Na enige controverse moet Bob Dylan toegeven: zijn gesigneerde kunst en boeken werden de laatste tijd niet met de hand, maar door een robot ondertekend. Zijn duizeligheid werkte dat in de hand, zegt hij.

‘Een machine gebruiken was een beoordelingsfout en ik wil dit onmiddellijk rechtzetten.’ Bob Dylan gaat door het stof op zijn Facebookpagina nadat gebleken was dat zijn handtekening niet met de hand getekend is. Fans kwamen erachter wanneer ze gesigneerde exemplaren vergeleken van zijn recente boek The philosophy of modern song. Dat leidde tot misnoegdheid op de website Autograph Live, waar handtekeningenjagers klagen dat hun hobby wordt verpest.

Op Facebook claimt Dylan dat hij de voorbije jaren alle prints van zijn kunst altijd met de hand signeerde. Maar tijdens de pandemie werd dit bemoeilijkt, schrijft hij. ‘Voor zo’n signeersessie heb je een crew van vijf mensen nodig die werken in een kleine ruimte. We vonden geen veilige en werkbare wijze terwijl het virus rondging.’

Bovendien voert hij aan dat hij in 2019 last kreeg van vertigo, of duizeligheid. ‘Tijdens de pandemie was het onmogelijk om te signeren en de vertigo hielp ook al niet. Onder de druk van contractuele deadlines werd me het idee gesuggereerd om een “auto-pen” te gebruiken. Er werd me verzekerd dat dit “voortdurend” wordt gedaan in de wereld van kunst en literatuur.’

Meerwaarde

Zo’n ‘auto-pen’ is een soort robot die je handtekening perfect nabootst. Het klopt alvast dat steeds meer artiesten zo’n signeermachine gebruiken, tot grote ergernis van de handtekeningenverzamelaars. Zangeres Sinéad O’Connor gaf vorig jaar toe dat ze zo’n toestel gebruikte om haar memoires te signeren, maar vond het niet nodig om zich te verontschuldigen. ‘Ik stempelde ze zelf. Het blijft mijn handtekening’, voerde ze aan. Desalniettemin haalden heel wat winkels toen haar gesigneerde boeken uit de handel.

Een verschil met Dylan is evenwel de prijs die voor de gesigneerde exemplaren wordt gevraagd. Bij O’Connor kostten die boeken zo’n 30 dollar, terwijl gesigneerde exemplaren van The philosophy of modern song voor 600 dollar over de toog gingen. Aanvankelijk negeerde uitgeverij Simon & Schuster de stroom aan klachten van misnoegde fans. Maar uiteindelijk bood de uitgeverij toch aan alle kopers van boeken met een ‘vervalste’ handtekening een terugbetaling aan. Dat zou het bedrijf in totaal meer dan 500.000 dollar kunnen kosten. Ook in het Verenigd Koninkrijk zouden gesigneerde exemplaren zijn aangeboden.

Bob Dylan bekent: hij signeerde met machine
De handtekening van Bob Dylan.  Foto:  rr

Dylan verkoopt ook gesigneerde prints van zijn kunst. Die kosten gemiddeld 3.000 tot 15.000 dollar. Ook daarvan zou minstens een deel gehandtekend zijn met een signeermachine. Het is niet duidelijk of ook de kopers daarvan een terugbetaling krijgen. Dylans galerie Castle Galleries riep op Facebook kopers op om zich te melden, om te kijken naar een oplossing.

Automatische condoleances

De signeermachine werd eerst populair in wetgevende kringen. In 2011 werd Barack Obama de eerste Amerikaanse president die er wetten mee liet ondertekenen, schrijft The Guardian. In de cultuurwereld blijft het evenwel controversieel, met klachten over geautomatiseerde handtekeningen door Dolly Parton, Brian Wilson en Ozzy Osbourne.

The New York Times brengt in herinnering hoe de Republikeinse minister van Defensie Donald Rumsfeld al in 2004 in opspraak kwam. Hij gaf toe dat hij zo’n machine had gebruikt om brieven te ondertekenen waarin hij zijn medeleven uitte aan nabestaanden van Amerikaanse gesneuvelden in Irak en Afghanistan.

Wist je dat je ook zonder abonnement elke maand 3 betalende  plus-artikels kunt lezen?

Meld je aan en lees gratis ›

Vul je e-mailadres en wachtwoord in