WHO: ‘Omikron omzeilt immuniteit’

De nieuwste, ultrabesmettelijke coronavariant omikron verspreidt zich als een lopend vuurtje. Sinds de ontdekking ervan, zo’n drie weken geleden, wist de omikronvariant zich al in 58 landen te nestelen.

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zit met de handen in het haar. Uit voorlopige resultaten blijkt dat de huidige coronavaccins minder goed werken tegen de omikronvariant. ‘De nieuwe variant is besmettelijker en ook de kans op herbesmetting zou groter zijn. We hebben meer onderzoek nodig’, zegt de WHO. ‘De omikronvariant is bijzonder risicovol.’

Intussen zijn er wereldwijd 4.691 besmettingen met de omikronvariant gedetecteerd. Behalve België zijn er 57 andere landen waar omikron in teststalen gevonden werd. Dat blijkt uit de recentste cijfers van de wetenschappelijke databank Gisaid. Zuid-Afrika (900 gevallen waarin het om omikron ging), waar de variant op 24 november ontdekt werd, en het Verenigd Koninkrijk (2.338 gevallen) spannen de kroon. België telt volgens de Gisaid-cijfers al zeker 91 besmettingen met omikron.

Afrika telt in absolute aantallen de meeste besmettingen. Dat is vooral te wijten aan de hoge en razendsnel stijgende cijfers in Zuid-Afrika. Daar is de r-waarde, het cijfer dat aangeeft hoeveel personen iemand besmet, gestegen van 0,8 naar 3. Als de r-waarde hoger ligt dan 1, neemt de epidemie in kracht toe.

Het weekgemiddelde aandeel van omikron in Afrika bedraagt intussen 72 procent. Daarmee ligt het (voorlopig) ver op kop, voor Oceanië (33,2 procent), Zuid-Amerika (6,5 procent) en Noord-Amerika (5,2 procent). In Europa is het weekgemiddelde aandeel van omikron 4,5 procent. België scoort met 2,9 procent iets onder het Europees gemiddelde.

Al is die ranking snel achterhaald, waarschuwt biostatisticus Tom Wenseleers (KU Leuven) in Het Nieuwsblad. Tien dagen geleden ging het in België nog in slechts 0,3 procent van de besmettingen om omikron. Vandaag is dat al 3 procent. ‘De snelheid waarmee omikron het overneemt, is overal gelijk. Of het nu gaat om landen met een hoge vaccinatiegraad of niet: het maakt niet uit. De variant verdubbelt om de paar dagen’, zegt Wenseleers.

Aan de vooravond van een mogelijke omikrongolf zijn alle ogen daarom gericht op de boosterprik. ‘Brits onderzoek geeft aan dat een tweede Pfizerprik maar 30 à 40 procent bescherming meer geeft tegen omikron. AstraZeneca biedt zelfs helemaal geen bescherming meer. Maar een derde prik biedt weer 70 à 75 procent bescherming’, vertelt Wenseleers.

De Hoge Gezondheidsraad kan elk moment het advies leveren waarin staat dat er meer en vroeger ‘geboosterd’ kan worden. Vlaams minister van Volksgezondheid Wouter Beke (CD&V) maakt zich intussen op voor een razendsnelle vaccinatiecampagne in de race tegen omikron. Deze namiddag komen de ministers van Volksgezondheid vervroegd samen om de vaccinatiecampagnes te bespreken.

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig