Vraag en antwoord | Wanneer word ik gevaccineerd? En hoe werkt die oproepingsbrief?
De Heizel in Brussel bereidt zich voor op drukke dagen. Foto: BELGA

De beelden van volledig uitgeruste vaccinatiecentra gaan het land rond. Dat doet uitkijken naar die eerste dosis, maar wanneer kan u die verwachten? Een overzicht.

Op het moment van schrijven hebben 370.000 Belgen hun eerste dosis met een coronavaccin gekregen. Het gaat voornamelijk om bewoners van woonzorgcentra en zorgpersoneel. Ondertussen oogt de evolutie van de pandemie hoogst onzeker: varianten op het virus vormen ‘epidemieën binnen een epidemie’. Al schijnt er ook licht aan het einde van de tunnel: vaccinatiecentra verspreid over het land staan klaar om de komende maanden massaal vaccins toe te dienen. Een overzicht in vraag en antwoord.

1. Wanneer word ik gevaccineerd?

De overheid werkt volgens een prioriteitenstrategie. In januari en februari worden bewoners en personeel van woonzorgcentra, ziekenhuispersoneel, personeel uit eerstelijnszorg (huisartsen, apothekers ...) en de collectieve zorgvoorzieningen gevaccineerd. In maart wordt gestart met de inenting van bewoners in assistentiewoningen. Daarna wordt overgegaan op de oudste thuiswonende burgers, afdalend op basis van leeftijd. Ook mensen met risico op bepaalde gezondheidsproblemen komen aan bod, zoals ademhalingsaandoeningen, diabetes type 1 en 2, obesitas … (Een volledige lijst vindt u hier.) Mensen uit essentiële beroepscategorieën staan gepland voor april en mei, al bestaat daar nog discussie over. Vanaf juni is het dan aan iedereen boven 18 jaar.

Onderzoek over de vaccinatie van kinderen loopt nog. Voorlopig hoeven zij niet aan te schuiven voor een prik.

De planning is onder voorbehoud. De leveringen van de vaccins zijn onderhevig aan schommelingen. De overheid rekent ook nog op de goedkeuring van het vaccin van farmabedrijf Johnson & Johnson.

2. Hoe weet ik waar en wanneer ik aan de beurt ben?

Vanaf maart start het Agentschap Zorg en Gezondheid met het versturen van oproepingsbrieven. Wie in aanmerking komt volgens de criteria (zie vraag 1), krijgt zo’n twee weken voor de geplande vaccinatie een brief in de bus. De brief stelt meteen twee tijdstippen voor: een voor de eerste dosis, en een volgende voor de tweede dosis. U krijgt ook de mogelijkheid om die data te verzetten, als ze niet uitkomen. De locatie staat vast, en zal een vaccinatiecentrum in uw buurt zijn. Belangrijk: u dient deze afspraak vooraf te bevestigen. De instructies daartoe staan in de brief.

De vaccinatie is niet verplicht. Om vaart te maken in de strijd tegen het virus hoopt het Agentschap Zorg en Gezondheid dat zo veel mogelijk mensen ingaan op de uitnodiging. Wie geen vaccinatie wenst, wordt gevraagd zich af te melden zodat het tijdslot vrijkomt.

Volg hier de laatste updates over het coronavirus

3. Ben ik meteen beschermd na een vaccin?

Nee. Het lichaam begint pas na 10 tot 14 dagen antistoffen aan te maken. Bovendien wordt de bescherming nog versterkt met een tweede dosis. Voor het vaccin van Pfizer/BioNTech moet er drie weken tussen beide dosissen gelaten worden, voor de andere vaccins vier weken.

Bovendien is een vaccin niet 100 procent effectief: in de eerste plaats vermindert het de ernst van het ziekteverloop. Het doel is om op die manier het zorgsysteem in België te vrijwaren. Onderzoekers verwachten ook dat het virus zich minder gemakkelijk zal verspreiden, wanneer voldoende mensen gevaccineerd zijn. Dat moet wel nog aangetoond worden. De eerste resultaten uit Israël zijn hoopgevend.

Voorlopig dient iedereen zich dus aan de basismaatregelen te blijven houden: afstand houden, mondmasker dragen als dat niet kan, handen wassen, en kamers voldoende verluchten.

4. Welke vaccins worden toegediend in ons land?

Wie per sms of mail uitgenodigd wordt voor zijn vaccinatie en zijn afspraak online bevestigt, krijgt op dat moment te zien welk type vaccin in zijn bovenarm zal belanden. Zelf kiezen of veranderen van type vaccin is niet mogelijk.

België werkt met drie fabrikanten: Pfizer/BioNtech, Moderna en AstraZeneca. Die werden goedgekeurd door het Europees Geneesmiddelenagentschap (EMA) na uitgebreide tests. Het AstraZeneca-vaccin wordt voorlopig alleen toegediend bij 18- tot 55-jarigen, omdat het bedrijf oorspronkelijk te weinig data had verzameld om overtuigend te kunnen stellen dat het medicijn ook werkt bij de oudere bevolking. Recent Schots onderzoek stelt gerust: het vaccin is effectiever dan voorheen gedacht.

Met Johnson & Johnson zit er een vierde vaccin aan te komen. Het vaccin wacht op een goedkeuring door het EMA. De Europese Unie heeft alvast 200 miljoen dosissen aangekocht.

Ondertussen wordt ook hard gewerkt aan de optimalisering van de vaccins voor de virusvarianten. Zo zouden de huidige vaccins van AstraZeneca en Johnson & Johnson minder opgewassen zijn tegen de Zuid-Afrikaanse variant. Het EMA werkt voor de vaccins 2.0 aan een versnelde procedure voor het beoordelen van de werking.

Het antwoord op uw vraag niet gevonden?Check ook info-coronavirus.be