Grondwettelijk Hof vernietigt eindtermen: ‘Fundamentele inbreuk op vrijheid onderwijs’
  Foto:  Bas Bogaerts

De eindtermen in de tweede en derde graad van het secundair worden vernietigd. Dat staat in een arrest van het Grondwettelijk Hof. Er komen wel overgangsjaren.

De strijd om de eindtermen tussen het katholiek onderwijs enerzijds en de Vlaamse regering en het GO! anderzijds is beslecht. In een arrest van het Grondwettelijk Hof staat dat de nieuwe eindtermen voor het derde tot het zesde middelbaar een fundamentele inbreuk zijn op de vrijheid van onderwijs.

Volgens het Hof zijn die eindtermen dermate omvangrijk en gedetailleerd, dat ‘zij kenmerken vertonen van een volledig onderwijsprogramma’, waardoor zij een fundamentele belemmering kunnen vormen voor ‘de verwezenlijking van het eigen pedagogisch project van scholen’.

De bestreden eindtermen schenden volgens het arrest artikel 24, § 1, van de Grondwet, dat de inrichtende machten van onderwijs het recht waarborgt om een eigen pedagogisch project te bepalen en de realisatie ervan na te streven.

Het Katholiek Onderwijs haalt met de uitspraak zijn slag thuis. Over de hele lijn krijgt het gelijk. De grootste koepel in het Vlaamse onderwijs stapte naar het Hof om de eindtermen te laten vernietigen. De eindtermen zijn de minimumdoelen die alle leerlingen in het Vlaamse onderwijs moeten halen. Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA), met de steun van het Vlaams Parlement, scherpte die doelen voor de tweede en ­derde graad van het secundair onderwijs aan. Op 1 september startten ze in het ­derde jaar.

‘Staatspedagogie’

Het Katholiek Onderwijs vond, samen met zo’n 110 schoolbesturen, dat er niet alleen te veel eindtermen waren, maar ook dat die te gedetailleerd waren. Die twee zaken leidden er volgens de Guimardstraat, waar het katholiek onderwijs gehuisvest is, toe dat scholen hun eigenheid verloren. ‘De identiteit van het katholieke onderwijs wordt aangetast’, zei directeur-generaal Lieven Boeve daarover. ‘We vechten tegen staatspedagogie.’

De eindtermen – in februari vorig jaar unaniem goedgekeurd door het Vlaams Parlement – vliegen dus de prullenmand in. In het arrest staat dat ‘een nieuw overleg vereist is tussen onderwijsdeskundigen, onderwijsverstrekkers en vertegenwoordigers’. ‘Gelet op het maatschappelijk belang van de aangelegenheid is een voldoende ruime voorbereidingstijd nodig om de noodzakelijke aanpassingen door te voeren teneinde de vastgestelde ongrondwettigheid te verhelpen’, klinkt het.

Om de regering de tijd te geven nieuwe eindtermen te ontwikkelen, blijven de nieuwe wel van kracht tot het schooljaar 2024-2025.

Macht bij koepels en schoolbesturen

Het Vlaamse onderwijs stond sowieso voor een historische dag: ongeacht de uitspraak van het Grondwettelijk Hof zou het onderwijs in een nieuwe plooi gelegd worden. Onrechtstreeks beantwoordde het Grondwettelijk Hof namelijk de vraag wie de macht heeft in het Vlaamse onderwijs. Dat antwoord is nu duidelijk: de koepels en de schoolbesturen.

Op veel banken zal ongetwijfeld een zucht van opluchting geslaakt worden. Het arrest hangt al anderhalf jaar als een zwaard van Damocles boven het onderwijsveld. Verschillende dossiers liepen door de uitspraak vertraging op. In de eerste plaats kan er nu opnieuw rond de tafel gezeten worden over de nieuwe eindtermen voor het basisonderwijs. Ook andere dossiers, bijvoorbeeld de centrale toetsen, komen wellicht in een stroomversnelling.

Je wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld je aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig