BRUSSEL -- Wie een lening aangaat, moet daarop niet alleen de rente betalen. Vroeg of laat moet je ook het geleende bedrag zelf teruggeven. In het geval van een hypotheeklening gebeurt dat in kleine schijfjes, vooral omdat het geleende bedrag meestal verscheidene miljoenen groot is en weinig mensen de discipline kunnen opbrengen om dat bedrag zelf bijeen te sparen om het op het einde van de looptijd in één keer te betalen.

Als je maandelijks een stukje van het geleende bedrag teruggeeft, zakt ook elke maand je schuld bij de bank. Bijgevolg moet je elke maand ook minder rente betalen. Iemand die honderdduizend euro leent tegen 5,25 procent, moet de eerste maand 437 euro rente betalen. Maar pakweg de dertigste maand, als de schuld zelf geslonken is tot 90.000 euro, betaal je nog maar 394 euro rente.

Omdat veel klanten verkiezen om systematisch, maand na maand, hetzelfde bedrag te betalen zodat ze hun gezinsbudget gemakkelijk kunnen plannen, maakt de bank dat je elke maand een iets groter deel van het kapitaal terugbetaalt en bijgevolg elke maand iets minder rente. Dankzij een ingenieuze formule blijft de som van beide gelijk. Dat is een lening met constante mensualiteiten (maandelijkse betalingen).

De meeste instellingen bieden ook een formule aan waarbij de kapitaalaflossingen constant blijven. Daardoor vermindert het totale bedrag dat je aan de bank moet betalen van maand tot maand. Veel mensen kiezen niet voor deze formule omdat de lasten in het begin een pak hoger liggen dan bij constante mensualiteiten. Maar fiscaal biedt de formule met vaste kapitaalaflossingen voordelen.

Kapitaalaflossingen van een woonkrediet kunnen ook tot een zeker bedrag afgetrokken worden van de belastingen. Bij vaste mensualiteiten en bijgevolg variabele kapitaalaflossingen moet je met een gemiddelde werken. Voor een modale lening blijven ze de eerste jaren meestal onder de toegestane drempel, om er nadien fors boven uit te stijgen.

Optimaliseren is bijgevolg een stuk gemakkelijker met vaste kapitaalaflossingen. Specialisten kiezen daarom voor grotere leningen vaak voor een opsplitsing in een lening met vaste kapitaalaflossingen die het fiscale potje jaar na jaar precies vol doet lopen, en een tweede met klassieke mensualiteiten om zo de totale kostprijs van het krediet in de beginfase wat te drukken.

Heel in het algemeen zal een lening met een kortere looptijd sneller het fiscaal optimale bedrag aan aflossingen bereiken, maar komen er ook sneller ,,overschotten'' die boven het plafond uitkomen en dus niet aftrekbaar zijn. Bovendien houdt het fiscale voordeel, door de kortere looptijd, ook sneller op.

Kies je fiscaal beter voor een korte of een lange looptijd? Of splits je de lening best op? Het antwoord op dat soort vragen hangt zo nauw samen met de individuele fiscale en financiële situatie -- hoe groot is de kredietbehoefte, heb je al een levensverzekering... -- dat gespecialiseerd advies noodzakelijk is.