Ondanks alles ging de Oscarshow door. De Chinees-Amerikaanse Chloé Zhao won met haar ‘Nomadland’ de prijs voor beste film en werd als tweede vrouw ooit tot beste regisseur bekroond.

Wat je niet ziet, bestaat niet? Het is 2021 en Chloé Zhao werd vannacht de tweede vrouw in 93 edities die de Oscar voor beste regie wint, na Kathryn Bigelow in 2010 voor The hurt locker. In totaal zijn slechts zeven vrouwen ooit goed genoeg bevonden voor zelfs maar een nominatie, van wie dit jaar alleen al twee. Bovendien won voor het eerst in veertien jaar nog eens een vrouw de Oscar voor beste scenario: de Engelse Emerald Fennell kreeg de prijs voor haar gewaagde Promising young woman, waarin Carey Mulligan zint op wraak op mannen, na verkrachting van haar vriendin. Fennell, als actrice ook bekend als Camilla Parker Bowles in The crown, was zeven maanden zwanger tijdens de opnames, die 23 dagen duurden, en opnieuw zwanger op het podium. Ze bedankte haar zoon, ‘die pas enkele weken na de opnames ter wereld kwam, gelukkig maar’.

Zhao kreeg haar Oscar voor regie, tegen traditie in, al vrij vroeg in de show uitgereikt, wat het beetje spanning dat er nog had kunnen zijn, helemaal wegnam. Toen was het nog twee lange uren tot ze ook de Oscar voor beste film in ontvangst mocht nemen voor Nomadland, haar prachtige film over een vrouw die door Amerika trekt in een camperwagen na de dood van haar man en de sluiting van de mijn waar ze werkte.

De 39-jarige Zhao is een van de meest uitgesproken, krachtige regisseurs die de voorbije jaren opstond in Hollywood. Ze heeft een heel eigen stem gevonden in een naadloze mix van documentaire en fictie. Zo baseerde ze Nomadland op een non-fictieboek over Amerikanen die, uit financiële of emotionele noodzaak, wonen en reizen in een camperwagen. In haar verfilming laat ze Hollywoodactrice Frances McDormand spelen met een aantal echte camperbewoners, die ze uit het boek plukte. Het leverde McDormand haar derde Oscar op, na die voor Fargo en Three billboards outside Ebbing, Missouri. Daarmee plaatst ze zich naast Meryl Streep en Ingrid Bergman. Alleen Katharine Hepburn deed beter, met vier Oscars.

Nomadland is de film van Zhao en McDormand: het was de actrice die haar het boek bezorgde en vroeg om het samen te verfilmen. ‘Kijk de film op het grootste scherm dat je vindt’, zei Mcdormand. ‘En neem binnenkort iedereen die je kent naar een bioscoop, schouder aan schouder, in die donkere ruimte, en kijk al de films die hier vanavond genoemd werden.’

In de video hieronder ziet u hoe McDormand haar speech eindigt al huilend als een wolf. Dat deed ze niet om de aandacht te trekken, maar om Michael Wolf Snyder te eren. Hij was de sounddesigner van de film en had eerder dit jaar zelfmoord gepleegd.

De klank van goud

Na de Oscars voor de Zuid-Koreaanse film Parasite en Bong Joon-ho vorig jaar is het dit keer een Chinees-Amerikaanse regisseuse die de hoofdprijzen wint. Zhao werd geboren in Peking als dochter van een zakenman die goed boerde in het China van de jaren 1990. Als tiener werd ze uitgestuurd naar een Britse eliteschool. Ze ging film studeren in New York, waar haar ze haar man leerde kennen, die ook de fotografie verzorgt van al haar films. Nomadland is nog maar haar derde film, maar de 39-jarige Zhao geldt al als een groot talent sinds haar debuut, Songs my brothers taught me. Haar prachtige vorige film, The rider, werd geproduceerd door het Belgische productiehuis Caviar, van Bert Hamelinck.

De Belg heeft een steile klim afgelegd in de Amerikaanse filmindustrie: hij was met Sound of metal vannacht zelf genomineerd in de categorie beste film, een prijs die immers gaat naar de producer. Daar greep hij dus naast, maar hij blijft voor altijd een Oscargenomineerde producer, wat toch niet slecht staat op je visitekaartje. Dit zal de internationale groei van Caviar een flinke boost geven. Sound of metal wist bovendien twee van de zes nominaties te verzilveren, voor geluid en montage. Toch niet slecht, als je productiehuis op het podium van de Oscarshow wordt bedankt.

In de categorie voor beste buitenlandse film zaten twee kanshebbers met telkens een Belgische acteur in een belangrijke rol. Koen De Bouw en Johan Heldenbergh zagen echter hoe die Oscar niet ging naar Quo vadis, Aida of The man who sold his skin maar naar de voorspelde winnaar, Drunk van Thomas Vinterberg. De Deense regisseur droeg zijn prijs op aan zijn dochter, die hij verloor in een auto-ongeluk in België terwijl zijn opnames begonnen.

‘We wilden een film maken die het leven viert en enkele dagen ver in de opnames gebeurde het ergste: ik verloor mijn dochter in een auto-ongeluk, omdat iemand op zijn telefoon keek. We missen haar en we houden van haar.’

