Op de persconferentie na afloop van de overwinning met zijn band Kalush Orchestra op het Eurovisiesongfestival nam rapper Oleh Psiuk (27) het woord. ‘Net zoals elke Oekraïner zijn ook wij overtuigd dat we tot het einde zullen blijven strijden.’

Nog nooit eerder won een land zoveel stemmen van de televoters als Oekraïne dit jaar: 439 van de beschikbare 468 punten, ofwel meer dan 11 (op 12) punten per land. Psiuk bedankte dan ook nadrukkelijk alle kijkers thuis, net als ‘alle Oekraïners in ballingschap’ en ‘Polen, het land dat Oekraïne op zoveel manieren heeft geholpen’, onder meer door vluchtelingen op te nemen. ‘Deze overwinning is heel belangrijk voor Oekraïne, vooral dit jaar. Glory to Ukraine!’

Aan het einde van zijn optreden in de finale riep Psiuk de kijkers al op om Oekraïne, de belegerde stad Marioepol en dan vooral de opgesloten soldaten in de Azov-staalfabriek te helpen. ‘Onze mensen in Azov zijn door duizend anderen (Russen, red.) omsingeld’, legde hij uit tijdens de persconferentie. ‘We hebben hulp nodig om hen te bevrijden.’ De aanwezige journalisten riep hij op om ‘alsjeblief aan jullie regeringen te vragen iets voor hen te doen.’

De vraag of de overwinning van Kalush Orchestra vooral komt door de oorlogssituatie in zijn thuisland of door de kwaliteiten van het lied ‘Stefania’, ontweek Psiuk enigszins. ‘Al voor de oorlog uitbrak stond ‘Stefania’ in de top vijf bij de bookmakers, hoor. Het wordt al een tijdje in veel landen gespeeld.’

Ode aan moeder

Het nummer is een ode aan zijn moeder Stefania, die de show moest volgen vanuit Oekraïne. Via sms liet ze haar zoon na de finale weten ‘blij en trots’ te zijn. President Zelenski kreeg Psiuk nog niet aan de lijn. ‘Hij is te druk bezig met andere belangrijke zaken.’

Dat de leden van Kalush Orchestra in Turijn zijn, komt omdat de Oekraïense regering voor hen een uitzondering heeft gemaakt, want normaal mogen mannen tussen 18 en 60 jaar het land niet uit omdat ze beschikbaar moeten zijn voor de strijd. ‘Onze tijdelijke permissie om hier te zijn loopt over twee dagen af’, aldus Psiuk. ‘Dan gaan we terug naar Oekraïne. Op 16 mei is het mijn verjaardag (Psiuk wordt 28, red.), dus dan wil ik mijn moeder en mijn vriendin zien. Of we daarna mee gaan vechten in de oorlog? Dat weet ik nog niet. Maar net zoals elke Oekraïner zijn we ervan overtuigd dat we tot het einde zullen blijven strijden.’

De weg naar de zege in Turijn was ‘stressvol’, aldus Psiuk. ‘Lange tijd hadden we geen plek om te repeteren, alles gebeurde online. Pas sinds we in Turijn zijn, hebben we samen kunnen repeteren. We hebben keihard gewerkt, omdat we beseften welke verantwoordelijkheid we hebben voor Oekraïne. Er zijn pogingen gedaan om de Oekraïense cultuur en muziek aan te vallen, maar wij zijn hier om te tonen dat die springlevend is.’

Marioepol

De hamvraag blijft natuurlijk waar het Songfestival volgend jaar zal plaatsvinden. Kan de liedjeswedstrijd wel neerstrijken in Kiev of een andere stad in Oekraïne zolang er oorlog woedt? Volgens de Oekraïense delegatieleidster is het nog te vroeg om daar nu al een uitspraak over te doen. Maar rapper Psiuk is er rotsvast van overtuigd: ‘Het Songfestival zal volgend jaar kunnen doorgaan in een nieuw en vredig Oekraïne.’

Ook als het van president Zelenski afhangt, gaat het Songfestival in 2023 door in Oekraïne. Op de app Telegram schreef hij: ‘We gaan ons best doen om het volgend jaar te organiseren in Marioepol.’ Die stad in het oosten van het land is nu bijna volledig veroverd door het Russische leger.

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig