NSA bespioneerde Merkel en andere Europese politici met Deense hulp
Duits bondskanselier Angela Merkel werd tussen 2012 en 2014 afgeluisterd. Foto: Michael Kappeler/dpa-pool/dpa

De Verenigde Staten hebben onder de regering-Obama van 2012 tot 2014 diverse Europese politici, onder wie de Duitse bondskanselier Angela Merkel, bespioneerd. Dat gebeurde met de hulp van de Deense inlichtingendiensten, berichten de Deense openbare omroep en andere Europese media nu.

De Deense openbare omroep Danmarks Radio (DR) meldt dat de Amerikaanse inlichtingendienst NSA Deense internetkabels aftapte om prominente politici en hoge functionarissen in Duitsland, Zweden, Noorwegen en Frankrijk te bespioneren. De NSA maakte daarvoor dankbaar gebruik van een surveillancesamenwerking met de Deense militaire inlichtingendienst FE.

Dat de Verenigde Staten verschillende Europese landen bespioneerden door het aftappen van de Deense kabel werd enige tijd geleden al geopperd. Daarop voerde DR samen met de Zweedse zender SVT, de Noorse zender NRK, de Duitse zenders NDR en WDR, de Duitse krant Süddeutsche Zeitung en het Franse blad Le Monde onderzoek naar de mogelijke spionagepraktijken.

Volgens DR zou de Deense minister van Defensie Trine Bramsen, die in juni 2019 aantrad, in augustus 2020 op de hoogte zijn gebracht van de zaak. Aan DR verklaarde Bramsen dat ‘systematische spionage door bondgenoten onaanvaardbaar is’.

‘Operatie Dunhammer’

Op het lijstje van personen die door de NSA werden afgeluisterd staan onder anderen Angela Merkel, de toenmalige Duitse minister van Buitenlandse Zaken Frank-Walter Steinmeier en toenmalig oppositieleider Peer Steinbruck, aldus DR. De Amerikanen zouden toegang hebben gehad tot sms’jes, telefoonoproepen en internetverkeer, inclusief zoekopdrachten, chats en e-maildiensten.

De spionage werd gedetailleerd beschreven in een geheim intern rapport onder de codenaam ‘Operatie Dunhammer’ en in mei 2015 gepresenteerd aan het topmanagement van de Deense inlichtingendienst, aldus nog DR.

De onthullingen zijn volgens de omroep gebaseerd op inlichtingen van negen bronnen die toegang hadden tot geclassificeerde informatie van FE, en werden ook onafhankelijk bevestigd door verschillende andere bronnen.

De zaak-Snowden

De Amerikaanse spionage vond, indien ze wordt bevestigd, plaats tijdens en na de zaak-Snowden. Die brak in 2013 uit toen voormalig CIA-medewerker en systeembeheerder voor de NSA Edward Snowden onthulde dat de Amerikaanse regering haar eigen burgers en bondgenoten bespioneerde.

In de nasleep van die Snowden-rapporten beloofde Obama te stoppen met het bespioneren van bondgenoten. Le Monde bericht dat het op dit moment nog onduidelijk is of de spionage via Deense internetkabels vóór of na deze belofte plaatsvond.