camera closecorrect Verwijs ds2 facebook nextprevshare twitter video

 onderwijs

Geel, oranje of oranje door een gele bril?

De kritiek op het systeem van de kleurcodes in het onderwijs zwelt aan. Dat minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA) vasthoudt aan code geel, is voor velen onbegrijpbaar. ‘Het onderwijsveld heeft een signaal nodig.’

maandag 12 oktober 2020 om 16.55 uur

Van koepels en vakbonden tot politici en CLB’s: iedereen is het eens dat de scholen zo lang mogelijk moeten openblijven. Maar kan dat met de huidige kleurcodes? Raymond Lemmens

Meer besmettingen, meer ziekenhuisopnames en meer overlijdens. De cijfers in ons land worden elke dag dramatischer. Toch blijft op scholen code geel van kracht. Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA) wil niet afwijken van die code. Veel mensen – zowel binnen als buiten het onderwijsveld – reageren fel op die beslissing. Alle logica is volgens hen zoek. ‘Mijn logisch redeneervermogen gaat alvast in code rood’, vat politiek filosoof Patrick Loobuyck het samen op Twitter.

Minister Weyts.   Belga

Nochtans is bijna iedereen het eens. Van koepels en vakbonden tot politici en CLB’s: de scholen moeten zo lang mogelijk openblijven. Alleen rijst de vraag: kan dat met de huidige kleurcodes? Weyts vindt van wel. ‘De trend in de algemene samenleving is zeer zorgwekkend. Maar in de scholen vallen de cijfers relatief goed mee’, zegt hij. ‘Als scholen niet de motor zijn, waarom zouden we ze dan straffen?’ Code geel is voor hem de enige logische code. In die code worden alle leerlingen voltijds op school verwacht. Als er naar code oranje geschakeld wordt, zijn leerlingen vanaf het derde middelbaar maar week om week welkom.

Toch zorgt de huidige situatie voor spanning. ‘Van een infoavond over de Italiëreis, tot het organiseren van zeeklassen: we horen tal van verhalen uit scholen’, zegt Stefan Grielens, directeur van het Vrij CLB Netwerk. ‘Het onderwijsveld heeft echt een signaal nodig. Ze zijn goed bezig, maar als scholen willen openblijven, moeten ze voorzichtig blijven en het niet gaan zoeken.’ Grielens pleit daarom om toch eens opnieuw te bekijken wat juist de bedoeling van de kleurencodes is. ‘Als er lange tijd geen gebruik wordt gemaakt van de kleurcodes, moet de vraag gesteld worden wat zo’n kleurcode dan nog waard is. In elk geval moeten we blijven wijzen op de veiligheidsmaatregelen voldoende handen wassen, mondmasker, afstand, verluchten. Scholen zijn een veilige plek net omdat de maatregelen goed worden toegepast en opgevolgd.’

Geel door een oranje bril

Een eerste kritiek is dat de kleurcodes al lang niet meer overeenkomen met de oorspronkelijke betekenis die eraan gegeven is. Dat benadrukte Elke Decruynaere (Groen), schepen van Onderwijs in Gent, eerder in De Standaard (DS 8 oktober). Op de website van Onderwijs Vlaanderen is code geel omschreven als ‘er is een beperkte transmissie van besmettingen’, code oranje als ‘er is een systematische transmissie van besmettingen in de samenleving’. Bij code rood zijn er ‘wijdverspreide besmettingen in de samenlevingen en nieuwe uitbraken en clusters’.

Katholiek Onderwijs Vlaanderen, de grootste onderwijskoepel, legde al een aanpassing op tafel: geen halftijds afstandsonderwijs in code oranje, maar alle leerlingen voltijds op school. ‘Na signalen van onze schooldirecteurs pleiten we voor een herziening van de oranje code’, dixit directeur-generaal Lieven Boeve (DS 9 oktober). ‘De virologen concluderen dat de scholen een veilige omgeving zijn. We moeten ons afvragen wat de meerwaarde is als leerlingen de helft van de tijd thuis zouden zitten’, aldus Boeve.

Volgens Elisabeth Meuleman, onderwijsspecialiste van Groen, zijn er nog extra maatregelen nodig. Behalve glijdende uren, afwisselende lesdagen tussen voor- en namiddag suggereert Meuleman ook een vervroegde of verlengde herfstvakantie om zo ‘het aantal besmettingen binnen in de scholen te minimaliseren’. Dat is een piste die ‘het onderzoeken waard’, aldus Loes Vandromme (CD&V).

