Dichter en leerkracht Stijn De Paepe (42) is overleden ten gevolge van een snel om zich heen grijpende kanker. Dat meldt de krant De Morgen, waar De Paepe jarenlang als huisdichter elke ochtend op pagina twee de actualiteit becommentarieerde met een puntdicht. Grappig, stekelig, maar net zo goed lyrisch en melancholisch.
Aan dat dagelijkse vers ontleende hij de hem op het lijf geschreven, olijke titel ‘de laatste rederijker’ van Vlaanderen. Ook wel: de Vlaamse Drs. P. In volle pandemie stak hij op vraag van Radio 1 het hele land een hart onder de riem met het gedicht ‘Wat helpt’ (lees het onderaan). Het vers kreeg vleugels. Het kwam op koelkasten, affiches en muren. Het hing boven bedden en voor ramen. Hij signeerde er menige zeefdruk van.
In DS Weekblad praatte hij onlangs over wat hem, elke dag een beetje meer aan zetel en bed gekluisterd, nog hielp. ‘Bach, Mahler en nog een grap’, zei hij. ‘Het is wrang dat ik nu wel tijd heb voor de boeken en de muziek waar ik voordien te weinig aan toekwam. Gaan zitten om eens naar Bach te luisteren kon alleen in gestolen tijd.’
Stijn De Paepe was ook docent aan de Artevelde Hogeschool in Gent. Hij doceerde er taalvaardigheid en drama aan kandidaat-kleuterleiders. Over leesbevordering sprak hij bevlogen, aan taalfouten en tussentaal had hij een hekel. ‘Het wordt helaas nog altijd te veel onderschat, hoe vormend taal is voor jong en oud.’ In 2020 verscheen van zijn hand de bundel kindergedichten Het lijkt wel een feestje.
Hij laat een vrouw en twee kinderen achter. ‘Ik zal volmaakt gelukkig zijn als ik op mijn laatste dag nog een dagvers kan plegen’, zei De Paepe in DS Weekblad. Het was hem niet gegund. Zijn laatste vers verscheen begin deze maand en stak de draak met Vladimir Poetin en Emmanuel Macron.
Wat helpt
Als vloeken helpt, dan vloek je maar.
Maak herrie, stennis en misbaar. Scheld schel en luid je goudvis uit
en schreeuw je scherven bij elkaar.
Als bidden helpt, bid dan gerust.
Als het je troost of sterkt of sust. Of vraag om raad. Als Hij bestaat
dan is het goed, maar ‘t is geen must.
Als huilen helpt, ga dan je gang.
Het is niet niks en het duurt lang. Het kan geen kwaad als het niet gaat.
Het mag gezien zijn, wees niet bang.
Als praten helpt, bel me dan op
en steek van wal, hals over kop en van de hak weer op de tak
of zachtjes sluipend uit je slop.
Als lopen helpt, vertrek meteen.
Zeer doelgericht of nergens heen. Het hoeft niet snel, al mag dat wel.
Met verre vrienden of alleen.
Als zwijgen helpt, wees dan maar stil
en duik - als dat is wat je wil - een tijdje weg van pijn en pech
- als je weer opduikt, geef een gil.
Als lachen helpt, ken ik een grap
of val dolkomisch van de trap. Denk aan je kat die keer in bad
of aan het Belgisch staatsmanschap.
Als dansen helpt, is er muziek.
Als breien helpt, dan hou je steek. Als boos zijn helpt, geef ik kritiek.
Als bakken helpt, let there be cake. Als yoga helpt, wees fluks en zen.
Als slapen helpt, stop ik je in. Als schrijven helpt, scherp dan je pen.
Als poetsen helpt, welaan: begin!
Je voelt je murw en overstelpt
en snakt naar stranden, wit geschelpt... Hou vol. Vat moed. Want het komt goed.
Doe ondertussen maar wat helpt.
