Vanuatu wil komende twee jaar tientallen dorpen verhuizen door klimaatverandering
Foto:  getty

De eilandengroep Vanuatu in de Stille Oceaan zet zich schrap voor de gevolgen van de klimaatverandering. Door de stijgende zeespiegel moeten tientallen kustgemeenschappen verhuizen.

‘De inwoners van Vanuatu staan voor een grote uitdaging’, zegt minister van Klimaatverandering Ralph Regenvanu. Volgens hem is het stilaan onvermijdelijk dat bepaalde kustgemeenschappen zich moeten herlokaliseren door de stijgende zeespiegel en extreme stormen.

De regering heeft tientallen dorpen in ‘risicogebieden’ geïdentificeerd, die de komende twee jaar moeten worden verplaatst. ‘We moeten klaar zijn voor de toekomst en plannen beginnen te maken’, zegt Regenvanu. ‘Het wordt een enorme uitdaging en een grote tragedie voor velen die hun voorouderlijke land moeten verlaten, maar dat is nu eenmaal de realiteit.’

Die woorden zijn bikkelhard voor de bevolking. De eilandengroep tussen Australië en Fiji telt ongeveer 300.000 inwoners. Zestig procent woont op een kilometer van de kust en wordt steeds vaker blootgesteld aan natuurrampen. ‘We moeten ons nu bezighouden met het verplaatsen van de bevolking en de opbouw van een veerkrachtige infrastructuur, zodat onze bevolking de komende jaren veiliger is’, zegt Regenvanu.

Geen nieuw fenomeen

Volgens het jaarlijkse World Risk Report is Vanuatu een van de landen die het gevoeligst zijn voor aardbevingen, stormen, overstromingen en tsunami’s. Ook andere landen in de Stille Oceaan, zoals Fiji, willen bedreigde gemeenschappen verhuizen. Wetenschappers voorspellen dat de zeespiegel in de Stille Oceaan tegen het midden van deze eeuw zal stijgen met 25 à 58 centimeter.

De volksverhuizingen zijn geen nieuw fenomeen in Vanuatu. In 2005 was het een van de eerste landen in de Stille Oceaan die een hele gemeenschap verplaatste. Dat gebeurde op het noordelijke eiland Tegua, waar bewoners van een door overstromingen bedreigd kustgebied verkasten naar hoger gelegen gebieden. In 2017 werden alle 11.000 inwoners van Ambae, een eiland in het noorden van het land, naar andere eilanden gebracht nadat de vulkaan Manaro Voui was uitgebarsten.

‘Te weinig inzet’

In mei riep het parlement van Vanuatu de noodtoestand uit door de klimaatverandering. De regering neemt steeds vaker het voortouw in de klimaatzaak om wereldwijd actie te ondernemen.

De landen die de afgelopen klimaattop bijwoonden in Sharm el-Sheikh herhaalden hun engagement om de opwarming van de aarde te beperken tot anderhalve graad Celsius. Die toezeggingen gaan volgens Regenvanu niet ver genoeg. ‘Eigenlijk is er te weinig inzet om de uitstoot te verminderen’, zegt hij. ‘Daardoor zullen we de temperaturen zien stijgen met meer dan de 1,5 graad Celsius waarvan we weten dat die rampzalig zal zijn voor de Stille Oceaan.’