camera closecorrect Verwijs ds2 facebook nextprevshare twitter video

recensie documentaire

‘We waren de rockmuziek aan het uitvinden’

‘De meeste rockdocumentaires vertellen dezelfde fabeltjes’, beweert Mick Jagger in My life as a Rolling Stone. Het BBC-vierluik over de band opent wat nieuwe deuren, maar geen nieuwe wereld.

zaterdag 17 september 2022 om 3.25 uur

De troef van de docu is dat niet enkel Jagger en Richards te zien en te horen zijn, maar elk groepslid.  vrt

Zijn Britten bescheiden of zelf­genoegzaam wanneer ze zichzelf minimaliseren? In het begin van deze nieuwe Stones-documentaire zegt Mick Jagger dat hij het ­geluk heeft dat hij vandaag nog min of meer dezelfde noten haalt als toen hij 19 was. En dat hij geen goeie stem heeft. ‘It’s okay, it does its job.’

Charlie Watts, rots.   vrt

Of neem Charlie Watts, die verbaasd kijkt wanneer iemand hem vraagt naar zijn beleving. ‘Ik speel voor Keith en Mick, niet voor mezelf.’ Charlie met het mysterieuze lachje, die als kind opgroeide in een prefabwoonwijk en graag de zwarte jazzdrummer Chico Hamilton had willen zijn. En die ­laconiek uitlegt dat hij wel moést toeren, omdat hij thuis niet kon drummen.

Is My life as a Rolling Stone met zulke ‘intimistische’ confessies de eyeopener die we mogen verwachten over een band die al zestig jaar meedraait? En waarover al meerdere docu’s gemaakt zijn, zoals Godards arty Sympathy for the devil (1968), Robert Franks te onthullende Cocksucker blues (1972 - nu gewoon op YouTube), en Martin Scorceses eerbiedige Shine a light (2008)?

De heren vertellen openlijk over zichzelf en de muziek komt uitvoerig aan bod. Maar weinig dingen worden echt in vraag gesteld

Ja en nee. Het is een goeie documentaire, maar ze hanteert een twintigste-eeuwse mindset. Binnen een context die oudere kijkers graag terug beleven en jongere kijkers wellicht willen ontdekken, vertellen de ­heren tamelijk open over zichzelf en komt de muziek uitvoerig aan bod. Maar er worden weinig ­dingen echt in vraag gesteld. De prijs voor openheid is eerbied.

Antirocker

Dé grote troef van My life as a Rolling Stone is de insteek: elke aflevering gaat over één groepslid. Dat is relevant, want in tegenstelling tot The Beatles, waar elk lid als een individueel karakter uitgespeeld werd, zijn The Stones in grote mate Mick Jagger en Keith Richards. Bovendien krijgt elk lid een statuut dat de aflevering inhoudelijk bepaalt: Jagger is de organisator, Keith het muzikale brein, Watts de solide rots en Ron Wood de olijke bemiddelaar.

   • De Stones kapen Brussel, met de zegen van kapitein Haddock

Zo begint elke aflevering telkens opnieuw bij het begin, maar steeds met een andere blik.

Mick Jagger, organisator.  vrt

Jaggers aflevering zet de bekende chronologie uit: de arrestatie voor LSD-gebruik, Vietnam, Altamont, dan de steeds grotere tournees. ‘Ik wil niet controleren,’ nuanceert Jagger, ‘we willen gewoon niet genaaid worden en we vonden niemand die dat kon regelen, dus deed ik het.’ Maar hij is wel de man die de kracht van televisie meteen besefte en hard nadacht over imago, danspassen, hits, logo’s. Het is niet erg dat te doen, zegt hij, omdat hij houdt van creëren. Hij ziet zo’n stadiontournee vooral als ‘een gigan­tische speelkamer voor mezelf’.

Watts’ aflevering daarentegen focust sterk op muziek en persoonlijkheid. Van in het begin was hij de antirocker, verliefd op de grootmeesters van de jazz, en geïrriteerd door gillende meiden. Vooral de inkijk in zijn privéleven ontroert: hoe hij drumkits van de hele jazzwereld verzamelde, op tournee een antieke theeset meenam en vloeitjes tussen elk kledingstuk legde, gedetailleerd élk hotelbed tekende waarin hij sliep, thuis oldtimers verzamelde zonder te kunnen rijden, en zijn echtgenote altijd trouw bleef. Een aaibare, bescheiden en traditionele Brit, compleet met zijn paarden en honden.

Weinig discussie

Behalve een artistieke legende en een gigant in het massa-entertainment is de band ook een invloedrijk instituut dat onze manier van kijken en denken beïnvloedt. Die mindset veranderde de voorbije jaren grondig. Daar gaat de documentaire voorzichtig in mee, maar ze legt geen woke bom onder het instituut.

   • Zelfs Mick Jagger weet niet goed wat hij bedoelde met ‘Brown sugar’

Ron Wood, bemiddelaar. vrt

Over het grote gewin van rockdinosaurussen, geen woord. Wat de heren met hun ecologisch zwaarbeladen geld doen, of ze er een wereld voor toekomstige generaties mee helpen opbouwen: geen idee. Fijn, die exclusieve beelden van alle mooie maatpakken die Watts bestelde (en niet altijd afhaalde), maar was dat zijn grote beloning voor al dat toeren?

Ook de typische rockverheerlijking in dit soort documentaires blijft onderhuids aanwezig. Over de excessen met meiden wordt niet gerept, maar op een bepaald moment zegt producer Don Was dat ‘Jagger het wilde beest naar boven brengt dat we allen in ons hebben’. De mens als jager, op zoek naar prooien? Watts van zijn kant vindt rockers ‘sjofel’, maar zijn alternatief van de gentleman die het besterft wanneer iemand zijn spullen aanraakt, is elitair voor iemand die miljoenen mensen veel laat betalen voor hun entertainment.

Keith Richards, muziekbrein.vrt

Twee actuele gespreksthema’s, genderfluïditeit en culturele appropriatie, komen aan bod, maar zijn geen voorwerp van discussie. Vooral bij Jagger wordt benadrukt hoe androgyn hij zich (onbewust) kleedde in een tijdperk waarin elke Britse band de ­limieten van mannelijke normen overschreed. De zwarte inspiratie van The Stones komt in elke aflevering naar voor, met duidelijke vermelding van hun grote schatplichtigheid aan blues en jazz, maar wordt niet in vraag gesteld. ‘We waren allemaal aan het leren, we waren de rock aan het uitvinden’, zegt Keith Richards, die inderdaad niet alleen van zwarte muziek leende, maar evengoed Beatlessongs uitvlooide op zoek nar het geheim van goeie popsongs.

My life as a Rolling Stone, vanaf zondag 18/9 op Canvas.

 

Niet te missen

LEES OOK

De podcasts van De Standaard

Niet te missen