Welke winkels zijn essentieel, mag je nog verhuizen of op reis gaan, wat met de crèches en bibliotheken, en mogen grootouders nog op kinderen passen? Wij beantwoorden de meest gestelde vragen.

Om te vermijden dat het aantal bedden op intensieve zorg ontoereikend wordt, gaat België vanaf maandag in ‘verstrengde lockdown’. Dat kondigde premier Alexander De Croo (Open VLD) aan. De nieuwe maatregelen gelden minstens zes weken. (Klik hier voor het overzicht van alle maatregelen)

1. Blijven de crèches open?

Enkel de scholen sluiten tot en met 15 november. Crèches blijven geopend.

2. Blijven de bibliotheken open?

Bibliotheken blijven geopend. Raadpleeg wel vooraf de website van de bibliotheek in uw gemeente. Mogelijk zijn de openingsuren aangepast omdat het personeel meer werk heeft om alles te ontsmetten.

3. En de containerparken?

We kregen veel vragen over de containerparken. Daarover is bij ons weten niets bekendgemaakt, ze blijven allicht geopend. Maar het kan zeker geen kwaad dit vooraf te checken. Lokaal kunnen er immers specifieke maatregelen gelden. Zo is het recyclagepark Gentbrugge gesloten door de besmetting van een Ivago-medewerker.

4. Mag ik nog verhuizen? En mogen vrienden of familie komen helpen?

In tegenstelling tot de eerste lockdown zijn niet-essentiële verplaatsingen niet verboden. U mag met andere woorden gaan en staan waar u wilt, ook om te verhuizen. Bij de verhuizing kan uw knuffelcontact en iedereen die met u onder hetzelfde dak woont - uw gezin - u helpen. Of u ook andere personen mag uitnodigen, is voorlopig niet in officiële regels gegoten. Wel is het sowieso toegestaan om bijeenkomsten van maximaal vier personen te hebben in openlucht, als u te allen tijde de afstandsregels respecteert. (zie vraag 8)

Als u met een verhuisfirma werkt, zijn social distancing en mondmaskers noodzakelijk. Contacteer uw verhuisfirma voor concrete afspraken.

5. Tellen min 12-jarigen mee in de regels rond sociaal contact?

Min 12-jarigen tellen niet mee. Als u een knuffelcontact bezoekt bij hem/haar thuis, dan kunt u uw kind(eren) bijvoorbeeld meebrengen. En als u bijvoorbeeld buiten gaat wandelen met drie andere mensen (zie vraag 9) dan kunnen daar kinderen bij zijn. Opgelet: het is op dit moment van de epidemie - er circuleert zeer veel virus - niet aangewezen om jonge kinderen en grootouders vaak en intens met elkaar in contact te brengen. (Zie vraag 6)

6. Mogen grootouders op de kinderen passen nu de herfstvakantie verlengd is?

Hoewel min 12-jarigen niet meetellen in de regels rond sociaal contact, wordt sterk afgeraden om grootouders op kinderen te laten passen. Het mag dus, maar een goed idee is het niet. Door hun verhoogde leeftijd kunnen grootouders, ook als ze geen risicopatiënt zijn, zeer ziek worden van het virus. Bovendien zijn er veel kinderen die geen symptomen hebben, maar wel besmet zijn en dus ook besmettelijk zijn.

7. Gaan kampen en andere activiteiten voor min 12-jarigen door?

De regels voor activiteiten voor min 12-jarigen zijn niet aangepast. Dat wil zeggen dat jeugdactiviteiten, ook meerdaags, zonder overnachting kunnen plaatsvinden zowel tijdens als na de herfstvakantie. Jeugdwerk Vlaanderen stipte vrijdagavond echter aan dat ‘het aan de organisatoren zelf is om te beslissen wat nog haalbaar en realistisch is’. Daarom neemt u best contact op met de organisatoren van de activiteit om zeker te zijn dat ze nog doorgaat.

8. Kan ik nog op kot gaan?

Op kot gaan is op zich niet verboden. Op kot gelden wel dezelfde regels als binnen uw gezin: u mag slechts één nauw contact kiezen, het zogenaamde knuffelcontact. Verder mag u volgens ‘de regel van vier’ buitenshuis contacten hebben op veilige afstand. (Zie vraag 9)

9. Hoe werkt ‘de regel van vier’ om af te spreken met mensen in de buitenlucht?

Bijeenkomsten met maximaal vier personen zijn toegestaan in de buitenlucht, aldus premier Alexander De Croo. U mag met andere woorden drie andere mensen tegelijkertijd zien in de openlucht, als je voldoende afstand houdt, te allen tijde. Met die drie personen mag u wandelen, fietsen, fitnessen, zingen, op het terras of in de tuin zitten enzovoort. Zolang u maar afstand houdt.

