Oosterweel moet het met 1,85 miljard doen
BRUSSEL - ,,De Bam weet waarbinnen ze moet werken. De Oosterweelverbinding mag niet meer dan 1,85 miljard euro kosten.'' Dat zei de Vlaamse minister van Financiën, Begroting en Ruimtelijke Ordening, Dirk Van Mechelen, over de werken die de Ring rond Antwerpen moeten sluiten.
Zoals bekend onderhandelt de Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel (Bam), door toedoen van de zogenaamde Kwaliteitskamer, slechts met één partij over een finaal prijsvoorstel voor de Oosterweelverbinding.

De prijs die de tijdelijke vereniging Noriant rond de Franse groep Vinci hanteert, ligt verschillende honderden miljoenen euro boven het (opnieuw verhoogde) budget. ,,Het budget is geplafonneerd op 1,85 miljard en daarbinnen moet het gebeuren'', zegt Van Mechelen. ,,Dat is de verantwoordelijkheid van de Bam.'' Het totale Masterplan Mobiliteit Antwerpen kost 3,449 miljard euro tegenover 2,9 miljard in 2005 geschat.

Volgens Van Mechelen was er in Antwerpen geen maatschappelijk draagvlak voor de werken tenzij ze voldoende ambitieus waren. ,,We kunnen in Antwerpen toch niet de brug van Vilvoorde gaan zetten als het iets is waar de stad honderd jaar moet op kijken.'', zei Van Mechelen.

Critici merken op dat de Bam beter eerst een architectenwedstrijd had uitgeschreven en vervolgens aannemers had laten bieden op het winnende ontwerp. Nu heeft de Bam door toedoen van de Kwaliteitskamer alle concurrentie geëlimineerd, waardoor de beheersmaatschappij de finale prijsonderhandelingen in moet gaan met één enkele partij.

Dat zet de Franse groep Vinci in een ideale positie om de eigen winstmarge veilig te stellen. Gevreesd wordt dat nu op voor niet-specialisten ,,onzichtbare'' elementen bespaard zal worden (zie hiernaast). Een concurrerend consortium, dat aanzienlijk goedkoper was en ook nog eens 250 miljoen euro besparingen had vooropgesteld, is door vroegtijdige eliminatie geen factor van neerwaartse prijzendruk meer.

De Raad van State heeft al twee arresten geveld als gevolg van twee procedures bij hoogdringendheid. Daaruit blijkt dat er geen procedurefouten zijn gemaakt. Er is nog geen toets ten gronde geweest.

Twee consortia hebben respectievelijk eind vorig jaar en half januari een procedure ten gronde gelanceerd. Eén consortium (Loro) dient ook klacht in bij de Europese Commissie. Van Mechelen zei dat het ieders recht is alle juridische middelen uit te putten.

Hij stelde dat door het oplopen van de kostprijs van het Masterplan Antwerpen het financieringsmodel van de Bam onder druk kwam. Daardoor wordt het eigen vermogen verhoogd met 129 miljoen tot 829 miljoen euro. Het geld komt van de verkoop van aandelen Gimv. Daardoor kan de Bam ook meer ontlenen.

Ten slotte hanteert de overheid een strengere probabiliteit in verband met de te innen tolgelden. Daardoor daalt het verwachte jaarlijkse tolinkomen met 30 miljoen van 262 miljoen naar 232 miljoen euro.

Het geld voor de werken aan openbaar vervoer (301 miljoen euro) is veilig gesteld via de oprichting van Lijninvest, dat jaarlijks 30 miljoen euro uit de Vlaamse begroting krijgt. Ten slotte zijn de zuidelijke werken aan de Oosterweel in de tijd verschoven, maar niet de noordelijke werken, die tolinkomsten opleveren.