Podcasttips | Wie is er bang voor Gerard Reve?
Schrijver Gerard Reve, postuum een podcastster.  Foto:  EPA

Lieven Vandenhaute luistert met 10 ‘Revianen’ naar archieffragmenten van Gerard Reve. Dat is veel boeiender dan het klinkt.

Wie had gehoopt dat 2022 wat minder polarisatie zou opleveren, komt nu al van een koude kermis thuis. De veroordeling van Jeff Hoeyberghs zette meteen een polemiek in gang. ‘Ja, zijn uitspraken zijn idioot, maar moet dit ook bestraft worden?’, klonk het al snel. De antiseksismewet kwam in het vizier.

DS Vandaagneemt het debat onder de loep. Journalist Stijn Cools licht het vonnis toe, terwijl zijn collega Eva Berghmans vraagtekens zet bij de discussie. De argumenten pro en contra de antiseksismewet gaan al langer dan vandaag mee, weet zij. Maar moeten we het dan niet eens ten gronde over seksisme hebben? Stof tot nadenken dus.

Beluister DS Vandaag >

Podcasttips | Wie is er bang voor Gerard Reve?
Op de beste mogelijke manier dwepen met Reve.  Foto:  Radio 1

1. Wie is er bang voor Gerard Reve?

Toen het schrijverscollectief Fixdit de Vlaamse schrijfster Virginie Loveling van de vergetelheid wilde redden, werd dat op hoongelach onthaald bij schrijver Christophe Vekeman. Alsof er in 2014 niet nog een prestigieus kantoorgebouw aan het Gentse Sint-Pietersstation naar haar vernoemd werd, schreef hij in zijn column.

Vekeman schuift nu zelf aan tafel bij radiomaker Lieven Vandenhaute als een van de tien ‘Revianen’, bewonderaars van het leven en werk van Gerard Reve. ‘Waarom wordt hij nauwelijks nog gelezen?’, vraagt Vandenhaute zich af in zijn podcast voor Radio 1. Benieuwd wat Vekeman daarop te zeggen heeft. Alsof Reve niet bekroond is met de P.C. Hooftprijs en de Prijs der Nederlandse Letteren, en alsof De avonden niet verzekerd is van zijn plaatsje in de literaire canon.

Tegelijk moet ik toegeven dat ik zelf nog niets gelezen heb van Reve. Maar goed, evenmin heb ik iets gelezen van Loveling of pakweg Hugo Claus. Die imperfecties neem ik voor mijn eigen rekening. Wel heb ik geluisterd naar de eerste twee afleveringen van Reve tot leven. Deze podcast geldt dus min of meer als mijn kennismaking met. En als ik hierboven wat schertsend klink, dan zal ik nu wat tegengewicht bieden met sentimentaliteit. Want echt waar, wat een aangename kennismaking!

Terwijl Reve - blijkbaar voor de zoveelste keer - beweert dat zijn lezers voor tweederde uit huisvrouwen bestaan, stond ik, wegdromend bij zijn vriendelijk grommende stemgeluid, uitjes te snipperen en look te pletten die ik vervolgens tot een heerlijke champignonnensoep mixte. Is dit relevant? Ja, want een literatuurpodcast is doorgaans niet van het type dat makkelijk wegluistert bij het koken. Vandenhaute is daar met Reve tot leven nochtans in geslaagd.

Hij bespaart je de biografische tijdlijnen en de weetjes die je aandacht zouden afleiden. Met zijn gast gaat hij meteen over tot de orde van de dag: dwepen met Reve en dat op de best mogelijke manier. Want zoals de schrijver zei over zijn homoseksualiteit (‘het is geen thema, maar een motief’), zo is Reve zelf hier het motief. Het gesprek met Saskia De Coster gaat behalve over zijn literaire kwaliteiten ook over ontluikend kunstenaarschap. De Nederlandse cabaretier Paul Haenen, bij ons vooral bekend als Bert uit Bert en Ernie, reflecteert dan weer op Reves status als homo-icoon en zijn eigen emancipatie als homoman.

