‘Geen alarmerende resultaten’ na drie PFOS-onderzoeken op voedingsproducten in Zwijndrecht
Foto: MARC HERREMANS - MEDIAHUIS

Bij drie afzonderlijke onderzoeken naar de aanwezigheid van PFAS en PFOS in voedingsproducten in Zwijndrecht, zijn geen alarmerende resultaten naar voren gekomen. Dat melden de door Vlaanderen aangestelde opdrachthouder Karl Vrancken en de gemeente Zwijndrecht vrijdag. De consumptie-adviezen blijven echter van kracht.

De voorbije weken werden in opdracht van respectievelijk het Voedselagentschap (FAVV), de UAntwerpen en het studiebureau ERM drie onafhankelijke onderzoeken uitgevoerd. ERM deed dat onderzoek voor het bedrijf 3M. Over de drie onderzoeken heen werden stalen van eieren, vlees, groenten, fruit en gewassen genomen. Die stalen werden geanalyseerd op aanwezigheid van PFAS, met bijzondere aandacht voor PFOS.

FAVV nam monsters van vlees, melk en eieren bij traditionele landbouwbedrijven in een straal van 15 kilometer rond de 3M-fabriek in Zwijndrecht. Volgens die resultaten beantwoordden alle stalen aan de kwaliteitseisen van het Voedselagentschap en is het dus veilig om producten van traditionele bedrijven in de omgeving te consumeren.

De UAntwerpen nam stalen bij een bioboer in Zwijndrecht. Uit de resultaten bleek een zeer beperkte aanwezigheid van PFAS, maar niet van PFOS. Daarom geldt voor zowel volwassenen als kinderen dat een ‘normale consumptie’ van deze producten veilig is.

ERM onderzocht in opdracht van 3M scharreleieren, melk, groenten, fruit en gewassen bij particulieren, land- en tuinbouwbedrijven in een zone rond de 3M-site. Vooral scharreleieren vormen een probleem: in alle geteste scharreleieren werd PFAS gedetecteerd, waarbij PFOS de overheersende gedetecteerde PFAS-verbinding was. Eén monster had zelfs een waarde ver boven de actielimiet van het FAVV, wat zou betekenen dat dit product uit de handel genomen zou moeten worden. Ook in melk en gewassen (vooral grassen) werden PFOS-gehaltes gevonden.

Adviezen blijven van kracht

De geldende adviezen rond consumptie van eigen fruit, groenten en eieren blijven dus van kracht. Volgens Karl Vrancken zijn de resultaten geruststellend, maar blijft voorzichtigheid geboden. ‘Zeker voor bijvoorbeeld het consumeren van eitjes van scharrelkippen die buiten leven op de grond. Die vertonen veel hogere PFAS-waarden dan eieren die komen van bij een landbouwbedrijf waar de kippen onder dak leven en dus niet van de (vervuilde) grond eten. Het verschil tussen groenten en fruit uit de eigen tuin en producten afkomstig van traditionele land- en tuinbouwbedrijven is minder groot.’

Bij 800 inwoners van Zwijndrecht loopt momenteel nog een bloedonderzoek, waaruit duidelijk moet worden in welke mate PFAS zich heeft opgestapeld in het bloed. De eerste bloedtesten, verzameld door een actiegroep, waren zorgwekkend. ‘We moeten intussen blijven aanmanen tot voorzichtigheid en het beperken van de blootstelling.’

Bekijk hier de antwoorden op de meest gestelde vragen over de PFOS-vervuiling: