Kamer vraagt repatriëring Mille Collines-held
Foto: AP

De plenaire Kamer heeft donderdag een resolutie van CD&V-politica Els Van Hoof goedgekeurd over de situatie van Paul Rusesabagina, die in Rwanda terechtstaat op verdenking van terroristische misdrijven.

De resolutie veroordeelt niet alleen de gedwongen verdwijning van Rusesabagina, maar vraagt de Belgische regering ook om zijn repatriëring ter sprake te brengen in de dialoog met Rwanda. De tekst haalde het met 115 stemmen voor en 20 onthoudingen. Dinsdag hadden de meerderheidspartijen de resolutie al goedgekeurd.

• Belgische meerderheid pleit voor repatriëring Mille Collines-held

Of de Belgische regering op het verzoek zal ingaan, is zeer de vraag. Bevoegd minister Sophie Wilmès benadrukte in het verleden dat de Belgische diplomaten erop toezien dat Rusesabagina correct behandeld wordt en een eerlijk proces krijgt. Maar voorlopig diende ze geen verzoek in tot repatriëring, omdat Rwanda ervan uitgaat dat Rusesabagina de Belgisch-Rwandese dubbelnationaliteit heeft. Daardoor dreigt een ­repatriëring een complexe zaak te worden.

Paul Rusesabagina (66) werd beroemd als de hoteluitbater die 1.200 levens redde tijdens de Rwandese genocide, verfilmd in ‘Hotel Rwanda’. Maar hij staat ook bekend als criticus van Rwandees president Paul Kagame. In de jaren na de genocide ontvluchtte hij Rwanda en verwierf het Belgisch staatsburgerschap.

Geen internationaal arrestatiebevel

In augustus 2020 werd hij onder uiterst dubieuze omstandigheden op een vliegtuig van Dubai naar Rwanda gezet, in de veronderstelling op weg te zijn naar Burundi. Van een internationaal arrestatiebevel was geen sprake. Tijdens zijn proces, dat op 17 februari van start ging, wordt hij beticht van terrorismemisdrijven.

Donderdag keurde de Kamer een resolutie goed waarin de ‘gedwongen verdwijning, illegale uitlevering en incommunicado-detentie van Rusesabagina’ worden veroordeeld en waarin wordt aangedrongen op een transparant onderzoek naar zijn aanhouding.

• Interview | ‘Geschokt dat België niet erkent dat mijn vader gekidnapt is’

Van Hoof: ‘De manier waarop hij met een list naar Kigali werd geleid en gearresteerd, is niets anders dan een gedwongen verdwijning. Verschillende dagen was niemand, ook niet zijn familie, op de hoogte van zijn locatie. Dat is een flagrante schending van het Internationaal Verdrag inzake de bescherming van alle personen tegen gedwongen verdwijning. Sindsdien zijn zijn rechten op verdediging systematisch geschonden.’

Voorts vraagt de Kamer in dialoog met Rwanda te spreken over de mogelijke repatriëring naar België. ‘Als Rwanda er niet in slaagt om in de minimale waarborgen voor een eerlijk proces te voorzien, moet België actie ondernemen en ijveren voor zijn repatriëring zodat hij een eerlijk proces kan krijgen in ons land’, aldus Van Hoof.

Tijdens de genocide van 1994 was Rusesabagina manager van het luxehotel Mille Collines. In die hoedanigheid redde hij de levens van 1.268 vluchtelingen die in het hotel hun toevlucht hadden gezocht. Later werd het verhaal verfilmd in de Hollywoodproductie Hotel Rwanda.