Toch is de ster van deze podcast Gerard Reve zelf. Vandenhaute kon putten uit het rijke archief van de VRT en de Nederlandse omroepen, want ‘naast schrijver was Reve ook een begenadigd causeur op radio en televisie’. Ja, dat heb ik ook even moet opzoeken: een gezellige prater dus. Het levert prachtige fragmenten op, met zinnetjes die je meteen zou willen opschrijven. ‘Het wezen van een tragedie is dat het een strijd is tussen recht en recht’, is er een van. Al kwam Reve ook regelmatig in de problemen met zijn grote mond en ronduit racistische praat. In de introspectieve fragmenten ben je weliswaar geneigd om Paul Haenen te volgen. Je hoort een man die, aldus Haenen, met onzekerheid en twijfel in het leven staat. ‘Dan raak je er ook van overtuigd dat het absoluut geen slecht mens kan zijn.’

Beluister Reve tot leven >

Podcasttips | Wie is er bang voor Gerard Reve?
Het is niet al goud wat blinkt in ‘De goudschat van Serooskerke’.  Foto:  Dag en Nacht podcasts

2. De goudschat van Serooskerke toont de keerzijde van de munt

Fan van verhalende podcasts? Dan is De goudschat van Serooskerke een mooie toevoeging aan je luisterlijst. In 1966 werd in een preiveldje in het Zeeuws dorpje Serooskerke een goudschat gevonden. Het Nederlandse duo Ieke Schout en Lieke Malcorps onderzoekt wat de vondst met de lokale gemeenschap en de eerlijke vinders heeft gedaan. Behalve een openluchtzwembad, kreeg het dorp er ook een hoop afgunst en jaloezie bij.

Schout en Malcorps introduceerden met hun vorige podcast, De Vlaamse kunstroof, het mysterie van De rechtvaardige rechters in Nederland. Nu draaien ze de rollen om en mogen wij Belgen kennismaken met een stukje erfgoed en mysterie uit het noorden. Bovendien zijn beide hosts afkomstig uit Zeeland, waardoor ze zichzelf makkelijk in het verhaal kunnen weven. En wie na het luisteren zelf een keer een duikje wil nemen in zwembad De Goudvijver: Serooskerke bevindt zich in vogelvlucht op amper 30 kilometer van de Belgische grens.

Beluister De goudschat van Serooskerke >

Podcasttips | Wie is er bang voor Gerard Reve?
Een praktische gids bij de opvoeding van jonge kinderen.  Foto:  Getty Images

3. Eerste hulp bij opvoeding

Liesbeth Gijsel maakte vorig jaar in samenwerking met Radio 1 de podcast Ongesteld en werd daarvoor genomineerd voor de Oorkondes, de Vlaamse podcastprijzen. Voor EOS Wetenschap, waar ze chef is van de afdeling ‘psyche en brein’, behandelt ze nu een minder groot taboe-onderwerp, maar daarom niet minder beladen: de opvoeding van jonge kinderen.

Ze spreekt met ouders en wetenschappers over de dilemma’s waar ouders dagelijks mee worstelen. Zo gaat het in de eerste aflevering over straffen. Hoe berisp je een kind? Gijsel gaat daarbij ook de pedagogische tik niet uit de weg. En ze laat zich daarover een stuk genuanceerder uit dan we gewoon zijn. In andere afleveringen gaat het over taal en communicatie, slaaprituelen en vooroordelen.

Je merkt het al: deze podcast is vooral een praktische gids voor ouders. Productioneel blijven de toeters en bellen achterwege, maar inhoudelijk kan je hier als ouder mee aan de slag.

Beluister Vraag het aan EOS Wetenschap >

Meer tips? Abonneer je gratis op de nieuwsbrief via standaard.be/nieuwsbrieven.

Als je deze tips op je smartphone leest, openen de afleveringen rechtstreeks in de podcast-app van De Standaard. Zo kan je ze meteen beluisteren. Alle tips die in deze nieuwsbrief staan, vind je in de app ook onder de knop ‘Ontdekken’. Heb je de app nog niet? Download het hier.