De meeste scholen hebben intussen zelf een interpretatie gegeven aan de kleurcodes. ‘Scholen kijken kritisch en verantwoordelijk naar de situatie. Ze gaan zelf aan de slag met de maatregelen’, klinkt het bij het GO!-Onderwijs. Die mening is ook Antwerps schepen van Onderwijs Jinnih Beels (SP.A) toegedaan. ‘Niets belet ons om naar code geel te kijken met oranje bril.’

Remmende voorsprong

De belangrijkste kritiek is dat de beslissing om van kleurencode te veranderen een louter politieke beslissing geworden is. De epidemiologische situatie heeft nauwelijks invloed. Dat bewijst ook de beperkte invloed van de RAG-rapporten. Gemeenten hebben zelf de mogelijkheid om, via de lokale crisiscel, een aanvraag in te dienen om te schakelen naar code oranje. Die aanvragen blijven om verschillende oorzaken uit.

Oppositiepartijen Groen en SP.A schieten vooral met scherp op Weyts. ‘Waarom blijft hij mordicus vasthouden aan kleurcode geel als België rood kleurt?’, aldus Groen-parlementslid Elisabeth Meuleman. ‘Waarom werden er draaiboeken en kleurcodes opgesteld als de minister ze vervolgens eigenhandig in de vuilnisbak gooit?’, vindt SP.A-fractieleider Hannelore Goeman.

De minister wijst zelf op zijn pioniersrol. ‘We waren de allereersten om met een kleurcode te werken. We wisten toen zelfs nog niet wat het zou geven, alle leerlingen tegelijk op school. Nu zien we dat de situatie relatief goed is’, aldus woordvoerder Michaël Devoldere. De minister lijkt zo te botsen op de wet van de remmende voorsprong. Die wet stelt dat een voorsprong er vaak toe leidt dat er weinig stimulans is om verbetering of vooruitgang te zoeken, zodat men vroeg of laat wordt ingehaald.

‘Het is overigens nog maar half oktober’, benadrukt het kabinet-Weyts. ‘We willen dat scholen nog kleurcodes achter de hand houden. Het echte griepseizoen – in januari en februari – ligt nog ver voor ons.’ Het is volgens Devoldere ook logisch dat er zo lang mogelijk gewacht wordt om over te schakelen naar code oranje. ‘Want wanneer schakel je terug?’

Woensdag wordt tijdens het onderwijsoverleg met minister Weyts (N-VA), de vakbonden en de koepels verder gesproken over de kleurcodes in het onderwijs. Dan verschijnen er ook nieuwe cijfers van de Centra voor Leerlingenbegeleiding, die instaan voor de contactopsporing op scholen. De cijfers zijn moeilijk te interpreteren. Zo wordt er geen onderscheid gemaakt tussen het basis- en secundair onderwijs.

 

Binnenland
  1. Start proces Reuzegom: vanaf 22 april wordt dossier gepleit
  2. Steven Van Gucht: ‘Een op de tien patiënten met verkoudheid test positief op corona’
  3. Federale regering lanceert fietsactieplan met 52 maatregelen
  4. OPROEP | Welke vragen heeft u over uw stijgende energiefactuur?
  5. Alternatieve dienstverlening bij De Lijn, zware hinder bij MIVB
  6. PFOS-vervuiling: Gelekte mails suggereren dat Vlaamse regering vroeg niet te communiceren
  7. Meer besmettingen vastgesteld, minder ziekenhuisopnames
  8. Foto Lectrr, cartoon van de dag
  9. Coronablog | WHO beveelt medicijn dat Trump gebruikte aan bij risicopatiënten
  10. WWF: ‘Overstromingen van juli verergerd door intensieve fijnsparplantages in Wallonië’
  11. Verlenging coronasteun geland, ondanks turbulentie voor de finish
  12. ‘Ik wil niet verongelukken zoals mijn beste vriend. Dus neem ik ontslag’
  13. Niets staat sloop van viaduct Merksem nog in de weg
  14. Video Tweeëndertig gevaccineerde senioren uit Limburg besmet na busreis naar Blankenberge
  15. ‘Brussel Mobiliteit kent staat eigen wegennet niet’
  16. Gentse student Dali legt eerste verklaring af: ‘Nog veel onduidelijk’
  17. Video Dedecker heeft maar weinig zin in mondmasker, tot collega’s hem erop aanspreken
  18. Verdachte opgepakt voor moord in Anderlechts rusthuis
  19. Nieuwste begrotingscijfers meevaller voor De Croo & co.
  20. Wallonië voert uitgebreide coronapas in vanaf midden oktober

De podcasts van De Standaard