Leider Oath Keepers is veroordeeld voor ‘opruiende samenzwering’
Stewart Rhodes richtte de extreemrechtse militie Oath Keepers op en plande een complot om de democratische machtsoverdracht te verhinderen.  Foto:  reuters

De oprichter van de Amerikaanse extreemrechtse beweging Oath Keepers is veroordeeld voor opruiende samenzwering. Het is de belangrijkste veroordeling tot nu toe voor deelname aan de bestorming van het Capitool op 6 januari.

Stewart Rhodes is veroordeeld voor het plannen van een complot om de machtsoverdracht van Donald Trump naar Joe Biden te dwarsbomen. De oprichter van de extreemrechtse groep Oath Keepers werd door een jury schuldig bevonden aan ‘opruiende samenzwering’ tegen de Amerikaanse overheid. Dat is ook het geval voor Kelly Meggs, leider van de afdeling van Oath Keepers in Florida. Drie andere beschuldigden werden vrijgesproken van samenzwering. Alle vijf werden ze evenwel veroordeeld voor het verhinderen van het Congres en het vernietigen van bewijs.

Het is de belangrijkste veroordeling tot nog toe voor deelnemers aan de bestorming van het Capitool op 6 januari 2021. In totaal zijn er zo’n 900 mensen in beschuldiging gesteld. Een van de meest prominenten onder hen is Rhodes, die een ooglapje draagt sinds hij zichzelf per ongeluk in het gezicht schoot met zijn eigen pistool. Behalve ‘opruiende samenzwering’ is hij ook schuldig bevonden aan het belemmeren van de bevestiging van het verkiezingsresultaat door het Congres. Ook maakte hij zich schuldig aan het vernietigen van bewijs. De 57-jarige man riskeert een gevangenisstraf tot 60 jaar.

Rhodes is een voormalige paracommando van het Amerikaanse leger en een geschorste advocaat, met een diploma aan Yale. In 2009 stichtte hij Oath Keepers, een zelfverklaarde militie die vooral veel actieve en gepensioneerde militairen en politieagenten onder de leden telt. Bij demonstraties dagen ze zwaar gewapend op, in militaire kledij. Dat deden ze bijvoorbeeld ook bij Black Lives Matter-protesten. Ze noemen zichzelf ‘bewakers van de republiek’.

Black Friday

Het oordeel van de jury wordt geïnterpreteerd als een overwinning voor de Amerikaanse justitie. Voor het eerst is geoordeeld dat het geweld van 6 januari het gevolg was van een georganiseerde samenzwering. Er lopen nog vele onderzoeken, waaronder dat naar de betrokkenheid van Donald Trump en zijn naaste medewerkers. Toch blijven Trump en een aanzienlijk deel van de Republikeinse partij volhouden dat de verkiezing gestolen is.

Tegelijkertijd volgde de jury de openbare aanklager niet volledig. Rhodes werd vrijgesproken van nog twee andere beschuldigingen van samenzwering. De jury vindt dat Rhodes wel degelijk een concreet plan had om de machtsoverdracht te verhinderen. Maar ze suggereert anderzijds dat het geweld op 6 januari min of meer spontaan is ontstaan. Rhodes betrad niet zelf het Capitool op 6 januari en voerde tijdens het proces aan dat hij nooit het plan had om dat te doen.

Een van de vijf veroordeelden, Thomas Caldwell, beweert dat hij geïnspireerd was door films als The princess bride en cartoons als Bugs Bunny. Jessica Watkins zei dan weer dat ze helemaal geen plan had om het Capitool te bestormen, maar dat ze zich had laten meeslepen door de massa, net zoals enthousiaste shoppers op Black Friday.

Complottheorie

Om te bewijzen dat er wel degelijk een plan was gesmeed, werden tijdens het proces berichten tussen leden van Oath Keepers bovengehaald. Die tonen volgens The New York Times hoe Rhodes en zijn volgers geloofden dat Chinese agenten de Amerikaanse overheid hebben geïnfiltreerd en dat Biden een ‘pop’ is van de Chinese communistische partij. Volgens hun complottheorie stond Biden op het punt om de controle over het land over te dragen aan de Verenigde Naties.

Er zijn nog verschillende processen gepland waarin andere leden van Oath Keepers worden beschuldigd van samenzwering. En dan zijn er nog processen tegen leden van een andere extreemrechtse groep, de Proud Boys. ‘Justitie is vastbesloten om de mensen verantwoordelijk te houden die achter de aanslag zaten op onze democratie op 6 januari 2021’, zegt de Amerikaanse minister van Justitie Merrick Garland.

Wist je dat je ook zonder abonnement elke maand 3 betalende  plus-artikels kunt lezen?

Meld je aan en lees gratis ›

Vul je e-mailadres en wachtwoord in