Opnieuw vrijspraak voor Donald Trump in Amerikaanse Senaat
Archieffoto van Donald Trump op 6 februari 2020, toen hij voor de eerste keer vrijuit ging. Foto: EPA-EFE

Er was zaterdag geen tweederdemeerderheid in de Amerikaanse Senaat om voormalig president Donald Trump schuldig te bevinden aan het aanzetten tot opstand toen zijn aanhangers op 6 januari het parlement in Washington bestormden. In een reactie spreekt Trump over ‘de grootste heksenjacht in de geschiedenis van het land’

Nog voor het eind van de stemming over de schuldvraag bleek dat er onvoldoende steun is om de oud-president te veroordelen. Dat had de instemming vereist van tweederde van de senatoren. Uiteindelijk achtten 57 senatoren (50 Democraten en 7 Republikeinen) de oud-president schuldig, 43 Republikeinen vinden dat Trump onschuldig is.

Het historische tweede impeachmentproces tegen Trump begon afgelopen dinsdag en verliep ongekend snel. Het vorige proces tegen Trump duurde 21 dagen en eindigde eveneens in vrijspraak. Het was ook dit keer vanaf het begin duidelijk dat er onder Republikeinse senatoren onvoldoende draagvlak was om hun partijgenoot Trump te veroordelen. Om Trump te veroordelen, zouden zeventien Republikeinse senatoren tegen hun president moeten stemmen.

‘Als een chef van de brand­weer die van het vuur geniet’

De vervolging van Trump, die zelf niet getuigde, volgde op de bestorming van het parlementsgebouw door zijn aanhangers. Hij kreeg het verwijt zijn achterban te hebben opgehitst. Trump hield na zijn verkiezingsnederlaag vol dat hij door fraude had verloren van de Democraat Joe Biden. Toen op 6 januari de verkiezingsuitslag in het Capitool werd goedgekeurd, bestormden betogers het gebouw. Er vielen vijf doden.

‘Niet verantwoordelijk’

De advocaten van de oud-president betoogden dat Trump niemand had opgeroepen iets strafbaars te doen. Ze vonden dat hun cliënt niet verantwoordelijk gehouden kon worden voor het gedrag van een ‘kleine groep criminelen’. De Senaat was volgens de juristen bovendien niet bevoegd om recht te spreken over een voormalige president.

Advocaten Trump: ‘Dit is louter een daad van politieke wraak’

Veel Republikeinen gingen mee in dat laatste argument. Een motie om het proces als ongrondwettig te laten bestempelen, kreeg vorige maand de steun van 45 van de 50 senatoren uit de partij van Trump. Daarmee leek de benodigde tweederdemeerderheid om de oud-president te veroordelen al voor aanvang van het proces buiten bereik te zijn.

Hoewel ook Republikeinen verontwaardigd hadden gereageerd op de dodelijke rellen, kwam de steun voor de vervolging van Trump vooral uit het kamp van de Democraten. Zij konden Trump niet meer afzetten, maar de Senaat had in een afzonderlijke stemming wel kunnen besluiten dat hij in de toekomst geen president meer mag worden.

‘Leugens van de machtigste man op Aarde’

Mitch McConnell, de fractieleider van de Republikeinen in de Senaat, was na afloop van de stemming niet mals voor president Trump, die hij ‘praktisch en moreel verantwoordelijk’ acht voor de aanval op het Capitool. ‘De meute is gevoed met leugens van de machtigste man op Aarde’, zei McConnell in een vlammende speech. ‘De leider van de vrije wereld kan niet wekenlang lopen bulderen, en dan veinzen dat hij verrast is als mensen die naar hem luisteren roekeloze acties ondernemen.’

Maar ondanks die scherpe bewoordingen heeft McConnell toch niet tegen Trump gestemd. ‘Ik ben er van overtuigd dat impeachment een gereedschap is dat bedoeld is om iemand af te zetten, en dat wij die bevoegdheid niet hebben’ omdat Trump geen president meer is’. McConnell voegde er wel nog fijntjes aan toe dat ex-presidenten wel degelijk burgerlijk en strafrechtelijk vervolgd kunnen worden en dat Trump dus ‘nog nergens aan ontsnapt is’.

Geen nieuwe getuigen

Dat het proces tegen Trump zaterdag zijn climax zou bereiken, leek eerder op de dag niet vanzelfsprekend. Toen kondigden de aanklagers aan dat ze de Republikeinse afgevaardigde Jaime Herrera Beutler wilden oproepen als getuige. Zij zou van de Republikeinse fractieleider in het Huis van Afgevaardigden, Kevin McCarthy, hebben gehoord dat Trump weigerde het Congres te hulp te schieten tijdens de bestorming.

Het oproepen van Herrera Beutler als getuige had de zaak flink kunnen vertragen. De aanklagers en het team van Trump sloten uiteindelijk een deal waarmee ze konden voorkomen dat het proces zich langer zou voortslepen. Een verklaring van de Republikeinse politica is ingevoerd als bewijs zonder dat ze hoefde te getuigen.

Het proces tegen Trump was om meerdere redenen historisch. Het is de kortste presidentiële impeachmentzaak in de Amerikaanse geschiedenis. Trump gaat ook de geschiedenisboeken in als de eerste president die twee keer met zo’n procedure te maken kreeg. Dat het proces in de Senaat plaatsvond na zijn vertrek uit het Witte Huis, was eveneens een unicum.

Trump: ‘Triest dat een politieke partij de rechtsstaat zo kleineert’

‘Ik ben altijd een grote voorvechter geweest van de rechtsstaat en van het recht dat Amerikanen hebben om hun problemen vreedzaam en eervol te bespreken’, zegt Donald Trump in een reactie op zijn vrijspraak.

Trump zei ook nog dat hij het triest vindt dat ‘een politieke partij in de Verenigde Staten een vrijgeleide krijgt om de rechtsstaat te kleineren, gerechtigheid om te buigen tot een instrument van politieke wraak en mensen en standpunten waar ze het niet mee eens zijn te onderdrukken’.

Dat Trump nog niet uitgezongen is, mag duidelijk zijn: ‘We hebben nog zo veel werk voor de boeg. Binnenkort komen we voor de dag met een visie voor een stralende Amerikaanse toekomst.’

Je wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld je aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig