camera closecorrect Verwijs ds2 facebook nextprevshare twitter video

vierde golf

Een op de drie covid-opnames op intensieve zorg was te vermijden

Vaccinatie verlaagt sterk de kans op een ernstig verloop van covid-19. 154 van de 181 niet-gevaccineerde coronapatiënten op intensieve zorg hadden daar niet gelegen, mochten ze hetzelfde risico hebben gelopen als een gevaccineerde leeftijdsgenoot.

dinsdag 23 november 2021 om 3.25 uur

 Dieter Telemans

526 patiënten zijn in de eerste helft van november door covid op de afdeling intensieve zorg beland. Een aanzienlijk deel van die opnames had vermeden kunnen worden, ­leren de jongste cijfers van Scien­sano. Een niet-gevaccineerde 18- tot 64-jarige had in die periode ­immers acht keer meer kans om op ­intensieve zorg te belanden. Voor een 65-plusser was dat vijf keer meer.

Concreet betekent het dat 99 van de 113 niet-gevaccineerde min-65-jarigen níét op intensieve zorg waren beland als ze hun kans op een ernstige verwikkeling even sterk hadden gereduceerd als gevaccineerden. Dat geldt ook voor 55 van de 68 niet-gevaccineerde 65-plussers.

Door vaccinatie had dus één op de drie opnames vermeden kunnen worden. Dat is vermoedelijk een onderschatting. Het is immers aannemelijk dat het virus minder zou circuleren als iedereen gevaccineerd was – al waren de maat­regelen en de contacten dan mogelijk ook anders. Volgens de jongste cijfers ligt de besmettingskans voor niet-gevaccineerde Belgen ­ouder dan twaalf jaar ruim 1,6 keer hoger.

De cijfers maken duidelijk dat de keuze om zich niet te laten vaccineren ook gevolgen heeft voor de rest van de bevolking. Gisteren liep het aantal covid-patiënten op ­intensieve zorg op tot 654. Dat zijn er ruim honderd meer dan een week eerder, toen 540 IC-bedden bezet waren. Doordat zieken­huizen de helft van de IC-bedden moeten vrijhouden voor corona­patiënten, zijn ze genoodzaakt om niet-covid-zorg uit te stellen (DS 22 november).

Derde prik

De cijfers leren ook dat minstens de helft van de patiënten op intensieve zorg wel volledig gevaccineerd is. Het toont dat vaccinatie wel de kans op ernstige covid-19 sterk vermindert, maar niet tot nul herleidt. De grootste groep van die gevaccineerde patiënten is ouder dan 65 jaar. Wie precies de mensen zijn die ondanks vaccinatie toch nog op intensieve zorg belanden, is onduidelijk. Sciensano werkt aan een studie die dat moet verhelderen.

Uit getuigenissen van verschillende artsen blijkt dat het vooral gaat om mensen met onderliggende aandoeningen, of een slecht functionerend immuunsysteem. Dat blijkt ook in het buitenland. In Ierland heeft 97 procent van de gevaccineerde patiënten op IC minstens één onderliggende aandoening. Ruim zes op de tien van hen zijn man.

Uit een Amerikaanse studie bij 1,2 miljoen gevaccineerden blijkt dat zes op de tien in het ziekenhuis opgenomen covid-patiënten immunologisch verzwakt zijn. Het gaat om mensen van wie het immuunsysteem onderdrukt wordt, door een orgaantransplantatie of kankerbehandeling. Ook een Is­raëlische studie stelde vast dat een ernstig verloop van covid-19 vooral voorkomt bij patiënten met meerdere aandoeningen en onderdrukking van het immuunsysteem.

Uit een ander Israëlisch onderzoek blijkt dan weer dat een derde prik de kans op ernstige ziekte gevoelig vermindert. Bij 60-jarigen die een derde prik kregen, lag de kans op een zware verwikkeling bijna twintig keer lager dan bij wie ‘slechts’ twee prikken kreeg. In ons land kreeg ondertussen 78 procent van de volledig gevaccineerden 85-plussers een derde prik. Bijna twee op de drie 65 tot 84-jarigen hebben hun boosterprik nog niet gehad.

Niet te missen

LEES OOK

De podcasts van De Standaard

Niet te missen