet langer aftellen hoeveel jaar ze nog te gaan hebben tot hun brugpensioen.''

Van de Kerkhof stelt daarnaast voor dat Verhofstadt een beter vangnet creëert voor bruggepensioneerden die weer aan het werk willen. ,,Het is mogelijk dat bruggepensioneerden terugkeren naar de arbeidsmarkt, maar het kan hun latere werkloosheidsuitkering wel hypothekeren. De regering moet dat vangnet voor hen verstevigen.''

Ten slotte pleit hij voor de flexibilisering van de pensioenleeftijd. ,,Wie wil doorwerken, moet dat kunnen, maar wie na een zware loopbaan met pensioen wil, moet dat ook kunnen.''

,,In de Verenigde Staten hebben ze de verplichte pensioenleeftijd al een tijd afgeschaft. Kijk naar kardinaal Danneels. Hoe oud is hij? Toch boven de zestig en hij staat misschien nog maar aan het begin van zijn carrière.''

Je wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld je aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig