De 59-jarige Armin Laschet wordt de nieuwe voorzitter van de Duitse christendemocratische partij CDU. Met hem komt geen breuk met het Merkel-tijdperk

Armin Laschet en de eerder rechtse Friedrich Merz lagen nek aan nek in de eerste ronde van de voorzittersverkiezingen van de Duitse christendemocraten, maar de tweede ronde bracht uitsluitsel: Laschet wordt de nieuwe voorzitter. De huidige premier van de deelstaat Noordrijn-Westfalen kreeg tijdens een online partijcongres de steun van een meerderheid van de ruim 1.000 partijafgevaardigden. De derde kandidaat, Norbert Röttgen, viel af in de eerste ronde.

Laschet haalde in de tweede ronde 521 stemmen, zijn tegenstrever Friedrich Merz 466. De uitslag toont nog maar eens aan hoe de Duitse christendemocraten worstelen met de identiteit van hun partij: Laschet staat voor het politieke centrum, de plek waar Angela Merkel de partij jarenlang heeft gepositioneerd. ‘Het midden betekent dat wij rekening houden met álle belangen’, zei hij in zijn toespraak. ‘Onze partij heeft geen ceo nodig, maar een kapitein die de manschappen kan verzamelen en motiveren.’ Laschet, die niet bekend staat voor zijn duidelijk afgelijnd ideologisch profiel, wordt gezien als een man die alle vleugels van de partij kan verbinden. Hij heeft een brede spanwijdte.

Zijn rivaal Merz heeft een zeer duidelijk economisch liberaal profiel: de milieuproblemen worden met technologische innovatie opgelost, het land kan niet van de ene dag op de andere alleen op hernieuwbare energie functioneren. Hij zou de ceo van de partij geweest zijn, de man -zoals hij zelf zei- die hard voor zichzelf maar ook hard voor de leden zou zijn. Merz zou als een sterke man met duidelijke ethisch conservatieve en economisch liberale waarden een CDU hebben neergezet die in coalities met anderen duidelijk zou aangeven waar de grenzen liggen.

Lees hier het opiniestuk van CD&V-voorzitter Joachim Coens over de erfenis van Merkel: ‘Sie hat es geschafft’

De gespleten partij

Enkele weken voor deze verkiezingen, heeft Laschet team gevormd met Jens Spahn, de jonge, populaire minister van Volksgezondheid die bij de vorige voorzittersverkiezingen in 2018 zich ook kandidaat had gesteld. Hij had toen een profiel dat tegen Merz aanschuurde. Ook hij vond dat de CDU moeite moest doen om de weggelopen CDU’ers die hun heil bij het uiterst rechtse Alternative für Deutschland hadden gezocht, terug te halen. Door een team met Spahn te vormen, kon Laschet -die vaak over integratie en het belang van leden met allochtone roots praat- de rechtervleugel van de partij bereiken. Spahn wordt waarschijnlijk de nieuwe vicevoorzitter van de partij.

Na de eerste stemronde, toen duidelijk werd dat de twee meer gematigde kandidaten, Laschet en Norbert Röttgen, samen bijna 600 van de 992 stemmen hadden behaald, zou er al veel hebben moeten gebeuren om Merz aan de overwinning te helpen. Hij is er in de tweede ronde nog in geslaagd om een deel van de kiezers van Röttgen te winnen.

Laschet neemt als voorzitter het stokje over van Annegret Kramp-Karrenbauer. Zij was de gedoodverfde opvolgster van Angela Merkel, maar gooide begin vorig jaar de handdoek in de ring na een politiek schandaal in deelstaat Thüringen. De nieuwe CDU-voorzitter kan bijzonder belangrijk worden. Angela Merkel stapt uit de politiek en de toekomst zal uitwijzen of de kersverse voorzitter zich kandidaat stelt als kanselier. Ook de populaire Markus Söder uit zusterpartij CSU zou naar verluidt warm lopen voor de kandidatuur.

De gespletenheid in de partij tussen zij die verder willen Merkelen en zij die niet langer willen ‘aanmodderen’ blijft wel bestaan. Misschien is Laschet wel de beste kandidaat om de twee kampen te verzoenen. Dat hij een teamspeler is, staat buiten kijf. Of hij genoeg daadkracht en visie heeft om Merkel op het internationale toneel op te volgen en mee richting te geven aan het beleid van de EU, is op dit moment een vraagteken.