Het Britse kabinet en Downing Street nummer 10 hebben ‘gefaald in hun leiderschap en oordeel’. Dat staat in het rapport van topambtenaar Sue Gray over de lockdownfeestjes in Downing Street. Johnson zit momenteel samen met conservatieve kopstukken na een hevig parlementair debat.

Conservatieve parlementsleden en ministers van Johnsons regering vergaderen achter gesloten deuren over het rapport van Sue Gray over Partygate. Nog nooit leek Johnson zo dicht bij de afgrond te staan. Een medewerker van minister Michael Gove, medestander van Johnson, heeft net na de publicatie van het rapport ontslag genomen. Een andere opvallende tussenkomst was die van oud-premier Theresa May: ‘Heeft u de wetten niet goed gelezen? Of niet goed begrepen? Of vond u dat ze niet voor jullie golden?’, vroeg ze zich luidop af.

Het is koffiedik kijken wat vanavond nog uit de vergadering van de conservatieven komt. Johnson probeert er de situatie uit te leggen, maar zal er op veel weerstand stoten.

Oplossen

‘Ik begrijp het en ik zal het oplossen’, reageerde premier Johnson aanvankelijk in het Britse parlement. Hij begon zijn verklaring aan het parlement wel met het aanbieden van zijn excuses ‘voor de dingen die we gewoon niet goed hebben gedaan’ en ‘de manier waarop deze zaak is afgehandeld’.

Onder luid protest van de oppositie kondigde Johnson aan ‘wijzigingen aan te zullen brengen’ in ‘de manier waarop Downing Street en het kabinet’ bestuurd worden. Wat deze veranderingen precies inhouden, wordt volgens de premier ‘later’ bekendgemaakt.

In het twaalf pagina’s tellende document van Gray staat verder dat ‘een deel van het gedrag rond deze bijeenkomsten moeilijk te rechtvaardigen’ is. Het rapport werd eerder maandag afgeleverd bij Downing Street nummer 10 en enkele uren later online gezet.

Gray laakt ook het ‘excessieve gebruik van alcohol’ bij de feestjes. De topambtenaar noemt dit ‘op elk moment ongepast in een professionele werkomgeving’. Ook vindt ze het niet kunnen dat de tuin van de ambtswoning ‘zonder duidelijke toestemming of toezicht’ regelmatig gebruikt werd ‘als verlengstuk van het kantoor’.

Politie doet ook onderzoek

Voor het rapport heeft Gray zestien bijeenkomsten op Downing Street onder de loep genomen, twaalf daarvan worden ook nog onderzocht door de politie. De Londense politie had Gray gevraagd zo weinig mogelijk te melden over feiten die het korps zelf nog onderzoekt.

‘We moeten het politierapport nu afwachten’, zei de premier maandagmiddag tegen het parlement. De Metropolitan Police zegt zeker 500 documenten en ongeveer 300 foto’s gekregen te hebben die met de zaak te maken hebben.

Gray schrijft dat ze hierdoor ‘uiterst beperkt’ is in wat ze over die gebeurtenissen kan zeggen en het daarom ‘momenteel niet mogelijk [is] om een zinvol rapport te verstrekken waarin de uitgebreide feitelijke informatie die ik heb verzameld, wordt uiteengezet en geanalyseerd’.

De regering van Johnson had Gray gevraagd de beschuldiging te onderzoeken dat coronaregels zijn gebroken op feesten en bijeenkomsten van Brits overheidspersoneel op Downing Street nummer 10, waar de Londense ambtswoning van de premier zich bevindt.

Johnson ligt fel onder vuur door Partygate. De premier had eerder al duidelijk gemaakt dat hij onmiddellijk na de publicatie van het rapport verantwoording zou afleggen aan het Lagerhuis. Over de feestjes heeft Johnson eerder gezegd dat de coronaregels tijdens de bijeenkomsten zijn nageleefd, hoewel hij wel spijt heeft betuigd dat de bijeenkomsten gehouden zijn.

Reacties oppositieleden

De reacties van de oppositie op het rapport en de verklaring daarover van Johnson zijn niet mild. Keir Starmer, leider van oppositiepartij Labour, mocht als eerste achter de microfoon plaatsnemen na Johnson. ‘De premier heeft ons allemaal voor dwazen gehouden’, zei hij. Vervolgens noemde hij Johnson ‘schaamteloos’, omdat de premier niet opstapt naar aanleiding van de ‘vernietigende’ conclusies in het rapport.

Sir Ed Davey, leider van de Liberal Democrats, vroeg Johnson of hij geeft om de ‘enorme pijn’ die de coronamaatregelen veroorzaakt hebben bij de Britse bevolking. ‘Velen moesten hun kinderen alleen begraven, velen konden er op het einde niet bij zijn’, aldus Davey. ‘Ondertussen heeft nr. 10 gefeest.’ Ook Davey riep Johnson op om af te treden.

De schaduwminister van Buitenlandse Zaken David Lammy schrijft op Twitter dat uit het rapport blijkt dat de premier ‘een lafaard is, een regelovertreder en moet aftreden’.

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig