Hoe Israël koploper is en Frankrijk achterophinkt in vaccinaties
Foto: AFP

De vaccinatiecampagne moet de komende weken in Europa op gang komen. Elders in de wereld, zoals in Israël en het Verenigd Koninkrijk, is het momenteel alle hens aan dek. Frankrijk lijkt achterop te hinken.

Vorige week was een voorproefje: toen ontving ons land de symbolische levering van 10.000 dosissen van het Pfizer-vaccin. 700 ervan werden al toegediend in de woonzorgcentra. Pas deze week wordt de nationale vaccinatiecampagne echt op gang getrokken. Ons land zal wekelijks 87.500 dosissen ontvangen en het toedienen van de vaccins week na week opschalen. Eind januari zal de vaccinatie dan op kruissnelheid komen.

De koplopers

Die cijfers lijken in schril contrast te staan met de wereldtop. Wereldleider Israël heeft volgens de laatst vrij gegeven data op 2 januari al 12,59 dosissen per 100 inwoners toegediend (totaal: 1,09 miljoen dosissen). Het land profiteert daarbij van een goed georganiseerde nationale gezondheidszorg, een verregaand budget en vroeg contract met Biontech/Pfizer, en de politieke urgentie van nieuwe verkiezingen in maart. Palestijnen in bezette gebieden zien het vaccin wel aan zich voorbijgaan. Zestigplussers en zorgpersoneel krijgen voorrang. Premier Netanyahu denkt dat het de pandemie tegen februari overwonnen kan hebben.

Ook de oliestaat Bahrein in de Perzische Golf laat er geen gras over groeien. Daar werden sinds 25 december 3,57 dosissen per 100 inwoners toegediend (totaal: 60.689 dosissen). Het koninkrijk telt nog geen 2 miljoen inwoners en dient het vaccin gratis toe. De meeste mensen werden ingeënt met het vaccin van Pfizer/Biontech, maar ook het Chinese vaccin Sinopharm is er goedgekeurd.

Het Verenigd Koninkrijk zet alle zeilen bij, nu een besmettelijke variant van het coronavirus wild om zich heen grijpt. Als enig land ter wereld -op twee provincies in Canada na- hebben de Britten daarom besloten om in eerste instantie slechts 1 dosis van het Pfizer-vaccin toe te dienen. Volgens de meest recente data, op 27 december, werden al 1,39 dosissen per 100 inwoners toegediend (944,539 dosissen). Maandagochtend werd bovendien het startschot gegeven voor inentingen met het vaccin van Oxford-AstraZeneca. Daarvan staan al 530.000 dosissen klaar. Ouderen en risicopatiënten krijgen voorrang.

De Amerikaanse president Donald Trump hoopte tegen het einde van 2020 al 20 miljoen inwoners van de Verenigde Staten ingeënt te hebben. Dat is niet gelukt, ‘maar’ 4,23 miljoen Amerikanen kregen een inenting. Zo werden al 1,28 dosissen per 100 inwoners toegediend, aldus data van 2 januari.

In absolute aantallen is China wereldwijd de koploper. Het communistische land ontwikkelde zijn eigen vaccin en diende al 4,5 miljoen dosissen toe. Maar per 100 inwoners komt dat op ‘maar’ 0,31 dosissen.

Situatie in Europa

De medische toezichthouder in Europa gaf pas eind december groen licht voor het Pfizer-vaccin, waardoor de Europese campagne pas vorige week op gang kwam. De redenen daarachter waren volgens Europa extra waarborgingen op veiligheid. ‘Het is geen wedstrijd om als eerste te starten, wel om zo snel mogelijk die 70 procent gevaccineerde personen te halen’, zei professor Dirk Ramaekers daarover aan De Standaard. België hoopt vlak voor de zomer dat doel te behalen.

Momenteel is Denemarken koploper. Daar werden al 0,7 dosissen per 100 inwoners toegediend (totaal: 40,541 dosissen). In buurland Duitsland is dat 0,29 per 100 inwoners, maar in absolute aantallen staat het met 238,809 dosissen wel pal bovenaan.

Onze andere buurlanden, Frankrijk en Nederland, behoren tot de traagste van Europa. Nederland bedankte voor de symbolische kerstvaccins van Pfizer en start op 8 januari met vaccineren. Het zorgpersoneel krijgt daarbij voorrang.

Frankrijk startte op 31 december met de eerste dosissen, maar hinkt achterop. Nog maar 561 mensen werden ingeënt. De overheid tracht te versnellen door maandag tientallen extra locaties te openen voor het vaccineren van zorgmedewerkers. Al is maar de vraag of het daarmee de talrijke hindernissen kan wegwerken. Zo ziet de Franse krant Le Mondelogistieke moeilijkheden bij de bedeling, een gebrek aan vertrouwen in het vaccin, en een gebrek aan dokters om het vaccin toe te dienen. Op oudjaar beloofde president Macron dat hij niet ‘zou toekijken hoe er vertraging optreedt zonder gegronde redenen.’

De hierboven genoemde data steunt op Our World In Data, dat cijfers verzamelt per land. De European Centre for Disease Control, die data centraliseert en weergeeft voor Europa, heeft voorlopig nog geen uniform overzicht van de toegediende dosissen per land.