De kont van Glenn Close

Dat het raar is om in deze tijd alsnog Oscars uit te reiken, was ook de producers van de show niet ontgaan. Er was duidelijk voor gekozen om de toon sereen te houden. Bij aanvang legde epidemioloog Anne Rimoin uit hoe ze had geholpen om de show veilig te doen verlopen. De feestelijk uitgedoste celebrity’s moesten hun mondmaskers uit laten in de zaal en op het podium, maar waren ook allemaal getest. Het gaf een bizar gevoel van normaliteit. Om afstand te kunnen garanderen verhuisde de show van het gebruikelijke Dolby Theatre naar het gigantische treinstation Union Station in Los Angeles, waar de meeste genomineerden aanwezig waren. Een kleiner deel genomineerden keek toe vanuit een filmzaal in Londen.

Steven Soderbergh was aangetreden als een van de producers van de show. Was het zijn idee om voor het eerst sinds lang niet te eindigen op het slotakkoord van de Oscar voor beste film, maar daarna nog af te komen met die voor beste acteur en actrice? De show eindigde zo op een anticlimax.

De show verliep met een extreem lage polsslag, slechts tijdelijk verhoogd door Glenn Close. De actrice greep voor de achtste keer naast een beeldje, maar vond wel de moed om, bij wijze van intermezzo, haar kont te schudden op ‘Da butt’, de song uit School daze van Spike Lee.

Wat ook niet hielp, was het voorspelbaar palmares. Er was vrij algemeen verwacht dat de Academy postuum het talent zou erkennen van Chadwick Boseman, die Ma rainey’s black bottom opnam toen hij al zwaar ziek was van de kanker die hem zijn leven zou kosten. Maar het komt ook niet totaal uit de lucht gevallen dat die prijs ging naar Anthony Hopkins, die een van de beste prestaties uit zijn carrière neerzet in The father. Op 83 jaar is Anthony Hopkins de oudste persoon ooit om een Oscar te winnen voor zijn acteerwerk.

Dat kon de Koreaanse Youn Yuh-jung wel, die voor haar rol in de prachtige film Minari de prijs voor beste actrice in een bijrol kreeg uit handen van Brad Pitt. De 73-jarige actrice ontpopte zich tot een ware standup-comedian: ‘Mr. Brad Pitt, eindelijk. Waar was je toen we filmden?’ (zie video hierboven). Ze bedankt ook haar twee zonen, ‘omdat die me dwongen het huis uit te gaan om te gaan werken’.

Black Panther

Daniel Kaluuya bedankte zijn familie en vrienden van Kampala tot Londen, waar zijn moeder en zus toekeken hoe hij de prijs voor beste bijrol won met de ijzersterke film Judas and the black messiah. Daarvoor kroop hij in de huid van Black Panther-activist Fred Hampton, die vermoord werd op initiatief van de FBI. ‘Hampton en de Black Panther-partij leerden me om van mezelf te houden. Wanneer zij zeggen “Verdeel en heers” zeggen wij “verenigen in onenigheid”.’

Het waren enkele van de weinig maatschappijkritische woorden in een show die slaapverwekkend op de vlakte bleef. Het was alsof Kaluuya het zelf ook zo aanvoelde en snel de toon weer licht wou krijgen. ‘We moeten het lieven vieren!’ De regisseur van de tv-show bracht mooi in beeld hoe zijn moeder onder haar stoel kroop van schaamte toen hij haar bedankte om ooit seks te hebben gehad met zijn vader (zie video hierboven).

Ook Chloé Zhao, die haar prijzen ging ophalen in sneakers, bedankte haar ouders. ‘Toen ik opgroeide in China leerden mijn vader en ik een spelletje. We leerden klassieke gedichten uit het hoofd en als we die opzegden, vulden elkaars regels aan. Zo is er een gedicht waarvan de eerste zin luidt: “Mensen zijn van geboorte inherent goed.” Die zes karakters hebben nog altijd een immense impact op mij. Ik heb altijd goedheid gevonden in de mensen die ik ontmoette, waar ook ter wereld. Deze prijs is voor iedereen die volhardt om te geloven in de goedheid van de mens.’

Overzicht winnaars 93ste Academy Awards

Beste film: ‘Nomadland’
Regie: Chloé Zhao, ‘Nomadland’
Actrice: Frances McDormand, ‘Nomadland’
Acteur: Anthony Hopkins, ‘The father’
Actrice in bijrol: Yuh-jung Youn, ‘Minari’
Acteur in bijrol: Daniel Kaluuya, ‘Judas and the black Messiah’
Scenario (origineel): ‘Promising young woman’, Emerald Fennell
Scenario (bewerkt): ‘The father’, Florian Zeller
Fotografie: ‘Mank’, Erik Messerschmidt
Montage: ‘Sound of metal’, Mikkel Nielsen
Animatie: ‘Soul’, Pete Docter en Dana Murray
Internationale film: ‘Drunk’, Thomas Vinterberg (Denemarken)
Documentaire: ‘My octopus teacher’, Pippa Ehrlich, James Reed en Craig Foster
Soundtrack: ‘Soul’, Trent Reznor, Atticus Ross en Jon Batiste
Song: ‘Fight for you’, H.E.R. (‘Judas and the black Messiah’)
Geluid: ‘Sound of metal’, Nicholas Becker ea
Make-up: ‘Ma Rainey’s black bottom’, Sergio Lopez-Rivera ea
Kostuums: ‘Ma Rainey’s black bottom’, Ann Roth
Effecten: ‘Tenet’, Scott R. Fisher ea
Productiedesign: ‘Mank’, Donald Graham Burt, Jan Pascale
Kortfilm (live action): ‘Two distant strangers’, Travon Free en Martin Desmond Roe
Kortfilm (documentaire): ‘Colette’, Alice Doyard en Anthony Giacchino
Kortfilm (animatie): ‘If anything happens, I love you’, Will McCormack, Michael Govier

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig