Paus Franciscus viert mis met duizenden gelovigen in Irak ondanks corona
Paus Franciscus: ‘Extremisme is het verraad van religie’ Foto: AFP

‘Hou niet op met dromen’, zo sprak paus Franciscus de belaagde christenen toe in Irak. Op dit moment gaat hij, ondanks corona, een eucharistieviering voor met duizenden gelovigen.

Paus Franciscus bepleit tijdens zijn historisch vierdaags bezoek aan Irak dat de godsdienstvrijheid overal gerespecteerd en erkend moet worden. Uit Qaraqosh, in het noorden van Irak, vluchtten zowat alle 50.000 christenen weg tijdens de oorlog met IS, slechts de helft van hen is intussen teruggekeerd. De paus stak er de christelijke bevolking een hart onder de riem vandaag. Hij zei dat terreur nooit het laatste woord mag hebben.

Hoopvol blijven, is ook nodig nu de paus een grote misviering voor duizenden gelovigen voorgaat in het stadion van Erbil, de hoofdstad van de autonome regio Koerdistan. Ondanks de coronapandemie. Critici vrezen dat het een event van superverspreiders dreigt te worden. De meeste aanwezigen dragen geen mondmasker en houden zich niet aan de regels van social distancing, ondanks het stijgende aantal covid-19-besmettingen in het land.

Paus Franciscus viert mis met duizenden gelovigen in Irak ondanks corona
Foto: EPA-EFE

Bidden in vernielde kerken

Eerder vandaag bezocht de 84-jarige paus Mosul, voormalig bolwerk van terreurgroep IS, die er dood en vernieling zaaide van 2014 tot 2017. Vijf helikopters escorteerden Franciscus, de eerste paus ooit die een bezoek brengt aan Irak. Te midden van de ruïnes van vier vernielde kerken leidde hij een gebed voor de oorlogsslachtoffers. Zijn rode loper lag tussen het puin van de oorlog.

Hij noemde het vertrek van de christenen uit het Midden-Oosten een ontzaglijk verlies. De bezetting van een derde van het land door IS was de laatste van een reeks conflicten in Irak die de meerderheid van de christenen het land uit dreven. Vandaag zijn ze nog met slechts 400.000 (zo’n 1 procent van de bevolking), voor de Amerikaanse invasie in 2003 waren ze nog met 1,5 miljoen.

Het vierdaagse pausbezoek heeft de Iraakse bevolking alvast één iets opgeleverd: een vrije dag. Het land viert vanaf nu op 6 maart de ‘Nationale dag van tolerantie en co-existentie’, een officiële feestdag. De aankondiging van premier al-Kadhimi volgde op de ontmoeting gisteren tussen paus Francisus en de zes jaar oudere geestelijk leider van de sjiieten in Irak, ayatollah Ali al-Sistani. De nieuwe feestdag is ook een herinnering aan het bezoek van de paus aan Ur, de geboorteplaats van Abraham volgens het Oude Testament, de ‘gezamenlijke patriarch’ van zowel joden, christenen als moslims. De kerkvorst ontmoette daar zaterdag religieuze leiders van de islam, het christendom en de jezidi’s.

Paus Franciscus viert mis met duizenden gelovigen in Irak ondanks corona
Foto: REUTERS

Gisteren droeg de paus ook nog voor het eerst op Iraakse bodem een publieke mis op in de Sint-Jozef kathedraal in Bagdad. Daar vielen 58 doden bij een bloedige gijzelneming in 2010, door de toen nog prille ‘Islamitische Staat van Irak’. Paus Franciscus riep op tot eenheid en tot een dialoog tussen de religies. ‘Vijandigheid, extremisme en geweld zijn niet in een religieus hart geboren: zij zijn het verraad van de religie’, aldus de paus. ‘Wij gelovigen mogen niet zwijgen als religie door terrorisme wordt misbruikt.’

Irak heeft één van de oudste christelijke gemeenschappen, maar de groep zegt vaak slachtoffer te zijn van discriminatie. IS ontwijdde christelijke gebedsplaatsen en onthoofdde religieuze beelden. Vele christenen zagen zich genoodzaakt te vluchten. Wie bleef, moest doorgaans zijn eigendom afstaan en kiezen tussen een extra taks betalen, zich bekeren tot de islam of de dood.

‘Vrede is sterker dan oorlog’

Maandag vliegt de paus vanuit Bagdad terug naar Rome. Pas dan zal de pauselijke entourage opgelucht kunnen ademhalen. De pauselijke trip is niet gespeend van veiligheidsrisico’s. IS mag dan wel verslagen zijn, verdwenen zijn de terroristen nog niet. Ook het coronavirus hangt in de lucht in het land. De paus is al gevaccineerd, maar Irak heeft pas afgelopen week de eerste lading vaccins ontvangen.

Op Twitter houdt de paus zijn volgers op de hoogte van zijn wedervaren in Irak. @Pontifex tweette de boodschap die hij in het land verkondigde: ‘Vandaag bevestigen we opnieuw onze overtuiging dat broederschap sterker is dan broedermoord, dat hoop sterker is dan haat, dat vrede sterker is dan oorlog.’