Nationale staking neemt Myanmar over
Foto: AP

In Myanmar vindt maandag een grote algemene staking plaats tegen de militaire staatsgreep van begin deze maand. Duizenden demonstranten kwamen op straat ondanks de waarschuwing van de junta dat geweld niet geschuwd zal worden. Afgelopen weekend vielen er minstens twee doden.

Drie weken na de machtsovername slaagt de nieuwe militaire regering er niet in de burgerlijke ongehoorzaamdheidsbeweging (Civil Disobedience Movement, CDM) te stoppen. Die eist de vrijlating van onder meer voormalig leider Aung San Suu Kyi en een terugkeer naar de democratie. Maandag hebben er tienduizenden mensen deelgenomen aan een nationale stakingsactie en kwamen mensen opnieuw massaal op straat. Een eerdere waarschuwing van staatsmedia MRTV om niet aan de actie deel te nemen, heeft niet gewerkt.

Behalve lokale winkels kondigden ook internationale ketens maandag sluitingen aan. Onder meer fastfoodketen KFC en bezorgdienst Food Panda namen deel aan het protest. Dat bedrijven deelnemen aan de actie is opvallend aangezien de junta zich bij de staatsgreep op 1 februari in de markt zette als een ­bedrijfsvriendelijk regime.

Nationale staking neemt Myanmar over
Foto: REUTERS

Symbolische datum

Dat het protest vandaag plaatsvindt, op 22.02.2021 (vijf tweeën), heeft een symbolische betekenis. Demonstranten verwijzen naar de antimilitaire protesten van 08.08.1988 (vier achten). Die werden toen bloedig onderdrukt.

Deze keer kan er dankzij het internet echter gecommuniceerd worden met de buitenwereld. Dat kan verklaren waarom de reactie van de veiligheidstroepen op dit moment minder gewelddadig is dan in de jaren tachtig. ‘In tegenstelling tot 1988 worden acties van veiligheidstroepen geregistreerd en zullen jullie ter verantwoording worden geroepen’, tweette speciaal VN-rapporteur voor de mensenrechten voor Myanmar Tom Andrews.

De coup eiste wel al de levens van minstens drie burgers en 1 politieagent. Het eerste burgerslachtoffer, de twintigjarige Mya Thwe Thwe Kaing, werd zondag begraven. Honderden mensen woonden de plechtigheid bij. De jonge vrouw werd op 9 februari in het hoofd geschoten tijdens een protest in hoofdstad Naypyitaw. Dokters achtten haar overlevingskansen minimaal en ze werd hersendood verklaard. Ze overleed uiteindelijk afgelopen vrijdag. De studente is een symbool van het verzet tegen de militaire junta geworden.

‘Venster sluit’

De dodelijke slachtoffers houden demonstranten niet tegen op straat te komen. De bevolking voelt dat de tijd dringt. Zo tweette auteur en historicus Thant Myint-U dat het venster voor een vreedzame oplossing zich langzaam, maar zeker sloot. ‘De uitkomst van de komende weken wordt bepaald door slechts twee dingen: de wil van een leger dat al veel protesten heeft neergeslagen en de moed, vaardigheid en vastberadenheid van de demonstranten (een groot deel van de samenleving).’

Vandaag komt de Raad Buitenlandse Zaken van de EU samen om de situatie in Myanmar te bespreken. Sommigen activisten verwachten sancties tegen het militaire regime. Eerder deed het Verenigd Koninkrijk dat al.

Nationale staking neemt Myanmar over
Foto: AP