10. Is mijn poetshulp een knuffelcontact? En mag hij/zij nog binnen?

Nee, uw poetshulp is geen knuffelcontact, maar mag wel nog binnen. Dat bevestigde het Crisiscentrum vrijdagavond. Minister Frank Vandenbroucke (SP.A) voegde nog toe: ‘Voor veel mensen is dat een vorm van noodzakelijke hulp. Maar de mensen moeten wel hun gezond verstand gebruiken. Het wordt niet verboden, maar als je je daar onveilig bij voelt, zeg de afspraak dan af.’

Het is dus aangewezen om uw gezond verstand te gebruiken wanneer uw poetshulp langskomt: ga niet speciaal in dezelfde ruimte staan, maar geef hem/haar de ruimte om veilig te werken. Bij voorkeur verlucht u de woning extra of gaat u zelf even buitenshuis.

11. En de elektricien, loodgieter ...

Elektriciens, loodgieters of dakbedekkers mogen blijven werken. Het moet nog blijken of ze zich moeten beperken tot dringende werken. Sowieso moeten ze in de meest veilige omstandigheden werken, zowel voor de werknemers als de klanten.

12. Niet-essentiële winkels moeten sluiten. Maar wat zijn de essentiële winkels die openblijven?

Blijven geopend: supermarkten, voedingswinkels, bakkers, viswinkels, slagers, frituren, broodjeszaken, snackbars, doe-het-zelfzaken, krantenwinkels, apothekers en voedingsmarkten.

Nieuw is dat ook de boekenwinkels open mogen blijven. Telecomwinkels mogen op afspraak openblijven, als ze tenminste niet alleen accessoires verkopen. Doe-het-zelfzaken die voornamelijk gereedschap en bouwmaterialen verkopen, staan eveneens op de lijst, net als de tuincentra, kwekerijen, bloemisten en plantenwinkels.

Detailhandelaars die stoffen en naaigerief verkopen, mogen ook openblijven en ook groothandelaars voor professionals staan op de lijst, maar enkel om diensten te leveren aan die professionals. Garages mogen enkel depannagediensten en herstellingen aanbieden, fietsenwinkels enkel onderhoud en herstellingen. En ook wasserijen, onafhankelijke dienstverleners en syndici mogen blijven werken.

Zullen gesloten zijn: restaurants, cafés, tavernes (ook in hotels en b&b’s), kleding- en schoenenwinkels, juweliers, koffiebars, decoratiewinkels, speelgoedwinkels en alle niet-medische contactberoepen (onder meer kappers, grimeuses, schoonheidssalons, welness, massagesalons enzovoort).

13. Blijven de Kringwinkels open?

Vanaf maandag moeten alle niet-essentiële winkels de deuren sluiten, dus ook de Kringwinkels. Spullen brengen is vanaf maandag ook niet meer mogelijk. Ophalingen die al ingepland waren, gaan nog tot en met dinsdag door.

Diezelfde regel geldt voor de inboedelservice. Tot en met dinsdag gaat die nog voort, daarna wordt ook alles stilgelegd. Alle klanten die een afspraak voor een ophaling na dinsdag hebben, worden persoonlijk gecontacteerd, zo laat Kringwinkel Antwerpen weten.

Het is nog onduidelijk wanneer de winkels weer zullen mogen openen. Op kringshop.be en uwkringding.be kan je wel nog online tweedehandsspulletjes kopen.

14. Kan ik voor 13 december nog een kerstboom gaan kopen?

Alle niet-essentiële winkels moeten sluiten. Maar tuincentra mogen wel openblijven, zo zei minister-president Jambon vrijdag tijdens de persconferentie na afloop van het Overlegcomité. Ook doe-het-zelfzaken mogen open blijven (zie hierboven).

15. En de wekelijkse markt?

Die mag blijven plaatsvinden. Maar er mogen enkel zaken worden verkocht die hierboven beschreven staan. Kerstmarkten en rommelmarkten werden eerder al geschrapt.

16. Wat met de avondklok?

Er komt geen nationale avondklok. De regio’s zullen zelf beslissen of en voor hoelang er een avondklok geldt. Ter info: in Wallonië en Brussel is er momenteel een avondklok van 22 uur tot 6 uur, in Vlaanderen is er een avondklok van middernacht tot 5 uur.

