WHO: ‘Erg onwaarschijnlijk’ dat coronavirus uit labo Wuhan kwam
Foto: REUTERS

De politiek beladen missie van de Wereldgezondheidsorganisatie zit erop. Die leidde tot weinig antwoorden, maar dat het coronavirus uit een labo lekte, is alvast ‘erg onwaarschijnlijk’.

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft na een reeks plaatsbezoeken in de Chinese stad Wuhan en een uitgebreide literatuurstudie een eindrapport voorgesteld over de eerste fases van de pandemie. Hoewel er extra details zijn gevonden, verandert de missie ons beeld van de begindagen van de coronacrisis niet fundamenteel en is er veel extra onderzoek nodig. Dat zei teamleider Peter Ben Embarek op een persconferentie vanuit China. Patiënt 0, de allereerste persoon die covid-19 opliep, is ook op deze korte missie niet gevonden.

Het team van zeventien inter­nationale wetenschappers en ­zeventien Chinese bezocht onder andere de laboratoria in Wuhan en de ­Huanan-versmarkt. Dat het ­virus ontsnapte uit een laboratorium, zoals sommige samenzweringstheorieën en onderzoekers opperden, is volgens het team ‘erg onwaarschijnlijk’.

‘We wilden een eerste wetenschappelijke classificatie maken van alle hypotheses over de pan­demie, opdat er een einde komt aan het spuien van allerlei meningen’, aldus Embarek. De labopiste wordt verlaten na een ‘lange en open discussie’ met het management en werknemers in onder meer het hoogbeveiligde Laboratorium voor Virologie in Wuhan. Volgens de WHO werd het sars-CoV-2 virus in kwestie nergens bijgehouden in een labo. Veel waarschijnlijker is dat het virus uit een vleermuizenpopulatie oversprong op een ander dier, waarna het mensen ziek maakte.

Bevroren vlees

Maar welke soort als tussenschakel diende, is nog geen uitgemaakte zaak. Schubdieren, nertsen maar ook konijnen en zelfs kat­achtigen werden gesuggereerd. ­Zeker lijkt dat er pas in de tweede helft van december 2019 clusters van uitbraken voorkwamen in ­Wuhan. Dat plaatst de eerste ­besmetting rond eind november of begin december. De Huananmarkt, waaraan de eerste uitbraak gelinkt werd, was slechts een van de clusters. Er ­waren uitbraken op andere markten en locaties in de stad.

Embarek vraagt meer onderzoek naar welke rol bevroren vlees, onder meer van wilde dieren, kan spelen bij virusoverdracht. Peking, dat nog steeds hoopt te bewijzen dat het virus ook eerder in andere landen opdook, benadrukt het ­gevaar van zo’n transmissie via koudeketen. Waar traditionele ‘versmarkten’ als Huanan oorspronkelijk kraakverse producten leverden aan de consument, heeft de meer ‘moderne’ versie heel wat diepvriesproducten en leveranciers uit diverse hoeken, wat het ­risico lijkt te verhogen.

De WHO vraagt ook andere landen om de­ studie naar coronavirussen bij vleermuizen aan te vatten, omdat op dat vlak ‘heel wat landen een achterstand hebben ten opzichte van China’.

In de strijd tegen toekomstige pandemieën roept de WHO verder op tot de aanleg van meer geïntegreerde, wereldwijde databases, waarin gegevens van dierproeven en patiënten verzameld zouden worden. Zulke allesomvattende ­datasystemen zijn handig bij het detectivewerk over de pandemie, maar brengen ook uitdagingen met zich mee rond privacy en data-uitwisseling over de grenzen heen.

U wil onze betalende artikels lezen maar nog geen abonnement nemen? Meld u aan en proef gratis van  plus-artikels.

Lees gratis ›

Geen betaalgegevens nodig