Het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC) heeft een vernieuwd netwerk voor de meting van radioactiviteit in Belgie, Telerad.
Telerad is een waarschuwingsnetwerk waarmee elke abnormale situatie in Belgie onmiddellijk kan worden gedetecteerd. Het heeft daarvoor 212 meetstations die voortdurend de radioactiviteit in lucht en water meten.

Die meetstations zijn verspreid over het hele Belgische grondgebied en in het bijzonder rond de nucleaire installaties in Doel, Tihange, Mol, Fleurus en Chooz en de agglomeraties in de nabije omgeving van de installaties.

De metingen van de stations worden elke tien minuten doorgestuurd naar het FANC. Vroeger was dat één keer per dag. De gegevens zijn bovendien voor de experts raadpleegbaar op het internet en leveren 24 uur op 24 de garantie op controle.

Het nieuwe systeem is operationeel sinds mei 2007. Het FANC besloot in 2004 Telerad te vernieuwen na technische problemen. In 2006 volgde een audit van Siemens en na enkele aanpassingen liep het vernieuwde systeem begin dit jaar drie maanden samen met het oude, tot het in mei definitief operationeel werd.

Het FANC demonstreerde dinsdag hoe Telerad functioneert bij alarm. 'Wij krijgen twee soorten alarm binnen: technische en radiologische', legt Michel Sonck, Diensthoofd Toezicht op het grondgebied van het FANC, uit. In het eerste geval gaat het bijvoorbeeld om een technische panne in een meetstation. In het tweede geval is er ergens in ons land sprake van een overschrijding van het stralingsniveau.

De demonstratie dinsdag was een simulatie van een radioactief alarm en gebeurde op het dak van het FANC-gebouw in het centrum van Brussel. De overschrijding van het stralingsniveau werd onmiddellijk door Telerad gedetecteerd, waarop het alarm afging.

'Bij overschrijding stuurt het systeem meteen een sms en e-mail naar de deskundige van wacht. Die analyseert de situatie en kijkt of het gaat om een defect, een ongeval, ...', legt Sonck uit.

'Er zijn twee actieniveaus', gaat Sonck voort: 200 en 400 nSv/h, respectievelijk een verdubbeling en verviervoudiging van de natuurlijke en dus normale achtergrondstraling. 'Ter vergelijking: het roken van een sigaret is goed voor 10.000 nSv/h, dus zo groot is die straling niet', aldus nog Sonck. Blijkt er sprake van een reëel probleem, bijvoorbeeld bij een ongeval, dan kan het nucleaire noodplan van kracht worden'.

De metingen per meetstations worden dagelijks gepubliceerd op de site van het FANC en zijn voor iedereen toegankelijk.