17. Kan ik mijn rijexamen afleggen en rijles volgen? En wat met de autokeuring?

Autokeuringen gaan gewoon door. Als u al een afspraak had, blijft ze gelden. Als u geen afspraak heeft maar naar de keuring moet, is het raadzaam om de website van de keuringscentra te raadplegen voor specifieke instructies.

Alle rijopleidingen, nascholingen vakbekwaamheid, theoretische en praktische rijexamens en de terugkommomenten worden opgeschort. De Vlaamse overheid werkt in overleg met federale en gewestelijke overheden het juridisch kader uit om de gevolgen van het stilleggen van de rijexamens en rijlessen op te vangen. Verdere details over uitsteltermijnen en verlengde geldigheid van documenten worden later bekendgemaakt.

18. Mag ik nog op reis naar het buitenland?

De grenzen zijn niet gesloten en niet-essentiële verplaatsingen zijn toegestaan. U kunt dus in principe gaan en staan waar u wilt, ook buiten de Belgische grens (waar uiteraard de coronaregels gelden van het land dat u bezoekt). Toch wordt het sterk afgeraden om naar het buitenland te reizen, gezien het virus heftig circuleert binnen de samenleving en bijna heel Europa rood kleurt.

19. Kan ik een weekendje weg in eigen land?

Er is geen verbod op niet-essentiële verplaatsingen en hotels, b&b’s en vakantiehuizen mogen geopend blijven. (Opgelet: vakantieparken en campings sluiten wel vanaf 3 november.) U houdt er wel best rekening mee dat maaltijden genuttigd zullen moeten worden op de kamer, gezien alle restaurants en cafés - ook degene die in hotels en b&b’s gevestigd zijn - gesloten zijn. Ook de recreatiemogelijkheden zijn sterk beperkt. Bovendien mag u alleen op reis met uw gezinsleden en/of knuffelcontact.

20. Hoezo, tijdens de persconferentie werd gezegd dat supermarkten geen wasmachines en andere niet-essentiële zaken mogen verkopen? Worden de rekken met smartphones en kleren dan leeggehaald?

Zowel het Overlegcomité als het Crisiscentrum lieten vrijdagavond weten dat ‘supermarkten hun aanbod moeten beperken tot wat in de essentiële winkels wordt aangeboden’. (Zie vraag 11) Dit is volgens het Overlegcomité ‘om een gelijk speelveld te bewaren’. Maar wat dit nu precies betekent, is voorlopig onduidelijk. Bij het publiceren van het Ministerieel Besluit, op zondag of maandag, zou klaarheid worden geschapen.

21. Mag ik naar het kerkhof met Allerheiligen (met iemand die niet onder hetzelfde dak woont)?

Uiteraard mag u naar het kerkhof, niet-essentiële verplaatsingen zijn niet verboden. Alle bloemenwinkels zijn nog geopend tijdens het weekend. Wel doet u er goed aan om een mondmasker op zak te hebben wanneer u op het kerkhof rondwandelt. U kunt het dan opzetten wanneer de afstandsregels moeilijk gerespecteerd kunnen worden door de drukte.

Gezien het kerkhof een plaats is in de openlucht, geldt ‘de regel van vier’ wat sociaal contact betreft. (zie vraag 9) U kunt dus het kerkhof bezoeken met iemand die niet tot uw gezin behoort en ook niet uw knuffelcontact is. Opgelet: als deze persoon niet uw knuffelcontact is, mag u niet samen in de auto zitten.

22. En naar de kerk?

Gebedshuizen blijven open voor een persoonlijk bezoek (of in heel kleine groep). Er zullen evenwel geen erediensten meer plaatsvinden. Ook hier geldt de regel: groepen mogen maximaal bestaan uit 4 personen, met mondmasker en op veilige afstand.

23. Blijven de dierentuinen open?

Neen, net als de pretparken eerder al, moeten ook deze dicht. Vanaf maandag. Dit weekend zijn ze nog open.

24. Hoe lang blijven deze maatregelen gelden?

De maatregelen gelden over het hele grondgebied vanaf maandag 2 november 2020. Ze gaan dus in tijdens de nacht van zondag op maandag. De maatregelen gelden voor anderhalve maand, tot en met zondag 13 december 2020. Voor de niet-essentiële winkels gebeurt er op 1 december een evaluatie door het Overlegcomité.