Ultraconservatieve opperrechter Raisi wordt nieuwe president van Iran
Foto: AFP

De ultraconservatieve opperrechter Ebrahim Raisi heeft zoals verwacht de Iraanse verkiezingen gewonnen. Amnesty International zegt dat een onderzoek nodig is tegen Raisi voor misdaden tegen de mensheid.

De Iraanse ultraconservatief en vertrouweling van de huidige president Ebrahim Raisi (60) heeft de presidentsverkiezingen van vrijdag gewonnen met bijna 62 procent van de stemmen. Dat blijkt zaterdag uit de definitieve resultaten die minister van Binnenlandse Zaken Abdolfazl Rahmani Fazli bekendmaakte.

Eerder op de dag was na de gedeeltelijke resultaten al duidelijk dat Ebrahim Raisi de zege op zak had. Een tweede ronde kwam er niet meer aan te pas - sinds de revolutie van 1979 was dat nog maar één keer nodig.

Uittredend president Hassan Rohani had de uitslag al bevestigd. De drie andere kandidaten bij de verkiezingen van vrijdag hebben Raisi al gelukgewenst met zijn overwinning.

‘Ik feliciteer het volk met zijn keuze’, zei Rohani in een televisietoespraak. ‘Mijn officiële felicitaties komen later, maar we weten wie genoeg stemmen heeft gekregen bij deze verkiezingen en wie vandaag door het volk is gekozen’, voegde de regeringsleider eraan toe, zonder de winnaar bij naam te noemen.

In berichten op Instagram, Twitter of doorgegeven door Iraanse media, erkenden parlementslid Amir-Hossein Ghazizadeh Hashemi, voormalig opperbevelhebber van de Revolutionaire Garde Mohsen Razai en ex-gouverneur van de centrale bank Abdolnasser Hemmati, concurrenten van Raisi, zijn overwinning.

‘Propaganda overwonnen’

Ook ayatollah Ali Khamenei liet intussen van zich horen. Volgens de geestelijke leider en numero uno van de islamitische republiek heeft de ‘Iraanse natie eens te meer de propaganda van de media van de huurlingen’ overwonnen. Tijdens de kiescampagne had Khamenei meermaals opgeroepen om de stembusgang niet te boycotten, zoals de oppositie in ballingschap vroeg.

Raisi is een insider van het regime. Na de revolutie van 1979 maakte hij carrière in het nieuwe Iraanse rechtssysteem. Daar zou hij, als ­viceprocureur, in 1988 hebben toegezien op de executie van naar schatting vijfduizend regimekritische gevangenen.

‘Brutale repressie van de mensenrechten’

Amnesty International beschuldigt de nieuwe Iraanse president van misdaden tegen de menselijkheid en ‘brutale repressie van de mensenrechten’. De mensenrechtenorganisatie zegt dat een onderzoek nodig is tegen Raisi.

‘Ebrahim Raisi krijgt toegang tot het presidentschap, in plaats van het onderwerp van een onderzoek uit te maken naar misdaden tegen de mensheid, doodslag, verdwijningen en foltering. Dit is een sinistere waarschuwing dat de straffeloosheid nog steeds heerst in Iran.’

Volgens Amnesty International was Raisi lid van de ‘doodscommissie’ die verantwoordelijk zou zijn voor gedwongen verdwijningen en geheime standrechtelijke executies in zijn periode als adjunct-procureur in Teheran. Raisi ontkende die beschuldigen al in 2018 en 2020.

Amnesty vraagt de leden van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties om concrete maatregelen te nemen tegen de ‘systematische straffeloosheid in Iran’.

De presidentsverkiezing stond deze keer duidelijk in het teken van de machtsconsolidatie van de hardliners. Bijna alle hervormingsgezinde kandidaten geweigerd. Als ayatollah Khamenei (82) zou komen te overlijden, mogen er geen verrassingen optreden in zijn opvolging.